Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

 

Bevallen op de baarkruk: hoe werkt het?

Vroeger was het de normaalste zaak van de wereld om verticaal te bevallen, bijvoorbeeld op een baarkruk. Tegenwoordig bevalt zo’n 85% van de vrouwen liggend op bed. Terwijl zittend bevallen juist veel voordelen heeft. Hoe werkt het en voor wie is het geschikt?

In samenwerking met expert

Marijn van der Zwaard

Zwangerschapscoach

Wat is een baarkruk?

Vroeger zag een baarkruk eruit als een normale houten stoel met een gat in het midden. Tegenwoordig is het een soort ‘wc-model’ van hout, kunststof of opblaasbaar materiaal. Aan de voorkant zit een opening, zodat jij, je partner of de verloskundige de baby makkelijk kan aanpakken als hij wordt geboren. Je gaat op de kruk zitten tijdens de persfase van de bevalling. De verloskundige kan voor je op de grond of een laag krukje zitten, om je te helpen als het nodig is. Via een spiegel kan ze kijken of je baby al komt. Je kunt dit ook zelf voelen met je hand. Je partner kan achter je zitten om je letterlijk en figuurlijk te steunen.

Advertentie

baarkruk

Een voorbeeld van een baarkruk van kunststof (links) en een opblaasbare baarkruk (rechts)

Bevallen op de baarkruk

In een verticale bevalhouding helpt de zwaartekracht je baby door het bekken. Daarnaast is je bekken gekanteld als je zit of hurkt, en kan je staartbeen bewegen. Dat maakt de ruimte in het midden van je bekken en bij de uitgang veel groter dan wanneer je op je rug ligt. Daarom helpt deze houding bij de geboorte en gaat de persfase vaak sneller dan wanneer je horizontaal bevalt. Als je op de baarkruk zit hoef je je beenspieren niet te gebruiken, zoals bij hurken. Het is dus fijn als je moe bent en je houdt het beter vol. Ook doet het denken aan zitten op een wc, en ons brein is gewend om in die houding de bekkenbodemspieren te laten ontspannen.

Nog een reden waarom het fijn kan zijn om op de baarkruk te zitten: het voelt minder ‘open en bloot’ dan liggen op je rug met je benen wijd. Je kunt beter zelf bepalen wanneer iemand tussen je benen mag kijken of je daar mag aanraken.

Advertentie

Meer lezen: Dit zijn alle bevalhoudingen met voor- en nadelen

Wanneer ga je op de baarkruk?

Je gaat meestal pas op de baarkruk zitten als je persdrang krijgt en voelt dat je baby geboren gaat worden. De kunststof of houten baarkruk is hard, waardoor hij niet zo geschikt is om eerst al urenlang ontsluitingsweeën op te vangen. Je kunt ook eerst op handen en knieën (in bad) of liggend op je zij persen, en pas op de baarkruk gaan zitten als je een andere houding wilt proberen. Tussen de persweeën door kun je ook af en toe even gaan staan als je niet lekker meer op de baarkruk zit.

Er bestaat ook een opblaasbare baarkruk die je tijdens de hele bevalling kunt gebruiken. Daar kun je lekkerder op zitten en ook andere bevalhoudingen op doen. Deze Cub moet je zelf kopen of huren, de baarkruk kan je verloskundige voor je meenemen.

Lees ook: Alles wat je kunt verwachten over de bevalling

Hoe ga je op een baarkruk zitten?

Je zit met gebogen knieën en je voeten plat op de grond en tijdens het persen kun je een beetje naar achteren leunen. Je kunt met je benen wijd zitten, maar het kan juist ook helpen om je voeten uit elkaar te zetten en je knieën bij elkaar te doen. Dat klinkt misschien gek, zitten met X-benen, maar dit vergroot de afstand tussen je zitbotten. Dat maakt de uitgang van je bekken, waar je baby langs moet, dus groter. Soms is dat nét nodig om de baby geboren te laten worden.

Advertentie

Tip: Bereid je voor op je bevalling met deze mooie boeken.

De rol van je partner

Je partner kan je helpen bij de bevalling als je op de baarkruk zit. Het kan je een veilig en gesteund gevoel geven als hij achter je zit, waardoor je je makkelijker kunt overgeven aan de persdrang. Ook kan hij tegendruk tegen je onderrug geven tijdens de weeën. Als je kracht wilt zetten, kun je je armen om zijn bovenbenen klemmen om de spieren in je romp goed te kunnen gebruiken. Veel kracht zetten is niet altijd nodig, omdat de zwaartekracht je ook helpt.

