Ben je beschermd tegen ontslag als je zwanger bent?
Ja, zwangere werknemers zijn wettelijk beschermd tegen ontslag vanwege hun zwangerschap. Je werkgever mag je op basis hiervan niet ontslaan. Deze bescherming geldt niet alleen in de eerste fase van je zwangerschap, maar ook in de volgende situaties:
Tijdens je zwangerschaps- en bevallingsverlof en gedurende zes weken daarna
Als je weer gaat werken: als je gebruik wilt maken van je recht op (onbetaald) ouderschapsverlof
Als je na je bevallingsverlof nog arbeidsongeschikt bent door ziekte als gevolg van je zwangerschap of bevalling
Let op: in deze situaties mag je niet ontslagen worden vanwege je zwangerschap, maar je kunt eventueel wel op andere gronden ontslag krijgen. Wordt je contract toch opgezegd? Neem dan direct contact op met een juridisch adviseur en neem je arbeidsovereenkomst mee.
Wanneer kun je als zwangere wél ontslagen worden?
Een opzegverbod is niet hetzelfde als een ontslagverbod. Je kunt als zwangere werknemer ontslagen worden wanneer het hele bedrijf (of jouw bedrijfsonderdeel) sluit, je een tijdelijk contract hebt of bij een ontslag op staande voet. Het zit als volgt:
Tijdelijk contract: Je hebt een contract voor bepaalde tijd dat tijdens je zwangerschap afloopt. Jullie hadden al afgesproken dat het contract op deze datum eindigde; je zwangerschap verandert hier niets aan.
Op staande voet: Je werkgever heeft een dringende en wettelijk geldige reden om je op staande voet te ontslaan.
Uitzendbeding: Je werkt als uitzendkracht en er staat een uitzendbeding in je overeenkomst. Het bedrijf waar je werkt kan in dat geval aangeven dat er geen werk meer voor je is.
Beschermt het opzegverbod ook tegen een ontslagvergunning?
Ja, zelfs als je werkgever al een ontslagvergunning van het UWV voor jou heeft klaarliggen, kan hij je contract niet opzeggen als je zwanger bent. De enige uitzondering is wanneer je nog níét met zwangerschapsverlof bent gegaan én het ontslag direct te maken heeft met de sluiting van het bedrijf(sonderdeel).
Mag je ontslagen worden via een clausule in je contract?
Nee, staat er in je arbeidsovereenkomst dat het contract 'van rechtswege' eindigt zodra je zwanger wordt of moet bevallen? Dan is dit in strijd met de wet. Zulke bepalingen in een contract zijn altijd ongeldig.
Lees ook: Hoe zorg je voor een gezonde werkomgeving tijdens je zwangerschap?
Zwangerschapsverlof berekenen, zo doe je dat
Alle werkende vrouwen hebben recht op zwangerschapsverlof als ze een baby verwachten. Dit zijn een aantal vrije weken tot de bevalling waarin je wel gewoon je salaris ontvangt. Het kan zijn dat je minder loon uitbetaald krijgt dan je gewend bent omdat de werkgever enkel verplicht is om de WAZO uitkering die zij van het UWV ontvangen aan jou door te betalen. Ligt je loon boven het maximumdagloon, dan kan het zijn dat je minder overgemaakt krijgt dan je gewend bent. De periode erna ben je gelukkig ook vrij: het bevallingsverlof gaat dan in. Het zwangerschapsverlof berekenen waar jij recht op hebt, is eenvoudig.
Moet je jouw zwangerschap direct melden bij de werkgever?
Je bent niet verplicht om direct aan je werkgever te melden dat je zwanger bent. Het opzegverbod komt voort uit een Europese richtlijn, waarop geen uitzonderingen bestaan. Dit betekent dat je ook beschermd bent als je tijdens een sollicitatie niet hebt verteld dat je in verwachting bent.
Het opzegverbod geldt voor alle contracten (bepaalde en onbepaalde tijd). Ben je op het moment van de opzegging al zwanger, maar wist je dit zelf nog niet? Dan geldt het opzegverbod zelfs met terugwerkende kracht. Je moet dan achteraf wel kunnen aantonen dat je toen al in verwachting was.
Moet je bewijzen dat je ontslagen bent vanwege je zwangerschap?
Nee, de bewijslast ligt bij je werkgever. Als jij het ontslag aanvecht omdat je zwanger bent, hoef je alleen een verklaring van je huisarts of verloskundige te overleggen. Zodra uit die verklaring blijkt dat je tijdens de opzegging zwanger was, is het aan de werkgever om te bewijzen dat de opzegging hier helemáál niets mee te maken had.
Mag je ontslagen worden tijdens je proeftijd als je zwanger bent?
In je proeftijd mag een werkgever je normaal gesproken zonder reden ontslaan, maar ontslag op basis van discriminatie (zoals zwangerschap) is streng verboden. Omdat werkgevers vrijwel nooit zwart-op-wit toegeven dat de zwangerschap de reden is, gebruiken ze vaak een smoes. Heb je sterk het vermoeden dat je toch bent ontslagen vanwege je zwangerschap? Dan heb je twee opties:
- 1
Naar de rechter stappen: De rechter bekijkt de situatie. Lijkt het erop dat je zwangerschap meespeelde? Dan moet je werkgever hard maken dat dit niet zo is. Het bewijsvoordeel ligt hierbij aan jouw kant.
- 2
Oordeel vragen: Je kunt het College voor de Rechten van de Mens (CvRM) om een oordeel vragen. Dit is niet juridisch bindend, maar werkgevers volgen het in 85 procent van de gevallen wel op. Doet je werkgever dit niet, dan kun je alsnog naar de rechter (die het oordeel van het CvRM vaak zwaar meeweegt).
Als je in het gelijk wordt gesteld, kun je een schadevergoeding vorderen.
Werken als je zwanger bent
Het is fijn als je tot je zwangerschapsverlof zonder problemen door kunt werken. Hoe zorg je voor een gezonde werkomgeving?
Wat doe je als je ten onrechte ontslagen bent?
Ben je ontslagen en weet je zeker dat dit in strijd is met het opzegverbod? Roep dan binnen twee maanden na de beëindiging de ‘vernietigbaarheid’ van de opzegging in. Doe dit schriftelijk en aangetekend. Door het ontslag nietig te verklaren, loopt je contract wettelijk gezien door. Je werkgever moet je salaris doorbetalen, maar jij moet je wel beschikbaar blijven opstellen voor je normale werkzaamheden.
Kom je er niet uit? Bij het Juridisch Loket kun je altijd terecht voor gratis advies over zwangerschap en werk.
Meer weten?
Bij het Juridisch Loket kun je altijd terecht voor gratis advies over regels omtrent zwangerschap en over nog veel meer zaken. Je kunt bij het Juridisch Loket langskomen en je kunt het Juridisch Loket altijd bellen.
Bron: Juridischloket.nl
