'In haar cultuur is het taboe om zwanger te worden van een donor'

Iedere kinderwens heeft zijn eigen verhaal en sommige verhalen vergeet fertiliteitsarts Tessa Cox haar leven lang niet meer. Zoals het verhaal van een Irakees stel dat hoopt met behulp van een spermadonor hun droom te laten uitkomen. 'Ik heb enorm met hen te doen. Hoe moeilijk is het om in een land te wonen zonder familie en zo wanhopig een eigen gezin te willen stichten, wat niet lukt.'

Voor mij, in mijn spreekkamer, zitten mijn patiënten. Ze zijn radeloos, vermoeid en in tranen. Haar voeten trappelen rusteloos op de grond, hij kijkt te neergeslagen voor zich uit. Haar zwarte krullen zitten in een knot en ze kijkt me met grote ogen aan. ‘Zal ik ooit nog zwanger worden?’ vraagt ze met trillende stem.

Taboes

Het stel is afkomstig uit Irak en woont sinds tien jaar in Nederland. Ze hebben al heel lang een kinderwens, maar uit onderzoeken blijkt dat hij geen zaadcellen heeft. Ze hebben nog geprobeerd om zaadcellen uit de testikels te halen, maar ook daar werden geen zaadcellen gevonden. Ik begeleid hen in het traject waar ze met behulp van een spermadonor zwanger proberen te worden. Na uitgebreide gesprekken over de mogelijkheden besluiten ze dat ze op de wachtlijst willen voor een Nederlandse donor. Graag had ze haar moeder bij zich gehad voor steun tijdens het traject met vruchtbaarheidsbehandelingen. Maar haar familie woont nog in Irak. Ook was ze liever eerlijk geweest tegen haar moeder over de keuze die ze samen met haar man heeft gemaakt over de voor hen enige kans om een kindje te kunnen krijgen. Zonder taboes en zonder eventuele nare consequenties had ze haar verhaal willen doen, maar in haar cultuur is het ondenkbaar om zwanger te worden van een donor. Dus zwijgt ze. 

Lege babykamer

De wachtlijst voor een Nederlandse donor is heel lang. Minimaal een jaar moeten ze wachten voordat er een geschikte donor gevonden zal zijn. Er is een groot tekort aan donoren waardoor in heel Nederland de wachtlijsten schrikbarend lang zijn. Na een aantal weken besluiten ze toch om gebruik te maken van een buitenlandse spermabank. Ze hebben al zo lang gewacht dat ze het niet meer op kunnen brengen om nog een jaar zinloos te wachten. Ze koesteren al zo lang de wens voor een kindje dat het iedere avond weer pijn doet als ze de lege slaapkamer zien die bedoeld is als babykamer.

Zaadcellen kopen

Ze kopen voor drie behandelingen zaadcellen bij een buitenlandse spermabank. Helaas hebben de eerste drie behandelingen er niet voor gezorgd dat ze zwanger is geworden. Een behandeling met donorsperma wordt normaal gesproken gedurende minimaal een jaar uitgevoerd omdat de natuur soms meerdere kansen nodig heeft voordat een zwangerschap optreedt. Gemiddeld is 60-70 procent van de paren binnen één jaar zwanger.

Het geld is op

Ze vertellen mij dat ze voor het kopen van het sperma bij de dure buitenlandse spermabank zelf geen geld hadden en dat ze geld hebben moeten lenen. Ze hadden al hun hoop gevestigd op deze drie behandelingen, nu is het geld op. Hij zucht: ‘Met mijn werk verdien ik niet genoeg om nieuwe behandelingen te kunnen betalen. Het zal ook heel lang duren voordat ik het geld terug kan betalen wat we geleend hebben. Hierna houdt het voor ons dus echt op.’

Terneergeslagen en machteloos

Ik heb enorm met hen te doen. Hoe moeilijk is het om in een land te wonen zonder familie en dat je zo wanhopig bent om een eigen gezin te stichten, wat niet lukt. En dat je voor het realiseren van je allergrootste wens afhankelijk bent van een spermabank en dat een lege bankrekening er uiteindelijk voor zorgt dat deze wens nooit uit zal komen. 

Ik stel mij voor hoe het voor mijn patiënte zal zijn om ooit, misschien pas over een aantal jaar, terug te keren naar haar familie in Irak. Hoe haar moeder geëmotioneerd zal reageren als mijn patiënte in alle openheid haar verhaal vertelt. En dat mijn patiënte dan terugdenkt aan hoe we vandaag samen in de spreekkamer van de fertiliteitskliniek zaten: terneergeslagen en machteloos.

Ik hoop hen echter in de toekomst terug te zien en dat geld dan geen rol meer zal spelen.

Tessa Cox

Tessa Cox werkt als Arts Voortplantingsgeneeskunde bij Medisch Centrum Kinderwens in Leiderdorp. Tessa heeft jarenlange ervaring in het begeleiden van mensen waarbij zwanger worden op de natuurlijke manier niet lukt. Ze verricht onderzoek naar de oorzaak van het uitblijven van een zwangerschap en begeleidt haar patiënten gedurende verschillende soorten vruchtbaarheidsbehandelingen.