Voel welke houding voor jou het beste werkt. Je kunt in de persfase ook gewoon van houding veranderen en weer van de baarkruk afgaan als je het toch niet fijn vindt.

Tip: 5 manieren waarop je partner er voor je kan zijn bij de bevalling

Kun je altijd bevallen op een baarkruk?

De meeste verloskundigen hebben standaard een baarkruk bij zich als ze een bevalling begeleiden en de meeste ziekenhuizen hebben één of meer baarkrukken in huis. Bespreek het voor de zekerheid van tevoren met je verloskundige als een baarkruk je fijn lijkt, bijvoorbeeld als jullie je geboorteplan doornemen.

Soms kun je uiteindelijk toch niet op de baarkruk bevallen. Bijvoorbeeld bij sommige complicaties of als er een vacuümpomp nodig is bij de geboorte. Ook kan het bij gebruik van medische pijnbestrijding veiliger zijn om (op je zij) te liggen. Overigens kun je met een ruggenprik vaak best op de baarkruk zitten, met wat hulp bij het plaatsnemen. Als de bevalling erg snel gaat, kan de verloskundige je adviseren om toch horizontaal te bevallen (liggend of op handen en knieën). Dan versnelt de zwaartekracht de geboorte niet.

Lees ook: Alles over natuurlijke en medische pijnbestrijding

Voordelen baarkruk

  • Door de verticale positie waarin je zit, helpt de zwaartekracht mee.
  • Doordat het hoofdje van je baby meer druk geeft tegen je rectum, krijg je vaak sterkere weeën en hoef je meestal minder lang te persen dan bij een horizontale (liggende) bevalling.
  • Als je moe bent en toch verticaal wilt bevallen, is dit een handige oplossing.
  • Je partner kan achter je zitten, met zijn hoofd naast dat van jou. Zo is hij dicht bij je en voel je je veilig en gesteund. Ook kan hij eventueel tegendruk tegen je onderrug geven tijdens een wee.
  • De baarkruk kun je ook gebruiken onder de douche of in bad.
  • Veel vrouwen ervaren minder pijn op de kruk.
  • Een verticale bevalhouding verkleint de kans dat je interventies nodig hebt om de geboorte te versnellen, zoals weeënopwekkers, een knip of een vacuümpomp.
  • Vrouwen hebben vaak minder behoefte aan pijnmedicatie.
  • Als je liggend te weinig persdrang hebt, kan dat erg verbeteren door op de baarkruk te gaan zitten.
  • Je kunt zelf je baby aanpakken als je dat wilt, of je partner kan dat doen. De verloskundige kan jullie daar eventueel bij begeleiden.

Lees ook: Dit vertelt niemand je over de bevalling

Nadelen baarkruk

  • Als de persfase erg lang duurt, zit de baarkruk op een gegeven moment misschien niet meer lekker. Maar dan kun je er altijd weer af gaan. Of je gaat af en toe staan tussen de weeën door.
  • Tussen de persweeën door kun je niet liggend uitrusten, maar je kunt wel lekker tegen je partner aan leunen.
  • Mocht je tijdens het persen inscheuren, dan is de kans op een tweedegraads ruptuur (hierbij zijn de huid en de onderliggende spieren ingescheurd) iets groter als je op een baarkruk zit. Je verloskundige kan vaak goed in de gaten houden of je dreigt in te scheuren en kan je dan vragen om toch te gaan liggen. Lees hier meer over inscheuren en het verkleinen van de kans op een totaalruptuur.

Bronnen: Heybabycoaching.nl , de Verloskundige

Leestip: Dit zijn de 15 beste bevallingstips van verloskundigen

Dit artikel is tot stand gekomen en goedgekeurd door artsen en andere (medische) deskundigen van het Ouders van Nu expertteam.

Podcast ‘Ouders van Nu vraagt door’: Bevalhoudingen

Marijn van der Zwaard

Zwangerschapscoach

Marijn van der Zwaard is zwangerschapscoach in Groningen. Ze volgde de opleiding Docent Natuurlijk Zwanger, waar ze – naast verloskundetheorie – yoga, shiatsutechnieken en drukpunten voor de zwangerschap en bevalling leerde. Daarnaast is ze gecertificeerd HypnoBirthing-docent en deed ze o.a. trainingen rebozotechnieken en Spinning Babies. Vanuit haar eigen bedrijf Heybabycoaching.nl begeleidt ze ouders bij de fysieke en mentale voorbereiding op de geboorte van hun baby.

Contact
Website
Facebook
Instagram