Vanaf wanneer kan ik mijn kind aanmelden bij de basisschool?
In Nederland mogen kinderen vanaf 4 jaar naar de basisschool. Hoewel de meeste kinderen ook vanaf hun vierde jaar naar school gaan, is kind dan nog niet leerplichtig. Dat is je kind pas zodra hij 5 jaar is. In de meeste gemeentes kun je je kind van 3 jaar officieel aanmelden bij een basisschool. Doe dit minimaal 10 weken voor zijn vierde verjaardag, dan moet je kind op een school aangemeld zijn. En ook belangrijk: doe de aanmelding niet mondeling, maar altijd schriftelijk. Alleen dan is de aanmelding officieel en moet de school die ook in behandeling nemen.
Fijn om te weten: de gemeente stuurt een brief zodra je kind de aanmeldleeftijd voor school heeft bereikt. Uiteindelijk is het wel je eigen verantwoordelijkheid om je kind aan te melden.
Lees ook: Alles over de leerplicht
Eerst even wennen
Als je kind 3 jaar en 10 maanden is, mag hij wennen op de basisschool. Dat mag maximaal 5 hele dagen. Een hele dag wennen is best intensief; sommige basisscholen verdelen ze dan ook over 10 halve dagen. Basisscholen zijn niet verplicht om wendagen aan te bieden. Andersom geldt ook dat jij niet verplicht bent je kind te laten wennen.
Vooraanmelden basisschool, wat houdt dat in?
Vanaf zijn derde jaar mag je je kind dus aanmelden voor een basisschool. Misschien heb je weleens gehoord dat ouders hun kind al veel eerder hebben aangemeld. Dat kan: sommige basisscholen werken met een vooraanmelding. Daarmee laat je een school al vroegtijdig weten dat je interesse hebt in een plekje. Meestal word je rond de derde verjaardag van je kind gebeld door school of je nog steeds interesse hebt. Een vooraanmelding betekent trouwens niet dat je kind verzekerd is van een plekje of dat je voorrang krijgt.
Lees ook: Welke soorten basisscholen zijn er, en wat houden ze in?
Redenen om voorrang te krijgen bij de basisschool
Je krijgt dus geen voorrang omdat je je vroeg hebt aangemeld. Wel zijn er andere redenen om voorrang te krijgen. Op de meeste scholen ben je bijvoorbeeld verzekerd van een plekje:
Als je kind al een broer of zus op die school heeft zitten.
Als je kind naar de bijbehorende kinderopvang ging.
Als een van de ouders op de basisschool werkt.
Sommige scholen geven kinderen die dicht bij de school wonen voorrang. Ze kijken dan naar jullie postcode. Dit heet een postcodebeleid.
Lees ook: Hoe kies je nou eigenlijk een basisschool?
Wat betaal je voor een basisschool?
Je betaalt als ouder geen lesgeld voor de basisschool van je kind en ook geen inschrijfgeld. Zit je kind eenmaal op school? Dan kan de basisschool wel een vrijwillige ouderbijdrage vragen, dit is bedoeld voor extra activiteiten. De school mag de aanmelding van je kind niet weigeren als je die niet betaalt (of kunt betalen). Je kind mag dan gewoon meedoen aan activiteiten, zoals een schoolreisje.
Mag een basisschool mijn kind weigeren?
Ja, een basisschool mag je kind weigeren. Daar kunnen meerdere redenen voor zijn, zoals:
De school is vol. Verderop lees je wat je dan kunt doen.
Je staat niet achter de godsdienst of levensbeschouwing van de school. Daarvoor is het handig om te weten dat er meerdere soorten scholen zijn. Zo zijn er openbare basisscholen en basisscholen met een geloofsovertuiging (bijzondere scholen), zoals katholieke, protestant-christelijke of islamitische scholen. Sommige montessorischolen vallen hier ook onder. Als je voor zo’n school kiest, betekent het dat je achter de godsdienst of levensbeschouwing van de school staat. Je kind moet dan meedoen met alle activiteiten die hieruit volgen, zoals een suikerfeest of kerstviering. Wil je dat je kind niet aan zo’n activiteit meedoet? Dan is dat een geldige reden voor de school om je kind te weigeren.
Openbare basisscholen mogen iemand niet weigeren op basis van godsdienst of levensbeschouwing. Ligt er binnen redelijke afstand van jullie huis geen openbare school? Dan moet een bijzondere school je kind toch toelaten.Je kind is nog niet zindelijk. Komt dit door een medische aandoening of beperking, dan mag een school je kind niet weigeren. Lees hier alles over zindelijk worden.
