Wat is kalebaskalk?
Kalebaskalk is een kalksoort, maar heeft niets met de kalebasvrucht te maken. Het komt voor in de natuur, maar kan ook gemaakt worden door het mengen, kneden en bakken van onder meer modder, klei en as. Er zijn allerlei soorten kleiproducten met verschillende benamingen, zoals pimba, mabele, kalebasklei, calabash chalk, argile, calabarsteen en la craie.
Kalebaskalk is te koop in verschillende vormen: als poeder, in vaste vorm en in blokjes. Je kunt het online kopen, of vrouwen krijgen het opgestuurd door familie in landen waar het gebruikelijker is. In Nederland staat kalebaskalk op de verboden lijst, dus je zult het niet snel terugvinden in winkels.
Zwanger? Gebruik geen kalebaskalk
In kalebaskalk zitten veel (zware) metalen en/of dioxines. Die kunnen gevaarlijk zijn voor je baby. Slik je kalebaskalk (pimba of mabele), dan komen die (zware) metalen en/of dioxines in je bloed terecht. Dit kan schadelijk zijn voor je baby. Je baby kan hierdoor te vroeg worden geboren, een groeiachterstand krijgen of een lichamelijke en/of verstandelijke ontwikkelingsachterstand oplopen.
Uit verschillende onderzoeken blijkt dat blootstelling aan hoge loodgehaltes kan leiden tot een lager IQ, gedragsproblemen en nierschade bij kinderen.
Lood in kalebaskalk
Het eten van kalebaskalk is niet zonder risico’s. Bijna alle geteste kleiproducten van deze kalksoort bevatten te veel lood, gemiddeld zo’n 30 milligram per kilo. Dat is zeer veel vergeleken met de maximaal toegestane concentraties lood in levensmiddelen in de EU.
Enkele voorbeelden van het maximumgehalte aan lood in voedingsproducten:
zuigelingenvoeding en opvolgmelk: 0,02 milligram per kilo.
groenten, met uitzondering van koolsoorten, bladgroenten en verse kruiden: 0,10 milligram per kilo.
schaaldieren: 0,50 milligram per kilo.
De hoeveelheid lood in kalebaskalk is dus veel hoger dan de maximaal toegestane concentraties in levensmiddelen die de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) hanteert. Deze hoeveelheid kan schadelijk zijn voor je gezondheid en, als je zwanger bent, ook voor je baby.
Waarom kalebaskalk slikken?
Voor veel vrouwen van West-Afrikaanse en Surinaamse afkomst is kalebaskalk (pimba, mabele) een bekend product. Het wordt om verschillende redenen gebruikt. Zo zou het:
werken tegen misselijkheid
je baby een lichtere huidskleur geven
je honger stillen
helpen bij darmklachten
Er is geen wetenschappelijk bewijs dat kalebaskalk werkt voor de bovengenoemde redenen. Kalebaskalk speelt ook een rol bij rituelen. Zo wordt een baby na de geboorte met kalk ingesmeerd om hem sterker te maken en te beschermen tegen onheil.
Kalebaskalk slikken is geen goed idee
Gebruik dus geen kalebaskalk tijdens je zwangerschap, ook niet als je last hebt van misselijkheid. Wat je dan wél kunt doen:
Begin je dag met een glas water, zet het vast klaar naast je bed.
Goede vetten kunnen misselijkheid helpen verminderen. Vet reguleert je hormoonhuishouding. Eet bij iedere maaltijd iets van goede vetten, zoals noten, zaden, avocado, olijfolie of notenolie (als je geen allergie hebt).
Als je ’s morgens misselijk bent, doe dan rustig aan. Begin de dag ontspannen. Eet een cracker en drink een kop thee.
Ben je snel misselijk? Eet dan liever zes keer per dag een kleine maaltijd dan drie keer per dag een grote maaltijd.
’s Nachts misselijk? Eet dan iets kleins voor je naar bed gaat, bijvoorbeeld een bakje volle yoghurt. Sla geen maaltijden over en eet zo gezond mogelijk.
Hier vind je nog meer tips over zwangerschapsmisselijkheid en wat je ertegen kunt doen.
Bronnen: Voedingscentrum, Huisarts en Wetenschap