Jongste kind socialer dan grote broer of zus

Jongste kind socialer dan grote broer of zus

Kinderen met een oudere broer of zus zijn op driejarige leeftijd verder in hun sociale ontwikkeling dan hun oudere broer of zus op dezelfde leeftijd was. Ze zijn empathischer, gehoorzamer en sneller bereid te delen.

Dat concludeert promovenda Sheila van Berkel, verbonden aan de Universiteit van Leiden.

Imitatiegedrag

Volgens van Berken zijn er 2 mogelijke verklaringen voor deze uitkomst: ‘Broers en zussen leren van elkaar wanneer ze samen spelen of ruzie maken. De jongere kinderen kunnen sociaal gedrag imiteren van hun oudere broer of zus. Tevens worden ze beïnvloed door wat ze zien gebeuren tussen hun broer of zus en hun ouders. Ze leren hierdoor misschien sneller wat wel en niet mag.’

Meer ervaring

Een tweede mogelijke verklaring voor het verschil ligt bij de ouders. Van Berkel: ‘Ouders hebben meer ervaring als ze hun tweede kind opvoeden. Hierdoor kan het zo zijn dat ze de sociale ontwikkeling van deze kinderen meer stimuleren.’

Opstandiger

De jongsten zijn dan misschien socialer dan hun oudere broers of zussen, ze zijn ook wat agressiever en opstandiger, zo ontdekte Van Berkel. ‘Waarschijnlijk omdat ze tegen hun oudere broer of zus moeten opboksen en op deze manier aandacht van hun ouders vragen.’

Bijzonder onderzoek

Van Berkels onderzoek is bijzonder, omdat het één van de weinige langdurige en grootschalige studies is die verschillende aspecten van de sociale ontwikkeling onderzocht. Uit eerdere onderzoeken was al gebleken dat jongere kinderen kopieergedrag vertonen en zich iets sneller kunnen ontwikkelen, maar die waren veel minder omvangrijk.

Delen van rozijntjes

Voor het onderzoek van Van Berkel werden 4 jaar lang 390 gezinnen met 2 kinderen jaarlijks thuis bezocht. Bij de start van het onderzoek was het oudste kind ongeveer 3 jaar, en het jongste kind 1 jaar. Tijdens de huisbezoeken werden verschillende situaties gefilmd die betrekking hadden op de omgang tussen ouders en kinderen. Situaties zoals het delen van rozijntjes, of het opvolgen van instructies van de ouders. Ook vulden de ouders een vragenlijst in over het gedrag van hun kinderen.

Verschillen worden kleiner

De verschillen die Van Berkel zag tussen oudere kinderen en hun jongere broers en zussen werden kleiner naarmate de kinderen ouder werden. Toch is het volgens haar goed als ouders zich er bewust van zijn dat kinderen elkaars ontwikkeling beïnvloeden. ‘In onderzoek en in voorlichting aan ouders zou meer aandacht moeten worden geschonken aan de invloed van broers en zussen op de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen.’

Auteur: Erandi Godinez – Bron: Scientias – Foto: 123rf

 

Lees ook:

Plaats in het gezin & karakter

Mag een jonger broertje of zusje meespelen?

Jaloers op jongere broertje

Enig kind: gelukkig of ongelukkig?