Kraamwerk: ‘Ik wist niet wie er allemaal woonden, en toen stond ook de politie voor de deur’
Als kraamverzorgende Ted (22) bij een 17-jarige moeder komt, treft ze een klein appartement aan waar een hele grote familie lijkt te wonen. Door de taalbarrière krijgt ze maar moeilijk contact met de jonge moeder van 17 jaar. En dan gebeuren er ook nog dingen die haar verbazen.
‘Wanneer ik ’s ochtends bij het gezin aankom, weet ik niet goed wat ik kan verwachten. Ik heb van tevoren weinig informatie gekregen over het gezin, behalve dat de jonge ouders bij de ouders van de vader in een appartement wonen. Er zijn meer mensen in huis, maar wie precies bij wie hoort, weet ik niet. De familie spreekt gebrekkig Nederlands waardoor contact maken met de jonge moeder lastig is.
In een klein kamertje staat de deur open. Daar liggen opa en oma, allebei ergens in de 40, met twee kleine kinderen. In de woonkamer ligt een matras waarop een kind van ongeveer vijf jaar ligt. Verderop zie ik een jongen van een jaar of twaalf. Ook slapen er een vrouw en een man van ongeveer 25 jaar op een matras. Overdag zijn die laatste twee meestal niet thuis.
De jonge moeder is pas 17 en heeft een eigen kamer. Haar vriend is 19. Ik ontmoet hem niet en heb geen idee hoe hun relatie is.
Lees ook: Kraamwerk: ‘Als bedankje krijg ik een hotelovernachting van € 1.200’
Zoveel vragen
Het is een druk huishouden waarin veel lijkt te gebeuren, maar ik krijg weinig grip op de situatie. Hoeveel kinderen kinderen wonen er precies? Wie is er verantwoordelijk voor hen? En hoe liggen de onderlinge verhoudingen? Ik probeer vragen te stellen, maar door de taalbarrière krijg ik geen duidelijke antwoorden.
De jonge moeder trekt zich veel op haar kamer terug. Dat vind ik sneu voor haar. Ze is net bevallen en zou alle ruimte moeten hebben om te herstellen en haar baby te leren kennen. In plaats daarvan lijkt ze vooral haar eigen plek te zoeken in een huishouden dat voor mij moeilijk te doorgronden is.
Lastig communiceren
Ik probeer haar zo goed mogelijk te ondersteunen, binnen de mogelijkheden die ik heb. Maar zelfs iets eenvoudigs als vragen hoe het met haar gaat, blijkt ingewikkeld. Ze zegt bijvoorbeeld: ‘Ja, pijn’, waarna ze wijst naar haar buik. Ik probeer te achterhalen waar ze precies pijn heeft, hoe erg het is en of er iets aan de hand kan zijn. Ik wil haar serieus nemen en kunnen inschatten wat nodig is, maar daarvoor moet ik haar begrijpen. En dat lukt niet altijd.
Ondertussen krijg ik de hele dag eten aangeboden. Dat is duidelijk hun manier van gastvrijheid.
Borstvoeding van oma
Er zijn ook momenten waarop ik niet goed weet hoe ik moet reageren. Op een dag zie ik een kind van ongeveer 11 maanden op de grond liggen. Het heeft een opvallend plat achterhoofd en ligt te spartelen. Oma tilt haar shirt omhoog en legt het kind aan haar borst. Ik sta even perplex, omdat ik dacht dat het kind van iemand anders was. Maar al snel begrijp ik dat het haar eigen kind is.
De kraamvrouw maakt zelf niet voldoende borstvoeding aan. De familie wil geen flesvoeding gebruiken en al snel staat de koelkast vol met afgekolfde melk. Het blijkt de melk te zijn van de oma. Zij kolft ook voor de baby van de jonge moeder.
Lees ook: Natalie probeert via de ROPA-methode zwanger te worden van haar vriendin: ‘We hopen dat poging vier lukt’
GGD en politie op de stoep
Ik moet eerlijk toegeven dat ik me in het gezin niet helemaal op mijn gemak voel. Dat komt vooral door de onduidelijkheid. Ik weet niet precies wie er woont, wie voor welke kinderen zorgt en bij wie ik terechtkan als ik me zorgen maak.
Ook andere hulpverleners lijken vragen te hebben over de situatie. Op een dag staat de GGD voor de deur. Ze willen weten hoeveel kinderen er in huis wonen en waarom het gezin niet op afspraken verschijnt. De volgende dag komt de politie langs om na te gaan wie er daadwerkelijk op het adres woont.
Vreemd gevoel
Ik probeer me te blijven richten op mijn eigen taak. Ik controleer hoe het met moeder en kind gaat, probeer contact te maken en geef belangrijke informatie voor de verdere zorg. Uiteindelijk draag ik de zorg over aan het consultatiebureau. Ook daar zijn ze bekend met de bijzondere situatie van het gezin.
Als ik vertrek, houd ik er een vreemd gevoel aan over. Ik heb mijn werk gedaan, maar ik weet niet of ik de jonge moeder echt heb kunnen bereiken. Ik had haar graag meer willen bieden, alleen was het lastig om te achterhalen wat ze nodig had en hoe ik haar het beste kon helpen.’
Liefhebber van onze rubriek Kraamwerk? Eerder gepubliceerde verhalen uit Kraamwerk vind je in ons dossier. Liever op papier? Dat kan! De bijzonderste verhalen zijn gebundeld in een boek.
