door

Gevaarlijk type meningokokken in opmars

Vorig jaar zijn in Nederland al elf mensen overleden aan meningokokken type W en dat is veel. Vooral jonge kinderen zijn gevoelig voor de meningokokkenziekte. Tegen deze nieuwe variant van de gevaarlijke bacterie zijn de meeste kinderen niet ingeënt, want de prik zit pas sinds kort in het vaccinatieprogramma.

Wat is meningokokken?

De meningokok is een bacterie die in de neus- of keelholte kan zitten. De bacterie verspreidt zich van mens tot mens. Door hoesten of niezen komen kleine druppeltjes met de bacterie in de lucht. De meningokokkenziekte kan door verschillende varianten van de bacterie veroorzaakt worden. De typen B, C, W en Y komen het meest voor in Nederland.

Hoe zit het met de nieuwe variant?

De laatst jaren raken steeds meer mensen besmet met het gevaarlijke type W, zo blijkt uit cijfers van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Tot 2015 was meningokokken W erg zeldzaam in Nederland en veroorzaakte dit type zo’n vier zieken per jaar. In 2017 werden tachtig mensen ziek. Dit jaar zijn er al elf mensen overleden en zijn er 57 personen op de intensive care van het ziekenhuis beland.

Razendsnel verspreiden

Veel mensen dragen de meningokok bij zich zonder dit te merken en worden er niet ziek van. Maar in sommige gevallen kan de bacterie zich razendsnel verspreiden waardoor er bloedvergiftiging ontstaat en een hersenvliesontsteking. Binnen één tot twee dagen kan een patiënt dan overlijden. Zo’n vijftien procent van de mensen die getroffen worden door meningokokken W overlijdt. Vooral jonge kinderen, tieners en ouderen lopen een risico. Toch is de kans om besmet te raken relatief heel klein.

Wat zijn de symptomen?

Hoe sneller de ziekte wordt ontdekt, hoe groter de kans te herstellen met behulp van antibiotica. Symptomen van een meningokokkeninfectie bij kinderen zijn plotselinge hoge koorts, misselijkheid, sufheid, diarree, paarse of rode vlekken of puntjes op de huid en een stijve nek. Baby’s huilen vaak meer, zijn slaperig, drinken slecht, kunnen luierpijn krijgen en ontroostbaar huilen bij het verschonen.

Wie worden er gevaccineerd?

In het Rijksvaccinatieprogramma zit sinds 2002 een inenting tegen meningokokken type C, M en C. Sinds 1 mei 2018 is dit vaccin uitgebreid en krijgen baby’s van 14 maanden een prik die ook tegen de typen A, W en Y beschermt. Verder krijgen 14-jarigen die tussen 1 mei 2004 en 31 december 2004 zijn geboren nog dit najaar een oproep voor vaccinatie tegen de meningokokken-typen ACWY. De prik beschermt een paar jaar tegen de ziekte. Kinderen tussen de 14 maanden en 14 jaar en vanaf 15 jaar krijgen de vaccinatie in principe niet aangeboden.

Waarom pas in het najaar?

Omdat meningokokken type W in Nederland lange tijd erg zeldzaam was, zijn er op dit moment te weinig vaccins in Nederland om de 14-jarigen die tussen 1 mei 2004 en 31 december 2004 zijn geboren direct te vaccineren. Volgens het RIVM krijgt deze groep daarom in oktober de vaccinatie aangeboden.

Hoe kom je aan het vaccin?

Wil je je kind laten vaccineren, maar valt hij niet in de leeftijdsgroep die de prik automatisch krijgt aangeboden? Dan kun je het vaccin via de huisarts, de reispoli van de GGD of een vaccinatiecentrum zelf aanvragen. Je moet hem dan wel zelf betalen tenzij je aanvullende verzekering het vergoedt. Het kost zo’n zestig euro en bij de GGD of het vaccinatiecentrum komen daar nog consultatiekosten bij. Volgens het RIVM is er wel een tekort aan het vaccin en is het momenteel lastig om eraan te komen.

Bron: RIVM