Geboorteverlof of vaderschapsverlof?
Vroeger kregen partners na de bevalling twee dagen vrij om hun baby aan te geven bij de burgerlijke stand. Dit werd vaderschapsverlof of kraamverlof genoemd. Deze begrippen kom je nu nog steeds tegen als je zoekt naar informatie over verlof voor de partner, maar ze worden officieel niet meer gebruikt. Het heet nu (aanvullend) geboorteverlof voor partners of (aanvullend) partnerverlof. Daarnaast heb je ook nog ouderschapsverlof en calamiteitenverlof.
De wet WIEG
De wet WIEG (Wet Invoering Extra Geboorteverlof) zorgde er in 2019 voor dat partners langer verlof kregen. Waar partners voor 2019 recht hadden op slechts 2 dagen verlof, is dit dankzij de WIEG uitgebreid naar maximaal 6 weken. Sinds 2019 is er 1 week geboorteverlof en vanaf 1 juli 2020 kun je daarbovenop tot 5 weken aanvullend geboorteverlof opnemen.
Geboorteverlof 2026
Als partner heb je na de geboorte van je baby recht op één werkweek wettelijk geboorteverlof. Hoeveel uur dit precies is, hangt af van hoeveel uur je per week werkt. Werk je bijvoorbeeld 4 dagen per week en 8 uur per dag? Dan krijg je 32 uur partnerverlof: 4 x 8 werkuren. De werkgever betaalt je loon tijdens dit verlof volledig door.
In totaal heb je recht op zes weken verlof rondom de geboorte van je kind. Dit is opgedeeld in twee delen:
- 1
De eerste week (100% salaris): Je hebt recht op één week geboorteverlof (je wekelijkse arbeidsuren). Deze week neem je op in de eerste vier weken na de bevalling. Je werkgever betaalt je salaris volledig door.
- 2
De vijf weken daarna (70% salaris): Na de eerste week kun je tot maximaal vijf weken aanvullend geboorteverlof opnemen. Dit moet binnen zes maanden na de geboorte van je kindje. Tijdens dit verlof krijg je een uitkering van het UWV ter hoogte van 70% van je (maximum) dagloon.
Recht op geboorteverlof
Je hebt recht op geboorteverlof als je de partner bent van de moeder van het kind en:
- 1
Met haar getrouwd bent.
- 2
Of haar geregistreerd partner bent.
- 3
Of ongehuwd met haar samenwoont.
- 4
Of als je haar kind erkent. Hier lees je hoe en wanneer je dat moet doen.
Partnerverlof aanvragen
Je kunt het geboorteverlof mondeling of schriftelijk aanvragen bij je werkgever. Laat voor of zo snel mogelijk na de geboorte weten wanneer je het verlof wilt opnemen. Je werkgever betaalt het verlof door en mag je aanvraag niet weigeren.
Je mag deze geboorteverlofdagen ook later opnemen, zolang je dat maar binnen 4 weken na de geboorte doet. Het maakt niet uit of dit een thuisbevalling of een ziekenhuisbevalling is. Moet je baby nog een tijdje in het ziekenhuis blijven, dan verschuiven de 4 weken partnerverlof niet. Wacht je te lang met aanvragen, dan vervalt je recht op deze vrije dagen.
Lees ook: Je kind aangeven, met onze handige checklist gaat het zeker goed
5 weken aanvullend geboorteverlof
Als partner heb je ook recht op maximaal 5 weken aanvullend geboorteverlof. Oftewel: 5 keer het aantal werkuren per week. Dit verlof vraag je aan via je werkgever. Tijdens dit verlof krijg je geen salaris van je werkgever, maar een uitkering van het UWV. De uitkering is maximaal 70 procent van je dagloon (en nooit meer dan 70 procent van het maximum dagloon). Je werkgever vraagt de uitkering aan bij het UWV. En het UWV betaalt jou (via je werkgever) uit.
In sommige gevallen kiezen organisaties ervoor om dit verlof aan te vullen tot 100 procent. Dit is een teken van goed werkgeverschap en maakt dat het voor iedereen mogelijk is dit verlof op te nemen. Niet alle ouders zijn financieel in de positie om slechts 70 procent van het salaris te ontvangen. Daarnaast is het zo dat in sommige CAO’s aanvullende regelingen van toepassing zijn.
