Verkouden tijdens de zwangerschap: wat gebeurt er in je lichaam?
Tijdens de zwangerschap neemt je weerstand af, zodat het niet reageert tegen je baby. Hierdoor kun je sneller verkouden worden of langer last houden van klachten zoals keelpijn en een verstopte neus.
Lees ook: Deze medicijnen mag je wél en niet gebruiken als je zwanger bent
Kun je tijdens je zwangerschap neusspray gebruiken?
Veel zwangere vrouwen hebben last van een verstopte neus door hormonale veranderingen, ook wel zwangerschapsrhinitis genoemd, waardoor de slijmvliezen in de neus opzwellen en je lastiger kunt ademen. Het is belangrijk om goed op te letten bij het gebruik van neusspray tijdens de zwangerschap, omdat sommige sprays de bloeddruk kunnen beïnvloeden of niet voor langdurig gebruik geschikt zijn.
Er zijn verschillende soorten neussprays die je kunt overwegen: sprays op basis van zoutoplossing die je langer mag gebruiken, of speciale sprays voor kinderen met een lagere dosering van xylometazoline. Ook andere opties zoals stomen kunnen helpen bij een verstopte neus. Voor uitgebreide informatie over welke neussprays veilig zijn tijdens de zwangerschap en hoe je ze het beste kunt gebruiken, lees je het volledige artikel: Kan je neusspray gebruiken wanneer je zwanger bent?
Hoe zit het met andere middelen tegen verkoudheid en zwangerschap?
Veel middelen tegen verkoudheid zijn niet specifiek onderzocht bij zwangere vrouwen. Daarom geldt het algemene advies: wees voorzichtig met medicijnen. Maar welke zijn dat dan?
Wat zijn Strepsils?
Strepsils zijn geneesmiddelen die je kunt gebruiken bij keelpijn, een geïrriteerde keel of een beginnende keelontsteking. Ze zijn beschikbaar als zuigtabletten en keelspray en werken allemaal tegen bacteriën. Dit komt doordat alle standaardvarianten twee milde antiseptische stoffen bevatten: amylmetacresol en 2,4-dichloorbenzylalcohol. Deze stoffen werken ontsmettend en zorgen ervoor dat bacteriën in de keel minder worden. Dit wil helaas niet zeggen dat Strepsils keelpijn kunnen oplossen, maar ze kunnen de keelpijn wel tijdelijk verzachten, meestal anderhalf tot twee uur lang na inname.
Welke soorten Strepsils zijn er?
Er zijn verschillende varianten van Strepsils:
- 1
De standaard soorten: Strepsils Original (menthol), Honing & Citroen, Sinaasappel & Vitamine C, Aardbei (suikervrij). Ze bevatten allemaal amylmetacresol en 2,4-dichloorbenzylalcohol en hebben dus een antibacteriële werking, maar verschillen in smaak en toevoegingen (zoals vitamine C of juist de keuze voor suikervrij).
- 2
De medicinale varianten: Strepsils + Lidocaïne (ontsmet en verdooft) en Strepsils Strepfen (bevat de werkzame stof flurbiprofen voor een sterke ontstekingsremming en pijnverlichting).
Overzicht van Strepsils-varianten
Mag je Strepsils gebruiken tijdens de zwangerschap?
Het wordt afgeraden om Strepsils te gebruiken als je keelpijn hebt tijdens de zwangerschap. Hier zijn verschillende redenen voor:
Er is weinig onderzoek gedaan naar de veiligheid van amylmetacresol en 2,4-dichloorbenzylalcohol tijdens de zwangerschap.
Omdat er geen goede zwangerschapsstudies zijn, raden instanties zoals Bijwerkingencentrum Lareb en de Nederlands Huisartsen Genootschap zwangere vrouwen aan om in ieder geval voorzichtig te zijn met deze stoffen.Lidocaïne wordt vaak via het mondslijmvlies in kleine hoeveelheden opgenomen.
Tijdens de zwangerschap is je mondslijmvlies beter doorbloed, waardoor middelen zoals lidocaïne makkelijker in je bloed worden opgenomen. Een heel kleine hoeveelheid kan via je bloed naar je placenta gaan.
Bij kortdurend gebruik van lidocaïne via de mond tijdens de zwangerschap zijn er tot nu toe geen aanwijzingen voor een verhoogd risico op aangeboren afwijkingen. De biologische beschikbaarheid is beperkt en de zuigtabletten bevatten een lage dosering. Zowel Lareb als het Farmacotherapeutisch Kompas geven aan dat lidocaïne als lokaal anestheticum veilig kan worden gebruikt tijdens de zwangerschap.Flurbiprofen (de werkzame stof in Strepsils Strepfen) is wél bewezen schadelijk.
Flurbiprofen is een niet-steroïde ontstekingsremmende pijnstiller (een NSAID) die de productie van prostaglandines (hormoonachtige stoffen die veel lichaamsfuncties regelen) remt. Dit kan leiden tot problemen met de bloedsomloop van de baby. Hierdoor kan de ductus arteriosus (een bloedvat dat de aorta van de foetus verbindt met zijn longslagader) vroegtijdig sluiten. Ook kunnen er tekort aan vruchtwater en problemen met de nieren van de baby ontstaan. Dit risico geldt vooral in het derde zwangerschapstrimester.
