kind sorry zeggen

Hoe leer je je kind 'sorry' zeggen?

Als je kind iets doet wat niet mag, is het goed als hij sorry zegt. Voor veel ouders is het belangrijk dat ze die sorry zeggen ook écht menen. Sommigen laten hun kinderen het net zo lang herhalen tot ze vinden dat het er oprecht uitkomt. Maar heeft dat zin?

Eigen verantwoordelijkheid nemen

Voor iedereen is het belangrijk om aan te kunnen geven dat je spijt hebt van bepaald gedrag. Sorry zeggen om het sorry zeggen is natuurlijk zinloos. Verantwoordelijkheid nemen voor je eigen daden, inzien dat je iets misschien beter anders had kunnen aanpakken: dáár gaat het om.

Kind sorry zeggen leren

Nou, dat is nogal wat, en niet gemakkelijk voor heel veel volwassenen. Laat staan voor kinderen. Sorry zeggen gaat niet vanzelf. Kinderen moeten dat leren en dat gaat met vallen en opstaan. Maar het is wel belangrijk. Je excuses aanbieden hoort bij onze normen en waarden. Je kunt het vergelijken met dankjewel en alsjeblieft zeggen. Ook dat moeten kinderen leren. Het is goed dat ze het leren, omdat het beleefdheidsregels zijn die een nuttige functie hebben bij de sociale omgang.

Sorry om het sorry zeggen

Voor veel jonge kinderen is het soms lastig om te begrijpen dat ze überhaupt iets verkeerd hebben gedaan. En wát dan precies. Sommigen roepen snel ‘sorry’ omdat ze dat geleerd hebben, maar snappen ze het ook? En menen ze het ook echt? Hoe krijg je voor elkaar dat je kind oprecht berouw voelt en toont voor zijn gedrag en zijn best doet om het voortaan anders aan te pakken?

  1. Geef het goede voorbeeld
    Om je kind empathie te leren ontwikkelen, is het belangrijk het zelf ook te laten zien. Om te beginnen door aardig te zijn tegen jezelf: het is normaal dat je af en toe fouten maakt, dat hoort nu eenmaal bij het leven. Dat weet je natuurlijk wel, maar gedraag je je daar ook naar? Want waar het om gaat, is hoe je hiermee omgaat. Scheld jezelf dus ook niet uit voor domkop als je iets vergeet. Geef het toe als je fout zit, zeg zelf ook sorry als de situatie daarom vraagt en zorg voor een oplossing.
  2. Vraag wat er is gebeurd
    Als je kind schuldbewust naast een gebroken glas staat of tijdens een speeldate huilend naar je toe komt, dring dan niet meteen aan op excuses van hem of de ander, maar vraag eerst wat er precies is gebeurd. Het is niet nodig om meteen een slachtoffer en dader aan te wijzen. Geef beide partijen de kans om te vertellen wat er is voorgevallen. Misschien blijkt dat er geen excuses nodig zijn, of van beide kanten.
  3. Leg de nadruk op de gevoelens van het andere kind
    Het is belangrijk dat je kind snapt en in de gaten heeft wat voor uitwerking zijn gedrag heeft op een ander. Je kunt hem hierbij helpen door bij botsingen met andere kinderen rustig en op een neutrale toon wat hints te geven, zoals: ‘Zag je Lisa’s gezicht? Zag je hoe ze keek? Hoe denk je dat ze zich nu voelt? Hoe denk je dat jij je zou voelen?’
  4. Zorg voor een oplossing
    Als het gedrag van jouw kind heeft gezorgd voor verdriet of boosheid bij de ander, probeer dan samen met hem naar een oplossing te zoeken. Als kinderen zich goed voelen, zijn ze eerder geneigd om iets goeds te doen. Probeer dus niet het schuldgevoel van je kind nog groter te maken. Het is belangrijk dat hij leert hoe hij op een meer positieve en gezonde manier op een situatie kan reageren.

Bij welke leeftijd welk gedrag?

Vanaf twee jaar beginnen kinderen al mee te leven met anderen. Dat wil niet zeggen dat ze dan ook al echt begrijpen wat het aanbieden van excuses betekent. Dat hoeft ook niet, dat komt vanzelf als ze ouder worden. Vanaf zes jaar begrijpen kinderen goed wat ‘sorry zeggen’ feitelijk betekent. Vaak zie je dan ook dat ze moeite hebben om het te zeggen, omdat ze het moeilijk vinden om toe te geven dat ze iets verkeerd hebben gedaan.