‘Werkgevers die het verlof aanvullen tot 100% zien daar direct de voordelen van: meer betrokken vaders én loyale medewerkers.’
Barbara Braak, VerlofHub
Je moet het aanvullende partnerverlof in de eerste 6 maanden na de geboorte opnemen. Eerst maak je de werkweek gewoon geboorteverlof op en daarna kan het aanvullende verlof ingaan. Het doel van dit verlof is dat partners meer betrokken raken bij de zorg voor hun baby en het reilen en zeilen als nieuw gezin. Ook moet de uitbreiding van het partnerverlof ervoor zorgen dat de positie van vrouwen op de arbeidsmarkt beter wordt.
‘Partnerverlof en/of ouderschapsverlof wordt nog niet overal aangemoedigd. Dat is een gemiste kans; als partners verlof nemen, komt er meer balans thuis én kunnen moeders met vertrouwen weer aan het werk.’
Barbara Braak, VerlofHub
Naast aanvullend geboorteverlof kunnen partners sinds 2022 ook deels doorbetaald ouderschapsverlof opnemen, zie verderop.
Aanvullend geboorteverlof aanvragen
Via een brief of mail vraag je aanvullend geboorteverlof aan bij je werkgever. Dit doe je minimaal 4 weken vóór je dit verlof wilt laten ingaan. Geef duidelijk aan wanneer je dit verlof wilt opnemen, hoeveel hele weken verlof je wilt en over hoeveel weken je dit verlof wilt uitspreiden.
Stel, je werkt 5 dagen per week en je wilt 3 weken verlof opnemen, dan mogen dit 3 aaneengesloten weken zijn. Maar je mag de 15 werkdagen ook over 10 weken uitspreiden. Je moet het aanvullende partnerverlof binnen 6 maanden na de geboorte opmaken. Dit kan dus ook nog nadat het bevallingsverlof van je vrouw of vriendin voorbij is.
Andere soorten verlof
Calamiteitenverlof
Hier heb je recht op als er thuis iets aan de hand is waardoor je onmiddellijk weg moet van je werk (persoonlijke omstandigheden). Bijvoorbeeld als je je kind van de opvang moet halen omdat hij ziek is, of als de bevalling van je partner begint. Dit verlof kan een paar uur zijn, maar mag ook enkele dagen duren. En op de dag van de bevalling zelf kan calamiteitenverlof worden aangevraagd. Dit wordt 100% doorbetaald door de werkgever. Hier lees je meer over calamiteitenverlof.Ouderschapsverlof
Iedereen die in loondienst werkt en kinderen verzorgt, heeft recht op ouderschapsverlof. Ook als partner kun je dus ouderschapsverlof opnemen na de geboorte van je baby of als je kind al wat ouder is. Voor ieder kind tot 8 jaar heb je recht op ouderschapsverlof. Je mag dat in delen opnemen.
In totaal heb je per kind recht op 26 weken ouderschapsverlof. Hiervan heeft zowel de moeder als haar partner recht op 9 weken betaald ouderschapsverlof (in te zetten binnen het eerste jaar van het kind) en 17 weken onbetaald verlof. Neem je de 9 weken niet binnen het eerste jaar op, dan worden ze automatisch omgezet naar onbetaalde verlofdagen. Hier lees je meer over ouderschapsverlof.
Geboorteverlof zzp’er
Als je als zzp’er werkt, heb je als partner nergens recht op: je krijgt geen betaald geboorteverlof of betaald ouderschapsverlof. Volgens de Rijksoverheid hoort dat bij het ondernemerschap. Geboorteverlof is er alleen voor werknemers in loondienst. Je kunt als zelfstandige zelf je werktijden bepalen en dus ook wanneer je vrij neemt, is de redenering. Alleen worden deze dagen niet vergoed, dus zul je zelf geld opzij moeten zetten om partnerverlof op te nemen. ‘Hier is naar mijn idee nog veel terrein te winnen om het werk en ouderschap voor iedereen gelijk te trekken’, aldus Barbara Braak, VerlofHub.
Veranderingen in 2026
Ouders krijgen in 2026 te maken met een aantal veranderingen op het gebied van hun geldzaken. De veranderingen op een rij:
Kinderbijslag bij een tweede of derde kind, hier heb je recht op
Zorgverzekering en zwangerschap: wat wordt er in 2026 vergoed?
Bronnen: Rijksoverheid, FNV