Het officiële advies van apothekers is daarom: gebruik liever geen Strepsils tijdens de zwangerschap en kies voor veilige alternatieven.
Kun je Trachitol gebruiken tijdens je zwangerschap?
Trachitol is een zuigtablet dat wordt gebruikt bij keelpijn en actieve stoffen bevat die het slijmvlies verzachten en pijn verlichten. Volgens Lareb en het Farmacotherapeutisch Kompas kan Trachitol tijdens de zwangerschap waarschijnlijk veilig worden gebruikt, ondanks eerdere terughoudendheid over het effect op de ongeboren baby.
Om die reden is het veiliger om alternatieven te kiezen, zoals honing, warme dranken of stoom inhaleren. Keelpijn gaat bij het overgrote deel vanzelf weer over zonder tussenkomst van een dokter.
Hoe zit het met de zuigtabletten van Lucovitaal?
De zuigtabletten van Lucovitaal worden gebruikt om keelpijn te verzachten en bevatten actieve ingrediënten die het slijmvlies beschermen en pijn verlichten. Tijdens de zwangerschap is het gebruik van deze zuigtabletten niet aan te raden, omdat niet volledig bekend is welke effecten de actieve stoffen op de ongeboren baby kunnen hebben. Veiligere alternatieven zijn bijvoorbeeld honing, warme dranken of stoom inhaleren.
Is menthol wel veilig tijdens de zwangerschap?
Veel Strepsils hebben een mentholsmaak en dat kan tijdens de zwangerschap veilig gebruikt worden. Menthol werkt licht verkoelend en verzachtend, maar heeft geen medicinale werking die invloed heeft op je baby. Het is dus niet de menthol zelf die Strepsils ongeschikt maakt tijdens je zwangerschap, maar echt de andere werkzame stoffen die erin zitten. Mentholthee of keelsnoepjes met alleen menthol kun je daarom prima gebruiken tijdens de zwangerschap.
Wat zijn nog meer goede alternatieven als je zwanger bent en verkouden bent of keelpijn hebt?
Gelukkig kun je tijdens je zwangerschap ook zonder Strepsils iets doen aan keelpijn, een geïrriteerde keel of een beginnende keelontsteking. Veilige opties die verlichting kunnen geven, zijn bijvoorbeeld:
Paracetamol: dit kun je veilig gebruiken tijdens je zwangerschap zolang je je aan de juiste dosering houdt.
Thee met honing of gember: dit verzacht het slijmvlies in je keel en helpt het slijm losser te maken. Honing vormt bovendien een beschermend laagje, waardoor je minder hoestprikkels voelt.
Zoutwater gorgelen: een zoutoplossing verlaagt de zwelling van het keelslijmvlies en helpt bacteriën te remmen. Hierdoor kan je keel minder pijnlijk en minder geïrriteerd aanvoelen. Je kunt dit 2–3 keer per dag doen. Let op: vaker hoeft niet en kan het slijmvlies juist uitdrogen.
Stoom inhaleren bij veel slijm of verkoudheid.
Voldoende drinken om irritatie te verminderen.
Rust nemen en je stem ontzien.
Wanneer moet je contact opnemen met je huisarts of verloskundige met een verkoudheid of keelpijn tijdens je zwangerschap?
In de meeste gevallen gaat keelpijn vanzelf over. Toch kan het soms verstandig zijn om medische hulp in te schakelen. Neem contact op met je huisarts of verloskundige als:
je keelpijn na een week nog niet vermindert.
je koorts hebt die langer dan drie dagen aanhoudt.
slikken zo pijnlijk is dat eten of drinken helemaal niet meer lukt.
je moeite hebt met het open doen van je mond.
je stem klinkt alsof ‘je een aardappel in je keel’ hebt.
je moeite hebt met ademhalen.
je steeds nieuwe keelinfecties krijgt.
je je om welke reden dan ook zorgen maakt over je klachten tijdens de zwangerschap.
Je huisarts of verloskundige kunnen beoordelen of er meer aan de hand is en welke behandeling het meest geschikt is.
Kun je Strepsils, Trachitol en Lucovitaal gebruiken als je borstvoeding geeft?
Als je borstvoeding geeft, geldt hetzelfde advies als die voor zwangere vrouwen: gebruik liever geen Strepsils, Trachitol en Lucovitaal. Simpelweg omdat er te weinig bekend is over hoeveel van de werkzame stoffen in de moedermelk terechtkomt.
De varianten van Strepsils met lidocaïne kunnen bovendien in kleine hoeveelheden worden opgenomen in je bloed en dus ook in de borstvoeding terechtkomen. Ga daarom liever voor de genoemde alternatieven en gebruik geen Strepsils, Trachitol en Lucovitaal.
Bronnen: Strepsils, Apotheek.nl, Apotheek.nl, Lareb, Thuisarts, cgb-meb,