Er zijn in jullie gemeente afspraken gemaakt over de verdeling van de kinderen over scholen. Soms moeten kinderen bijvoorbeeld naar een school in de eigen wijk.
De school biedt een bijzondere vorm van onderwijs aan bovenop het regulier onderwijsprogramma. Als de school naast het gewone onderwijs een extra aanbod heeft voor toneel, muziek of sport, dan mag de school hier extra toelatingseisen voor stellen. Je kind moet daaraan voldoen om toegelaten te worden. Zo niet, dan mag de school je kind weigeren.
Er zijn ook gevallen waarin de basisschool je kind níét mag weigeren. Denk aan:
Je kind heeft extra ondersteuning of hulp nodig. Hij heeft bijvoorbeeld gedragsproblemen of een taalachterstand. Het kan zijn dat de school de extra ondersteuning toch niet kan bieden. De school heeft dan zorgplicht en moet op zoek gaan naar een andere school die dat wel kan.
Je weigert de vrijwillige ouderbijdrage te betalen of kunt ’m niet betalen.
De school moet overigens altijd schriftelijk aan je uitleggen waarom je kind wordt geweigerd. Denk je dat het onterecht is? Dan kun je binnen 6 weken schriftelijk bezwaar maken bij het schoolbestuur.
Lees ook: Gedragsproblemen bij jonge kinderen
Wat als de basisschool geen plek heeft?
Hoe vervelend ook, het kan gebeuren dat een school vol is. Dan zul je een andere school moeten zoeken waar je hopelijk ook enthousiast over bent. Is er bij jou in de buurt geen andere (geschikte) openbare school en wil je wel dat je kind openbaar onderwijs volgt? De gemeente kan met je kijken naar een goede oplossing. Denk aan het gebruik van leerlingenvervoer.
Loting en wachtlijsten voor de basisschool
Zijn er op een school meer aanmeldingen dan plekken, dan kan er een loting plaatsvinden. In sommige (populaire) steden geef je bij de vooraanmelding al (centraal) een paar voorkeursscholen in je wijk aan. De school past eerst de voorrangsregels toe, de andere kinderen doen mee met de loting. Daar moet altijd een ouder uit de medezeggenschapsraad bij zijn. Ook moet de loting vastgelegd worden op beeld of er moet een notaris bij zijn.
Word je kind uitgeloot, dan wordt op basis van je voorkeuren bekeken naar welke school hij wel kan gaan. Wil je toch graag naar een school waarvoor je bent uitgeloot, dan kun je je kind op de wachtlijst laten zetten.
Wat heb ik nodig om mijn kind aan te melden op de basisschool?
Bij de aanmelding van je kind op de basisschool moet je zijn burgerservicenummer (BSN) doorgeven. Daarvoor moet je zijn geboorteakte, paspoort of ID-kaart bij de hand hebben. Gaat je kind naar een nieuwe school? Dan heb je het bewijs van uitschrijving van de oude basisschool nodig.
Lees ook: Paspoort of ID-kaart voor je baby aanvragen, waarom en hoe?
Stappenplan: hoe meld ik mijn kind aan op de basisschool?
Nog even een samenvatting van de belangrijkste dingen als je je kind gaat aanmelden voor de basisschool.
Controleer eerst of je zelf een basisschool mag kiezen. In sommige gemeenten hebben scholen afspraken gemaakt over de verdeling van de kinderen over de scholen. Kinderen moeten dan bijvoorbeeld in hun eigen wijk naar school.
Heb je een basisschool gekozen? Doe eventueel een vooraanmelding. Dat kan meestal al vanaf de geboorte, later kan ook.
Officieel aanmelden voor school kan vanaf 3 jaar, tot 10 weken voor de vierde verjaardag. Je mag je kind bij meerdere scholen (voor)aanmelden.
Houd bij de aanmelding het BSN-nummer van je kind bij de hand. Of het bewijs van uitschrijving als je kind naar een nieuwe school gaat.
Er wordt bepaald wie naar welke school gaat, op basis van aanmelding, voorrang, eventueel loting en wachtlijsten.
Aanmelden voor speciaal onderwijs
Het zou kunnen dat je kind speciaal onderwijs nodig heeft. Hij is bijvoorbeeld blind of doof, of lichamelijk of verstandelijk gehandicapt. Daarvoor gelden weer andere aanmeldregels. Hier vind je alle informatie op een rij.
Bronnen: Onderwijsconsument.nl, Rijksoverheid.nl, Oudersenonderwijs.nl