Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

 

Alles over duimen

En daar gaat-ie weer: zijn duim in zijn mond. Wat is er toch zo lekker aan dat duimpje? En zitten er nu nadelen aan duimen of niet? Wanneer zou je kind er echt moeten stoppen met duimzuigen? Hier vind je het antwoord op deze en veel andere vragen over duimen.

Waarom duimen baby’s?

Het ene kind zit zo ongeveer vanaf dag één continu met zijn duim in zijn mond, het andere kind duimt nooit. Hoe komt dat? Dat ligt onder andere aan de zuigbehoefte van je kind: die kan per kind flink verschillen. En er zijn nog andere redenen waarom baby’s en kleine kinderen duimen.

Advertentie

Voor hun hersenontwikkeling

Op echofoto’s is vaak te zien dat baby’s in de baarmoeder al op hun duim zuigen. Dit is een aanwijzing dat de hersenontwikkeling gezond verloopt. Vanaf 36 weken kan je baby anticiperen op de beweging van zijn hand: hij doet zijn mond open als zijn duim eraan komt. Door het duimzuigen wordt zijn brein voorbereid op vaardigheden die hij buiten de buik nodig zal hebben, zoals uit de borst of fles drinken en zelftroost.

Duimen tegen verveling

Voor een baby in de buik is duimzuigen dus vooral een soort training. Na de geboorte kan een baby ook op zijn duim zuigen bij wijze van vermaak. Zijn hartslag gaat omhoog tijdens het duimzuigen. Dat betekent dat hij er energie van krijgt en actief wordt. Ideaal tegen de verveling, zo’n speeltje dat hij altijd bij zich heeft.

Duimen geeft zelfvertrouwen

Kinderen die gewend zijn om op hun duim of een speen te zuigen, durven vrijer te ontdekken en experimenteren. Wetenschappers zagen dat kinderen die duimen verder van hun moeder vandaan durfden te spelen en minder emotioneel afhankelijk waren dan niet-duimers. In plaats van zich meteen door mama te laten troosten, probeerden ze eerst hun vertrouwde duim of speen.

Duimen is pure gewenning

Kleine baby’s hebben van nature een grote zuigbehoefte. Logisch: zuigen zorgt ervoor dat ze voeding krijgen. En tussen voedingen door kunnen ze die zuigbehoefte kwijt door duim te zuigen. Zodra een baby vast voedsel krijgt, verliest het duimzuigen z’n functie. Sommige kinderen zullen rond die tijd dan ook vanzelf stoppen met duimzuigen, voor andere kinderen blijft het een geliefde gewoonte. Hoewel het er schattig uitziet, is het toch goed om je kind het duimen af te leren voordat hij vier of vijf jaar is. Verderop staat uitgelegd waarom.

Kalmeringsmiddel

Zuigen op de duim of een speen doet een baby denken aan de veiligheid van mama’s borst. Daarom werkt het kalmerend en troostend. De hartslag en bloeddruk van je kind gaan ervan omlaag. Hoe goed het werkt blijkt ook uit onderzoek onder te vroeg geboren kinderen. Premature baby’s die op hun duim zogen, raakten minder energie kwijt aan huilen, waardoor ze sneller groeiden en het ziekenhuis eerder mochten verlaten.

Duimen is een reflex

De aangeboren zuigreflex is voor een baby essentieel om te overleven. Hij heeft die nodig om genoeg voeding binnen te krijgen. Deze reflex is zo sterk dat je kind zelfs met een volle buik nog lekker doorgaat met sabbelen op zijn duim, jouw vinger of een fopspeen.

Heeft duimzuigen invloed op de stand van de tanden?

Ja, als je kind veel op zijn duim zuigt, kan hij scheve tanden of een overbeet krijgen. Zolang hij nog zijn melkgebit heeft is dit niet zo erg, maar het is belangrijk om hem te helpen stoppen met duimzuigen voordat hij begin met wisselen. Duimt hij daarna nog, dan kan het een blijvend effect hebben op de ontwikkeling van zijn kaken en gebit.

Je kunt toch eerder gaatjes krijgen als je duimt?

Dat ook. Kinderen die duimen halen vaak adem via hun mond, dat de kans op de vorming van plaque vergroot. Maar dan moet je kind daarbij ook slecht of te weinig zijn tandenpoetsen. Het is dus een combinatie van factoren.

Heeft duimen invloed op de borstvoeding?

Eerder andersom. Baby’s gaan meer op hun duim zuigen als ze niet genoeg aan de borst drinken. Ze proberen zichzelf dan met duimen tevreden te houden. Als je baby continu wil zuigen, drinkt hij misschien niet goed aan de borst. Hij krijgt dan mogelijk te weinig melk binnen, waardoor hij bij honger op zijn duim gaat zuigen. Twijfel je of dit bij jouw kind speelt, dan kun je een lactatiekundige om advies vragen.

Kan ik mijn kind verbieden te duimen?

Baby’s vinden echt nog troost in het duimzuigen, maar dat geldt niet meer voor kinderen van twee jaar en ouder. Zij hebben inmiddels ook andere troostmanieren geleerd, zoals vertellen wat er aan de hand is, hun knuffelbeer vasthouden of zichzelf afleiden. Die duim in z’n mond is dan puur nog een gewoonte en omdat het veel nadelen heeft, is het goed om je kind te laten stoppen met duimzuigen. Je behoedt hem daarmee niet alleen voor tandbederf of scheve tanden, maar ook voor spraakproblemen als slissen.

Worden kinderen die duimen sneller verkouden?

Ja. Doordat kinderen tijdens het duimen vaak ademen via hun mond, krijgen ze meer ongezuiverde, koude lucht binnen. Dit maakt ze gevoeliger voor verkoudheid, maar ook voor keel- en oorontsteking.

Hoe erg is het als mijn kind zijn ongewassen duim in zijn mond stopt?

Kinderen zitten met hun handen overal aan, dus inderdaad: die duim zit voortdurend vol bacteriën. Maar ja, die krijgen ze ook binnen als ze speelgoed in hun mond stoppen. Volgens immunologen is dat geen probleem, kinderen moeten immers weerstand opbouwen. Van ontlasting van dieren kunnen ze wel ziek worden, dus even handen wassen na het spelen in de zandbak (of per ongeluk graven in de kattenbak) is wel verstandig. Maar verder hoef je je over duimzuigbacteriën geen extra zorgen te maken. De ontspanning die je kind voelt door het duimen is namelijk juist weer goed voor zijn immuunsysteem.

Zitten er goede kanten aan duimen?

Zeker: het geeft je kind een geborgen, ontspannen gevoel. Voor een jonge baby is zuigen ook nog goed voor de ontwikkeling van zijn kaak en het gevoel in zijn mond.

Gaan kinderen vanzelf stoppen met duimzuigen?

Meestal neemt de zuigbehoefte van een baby af met een maand of zes, als hij vaste voeding gaat eten. Stopt hij niet uit zichzelf met duimen, dan is het al een gewoonte geworden. Kinderen die duimen uit gewenning, stoppen daar meestal alleen nog mee als ze het van hun ouders moeten afleren. Kun je daar wel wat hulp bij gebruiken? Hier lees je tips voor het stoppen met duimzuigen.

Bronnen: Jeugdtandverzorging, GGD, Opvoedadvies