Wat is trombose?
Als een bloedvat in je lichaam verstopt raakt door een bloedstolsel, noemen we dit trombose. Dit stolsel belemmert of blokkeert de doorstroming van je bloed en dat kan gevaarlijk zijn voor je gezondheid. Zo kan het leiden tot ernstige, blijvende klachten, en in het ergste geval zelfs tot overlijden. Veel voorkomende vormen zijn een trombosebeen, longembolie en herseninfarct.
De pil en verhoogd risico op trombose
De meest gebruikte anticonceptiepil is de combinatiepil met de hormonen oestrogeen en progestageen. Het hormoon progestageen voorkomt een zwangerschap. Oestrogeen zorgt voor een reguliere menstruatie. Wanneer je de anticonceptiepil gebruikt, verandert de samenstelling van je bloed. Het bloed bevat dan meer vrouwelijke hormonen. Dit heeft invloed op de bloedstolling: het bloed stolt sneller. Dit verhoogt het risico op trombose. Hoe groot het risico is, verschilt per pil en andere risicofactoren.
Dit zijn de risicofactoren
Iedereen heeft kans op trombose, maar bij vrouwen die de pil slikken is de kans groter. Zeker wanneer je ook één of meer andere risicofactoren voor trombose hebt:
• Je bent 35 jaar of ouder
Het risico op trombose neemt vanaf je 35e toe. Na je 40e is het risico nog groter. Daarom is het gebruik van de pil bij dit verhoogde risico niet altijd verstandig.
• Je rookt of hebt gerookt
Roken beschadigt de wanden van je bloedvaten, waardoor er makkelijker trombose kan ontstaan.
• Je hebt eerder trombose gehad
Wanneer je al eens trombose hebt gehad, vergroot dit – in combinatie met de overige risicofactoren – de kans om het nog eens te ontwikkelen.
• Iemand in je directe familie (je moeder, vader, broer, zus) heeft eerder trombose gehad
Als trombose ’in de familie voorkomt’, kan er sprake zijn van een erfelijke stollingsafwijking. Bij deze afwijking kan je bloed sneller stollen.
• Je bent net bevallen
In de eerste zes weken na de bevalling is het risico op trombose groter.
• Je hebt (ernstig) overgewicht
• Je hebt recent een lange (vlieg)reis gemaakt
• Je bent recent geopereerd of hebt een bot gebroken
Hoe herken je trombose?
Snelle herkenning van trombose is belangrijk. Zo kan de trombose zo snel mogelijk worden behandeld. Want hoe later de herkenning, hoe groter de kans dat er schade in het lichaam is opgetreden en hoe langer het herstel van het lichaam kan duren. Het is dus goed om te weten hoe je de meest voorkomende vormen van trombose door de pil herkent. Wij zetten ze op een rij:
• Trombosebeen
Bij een trombosebeen sluit een bloedstolsel een dieper gelegen ader in het been af. Het bloed kan zo niet goed doorstromen. De blokkade van de bloedstroom veroorzaakt pijn, zwelling en roodheid van het been. Je been kan zwaar aanvoelen of er kan sprake zijn van kramp of een stekende pijn. Al bij één of enkele van deze symptomen kan er sprake zijn van een trombosebeen. Soms zijn er helemaal geen symptomen.
• Longembolie
Als een bloedstolsel uit bijvoorbeeld het been losraakt en met de bloedstroom meegaat, kan dit in de longen terechtkomen. Dit heet een longembolie en dat kan levensgevaarlijk zijn. Je herkent deze vorm van trombose aan: kortademigheid, pijn tussen de schouderbladen en niet goed liggend kunnen slapen. Vaak lijken deze symptomen op die van een hartinfarct. Daardoor kan een longembolie in eerste instantie worden gemist.
• Herseninfarct en sinustrombose
Een herseninfarct en een sinustrombose zijn vormen van trombose in de hersenen. Een bloedprop blokkeert de bloedtoevoer (herseninfarct) of -afvoer (sinustrombose) in de hersenen. Symptomen zijn hoofdpijn en uitvalsverschijnselen, zoals verlamming van je arm of been, moeite met spreken, uitval van een gezichtshelft, evenwichtsstoornissen, dubbelzien, epileptische aanvallen en buiten bewustzijn raken.
En nu?
De anticonceptiepil kan in combinatie met een of meer van de genoemde risicofactoren de kans op trombose (sterk) vergroten. Dus ben je net bevallen en wil je de pil gaan gebruiken én herken je één of meerdere risicofactoren bij jezelf? Ga dan in gesprek met je verloskundige of huisarts om te bespreken of de pil de juiste anticonceptiemethode is voor jou. Stel jouw vragen en bespreek of er mogelijk alternatieven zijn die veiliger voor jou zijn.
Check ook alvast trombosestichting.nl voor meer informatie over trombose en het gebruik van de anticonceptiepil.