Hoe herken je een oogontsteking bij je baby of kind?
Een oogontsteking herken je aan een rood, tranend oog dat jeukt of brandt. Vaak zit er gelige pus in de ooghoeken, waardoor de oogleden na het slapen aan elkaar geplakt zitten.
Bij een oogontsteking is het slijmvlies dat de oogbol en de binnenkant van de oogleden bedekt, ontstoken. De kleine bloedvaatjes in dit slijmvlies zetten op, wat zorgt voor de kenmerkende rode kleur. Je kind wrijft waarschijnlijk vaak in zijn ogen om de kriebel tegen te gaan. Vaak gaat een ontstoken oog gepaard met snotteren of koorts, omdat de ontsteking een gevolg is van een verkoudheid. Pasgeboren baby's hebben weleens last van zogenoemde traanoogjes, wat ontstaat door nauwe traanwegen in plaats van een ontsteking. Hier lees je alles over traanoogjes bij je baby.
Wat is de oorzaak van ontstoken ogen en is het besmettelijk?
Een oogontsteking wordt in de meeste gevallen veroorzaakt door een besmettelijk verkoudheidsvirus of een bacterie. Soms speelt een allergie, een fysieke irritatie of een vuiltje in het oog een rol.
Een oogontsteking door een virus of bacterie is enorm besmettelijk. Zeker op de crèche zitten kleine kinderen vaak met hun handjes in hun gezicht en delen ze makkelijk speelgoed. Via snot of pus verspreidt de infectie zich razendsnel. De meest voorkomende oorzaken op een rij:
Virus of bacterie: Meestal slaat een verkoudheidsvirus (zoals het adenovirus) over van de neus en keel naar de ogen. Soms is een bacterie de dader; de klachten zijn dan vaak een stuk heftiger.
Allergie of irritatie: Een allergische reactie op huisstofmijt, huisdieren of hooikoorts kan rode ogen veroorzaken. Ook irritatie door droge lucht, rook of chloorwater komt vaak voor. Alles over allergie bij baby’s en kinderen lees je hier.
Vuiltje in het oog: Soms zit er simpelweg een wimper of zandkorrel in de weg.
Herpesvirus of soa: Heeft je pasgeboren baby (jonger dan tien dagen) ontstoken oogjes? Dit kan tijdens de geboorte zijn overgedragen (soa) of ontstaan door geknuffel van iemand met een koortslip. Bel in dat geval altijd direct de huisarts.
Lees meer: 11 vragen + antwoorden over verkoudheid bij kinderen
Hoe kun je de ogen schoonmaken en behandelen?
Een oogontsteking gaat doorgaans binnen één tot twee weken vanzelf over, waardoor zware medicatie niet nodig is. Je helpt je kind het beste door het oog tweemaal daags van buiten naar binnen schoon te vegen met een vochtig wattenschijfje.
Huisarts Jojanneke Kant stelt ouders graag gerust: oogontstekingen zien er vaak zielig uit, maar genezen vrijwel altijd vanzelf. Omdat de oorzaak meestal een virus is, heeft het gebruik van antibiotica geen enkele zin. Wel kun je het ongemak voor je kind aanzienlijk verminderen door de pus goed te verwijderen. Dat doe je zo:
- 1
Neem een schoon wattenschijfje of washandje.
- 2
Maak dit vochtig met gewoon, lauwwarm water uit de kraan.
- 3
Veeg zachtjes vanaf de buitenste ooghoek richting de binnenste ooghoek (naar de neus toe).
- 4
Gooi het schijfje direct weg of stop het washandje in de wasmand. Was daarna grondig je eigen handen.
- 5
Geef je kind dagelijks een schone, eigen handdoek af om besmetting van andere gezinsleden te voorkomen.
Lees meer: 11 vragen + antwoorden over verkoudheid bij kinderen
Helpen oogdruppels bij een oogontsteking?
Als je kind veel last heeft van jeuk of branderige ogen, kunnen oogdruppels (ook wel kunsttranen genoemd) de klachten verminderen doordat ze de oogbol vochtig houden. Maar de meeste kinderen zijn niet zo fan van oogdruppels en maken zelf genoeg traanvocht aan. De oogontsteking gaat ook niet sneller over door deze druppels.
Kan een oogontsteking vanzelf genezen?
Meestal gaat een oogontsteking vanzelf over. Medicijnen zijn meestal niet nodig. Antibiotica werken niet bij een virus, en ook een oogontsteking die wordt veroorzaakt door een bacterie gaat meestal vanzelf over. Soms schrijft de huisarts een zalf of druppels met antibiotica voor bij kinderen met een verminderde afweer en een verhoogde kans op erge klachten door een oogontsteking. Bijvoorbeeld als ze aan hun oog zijn geopereerd.
Lees ook: Alle kinderziekten op een rij
Oogontsteking kind tot 1 jaar: traanoogjes
Veel baby’s hebben nauwe traanwegen, waardoor de traanbuisjes snel verstopt raken als ze verkouden zijn. Bij een verkoudheid zwellen de slijmvliezen in de neus en bij de ogen een beetje op, waardoor ze de nauwe traanwegen dicht drukken. Traanvocht kan dan niet meer goed weg, maar wordt dikker en droogt op. Dat ziet eruit als slijm, pus of korstjes.
Vieze, tranende oogjes bij een baby worden daarom ook wel traanoogjes of pusoogjes genoemd. De ogen van je baby schoonmaken is hierbij voldoende. Bijna alle baby’s zijn over de vernauwde traanwegen heen gegroeid als ze één jaar zijn.
Lees meer: Alles over traanoogjes bij je baby
Oogontsteking bij je kind van 2 jaar?
Heb je een peuter, dan heb je inmiddels vast wel eens te maken gehad met een oogontsteking bij je kind. Of je ziet het bij kinderen om hem heen, zoals op de crèche. Kleine kinderen zijn vaak verkouden én zitten vaak met hun handen aan hun neus, in hun mond en aan hun ogen. Zo kan het verkoudheidsvirus zich makkelijk naar de ogen verspreiden en een oogontsteking veroorzaken. En de kans is groot dat kinderen elkaar besmetten, bijvoorbeeld tijdens het spelen of via besmette voorwerpen.
Als je kind ontstoken ogen heeft, kan hij ook koorts hebben en zich ziek voelen. Dit komt dan niet door de oogontsteking, maar door het verkoudheidsvirus dat de ontsteking veroorzaakt.
Wanneer bel je de huisarts voor een oogontsteking?
Neem direct contact op met de huisarts als de oogleden extreem rood en gezwollen zijn, als je kind pijn aangeeft of wazig ziet, of wanneer je baby jonger is dan tien dagen.
In de meeste gevallen mag je het verloop van een oogontsteking rustig afwachten. Toch zijn er symptomen waarbij huisarts Jojanneke Kant adviseert om direct medische hulp in te schakelen. Bel de dokter in de volgende situaties:
Het ooglid is dik, rood en glanzend gezwollen (dit wijst mogelijk op een diepere infectie).
Je kind ervaart flinke pijn aan het oog of kan fel licht slecht verdragen.
Je merkt dat het zicht van je kind verandert (hij of zij ziet wazig).
Iemand met een koortslip heeft je baby gekust of geknuffeld.
De klachten duren langer dan twee weken, of je kind voelt zich heel ziek en apathisch.
Twijfel je, of voelt het gewoon niet goed? Vertrouw op je eigen instinct en raadpleeg een arts voor een extra check.
Lees ook: Ziek kind: wat te doen tegen misselijkheid en overgeven?
Bronnen: Thuisarts.nl, Oogfonds.nl, Oogartsen.nl
