natuurlijk ouderschap

Natuurlijk Ouderschap als opvoedmethode

Natuurlijk Ouderschap is de Nederlandse variant van Attachment Parenting, een opvoedmethode waarin de hechtingsrelatie tussen ouder en kind centraal staat. De methode werd in de jaren ’80 ontwikkeld door de Amerikaanse kinderarts William Sears.

Filosofie

Het idee achter Natuurlijk Ouderschap is dat de ouders de enige echte deskundigen zijn als het gaat om hun kind. Deze deskundigheid verwerf je als ouder door je kind zo goed mogelijk te leren kennen. Zo leer je de signalen van je kind als geen ander te begrijpen. Een kind kan er daardoor op vertrouwen dat zijn ouders zijn behoeftes kennen en dus kunnen vervullen. Hierdoor ontstaat er volgens Sears een intense hechting, die zorgt voor een gelukkige en harmonieuze gezinssituatie.

Een voorbeeld. Als ouders ervoor zorgen dat hun kind elke keer als hij honger heeft, te eten krijgt. Of elke keer als hij moe is, te slapen wordt gelegd. Dan bouwt het kind vertrouwen op. Hij weet dat zijn ouders zijn behoeftes kennen en vervullen.

Doel Attachment Parenting

Ouders kiezen voor de opvoedmethode Natuurlijk Ouderschap omdat ze denken dat zij en hun kind hier gelukkiger van worden. Dit wordt bereikt door het nastreven van drie doelen:

  • Ken je kind
  • Help je kind zich goed te voelen
  • Geniet van het ouderschap

Als je als ouder tegemoet komt aan de (basis)behoefte van je kind, zal je kind zich goed voelen en zich optimaal ontwikkelen. Het ‘zoveel mogelijk tijd doorbrengen met je kind’ is dan ook geen beperking: ouders kunnen dan gaan en staan waar ze willen en hun kind gewoon meenemen. Volgens de theorie van Natuurlijk Ouderschap kun je de regels loslaten en de klok vergeten, als je maar steeds signaleert wat je kind op dat moment nodig heeft. Uiteindelijk kun je als ouders dan weer meer genieten van je kind, wat resulteert in een warme gezinssituatie.

Hoe werkt het?

Als je baby net geboren is, kun je nog niet weten welke specifieke signalen van jouw kind duiden op honger of slaap. Om je kind goed te leren kennen, zou je volgens de methode van William Sears het volgende moeten doen.

  1. Contact na de geboorte

    Na de geboorte mag het contact tussen ouders en kind niet of nauwelijks verbroken worden. De baby moet meteen op moeders of vaders (liefst blote) borst gelegd worden, want huid-op-huid contact versterkt de band. Mocht dit om medische redenen niet kunnen, dan moet het contact zodra het kan meteen hersteld worden.

  2. Reageren op signalen

    Let op de signalen die je baby je geeft, hij kan immers nog niet praten. Kijk wat hij doet als hij honger, slaap of behoefte aan lichamelijk contact heeft en reageer daarop door hem te voeden, te laten slapen of te knuffelen. De truc is dat je al reageert op wat hij wil voordat hij gaat huilen.

  3. Geef zolang mogelijk borstvoeding

    Om de hechting te bevorderen adviseert de methode om zolang mogelijk borstvoeding te geven – mits (fysiek) mogelijk. Borstvoeding is een vorm van huid-op-huid contact en biedt troost. Ook wordt geadviseerd te voeden op verzoek. Geef je flesvoeding, probeer dit dan zoveel mogelijk zelf te geven en ook op verzoek te doen.

  4. Dragen

    Draag je kind zoveel mogelijk in je armen of in een draagzak. Zo heb je veel lichamelijk contact met je kind en leer je hem sneller kennen en versterk je de band.

  5. Slaap samen

    Ook tijdens het slapen ben je volgens de methode Natuurlijk Ouderschap liefst dicht bij elkaar. Slaap samen in een bed, maak gebruik van een co-sleeper, of plaats het bedje van het kind naast je eigen bed.

  6. Wees empathisch

    Corrigeer het gedrag van je kind – als dat nodig is – positief, en gebruik geen agressie. Negatief gedrag van kinderen hoort volgens Natuurlijk Ouderschap vaak bij de leeftijd en daar zou dus begrip voor moeten zijn. Probeer vanuit dit begrip sturing te geven. Deze empathische benadering draag je over op je kinderen.

  7. Vermijd scheiding

    Als ouder zou je volgens de methode zo veel mogelijk bij je kind in de buurt moeten zijn, zo leer je hem immers het beste kennen. Een vakantie of werkbezoek in het buitenland zonder kind is dus niet wenselijk. Baby’s en jonge kinderen hebben behoefte aan de aanwezigheid van een ouder. Als je er als ouder echt even tussenuit moet, wordt geadviseerd een ‘vervanger’ te regelen die een (sterke) band heeft met je kind.

  8. Bewaar het evenwicht

    Zorg voor een stabiele omgeving en rust in het gezin. Dit doe je door als ouders zelf in balans te zijn. Zo reageer je als ouders beter op het gedrag van je kinderen, dan als je zelf niet lekker in je vel zit. Een ontspannen thuissituatie is heel belangrijk binnen het Natuurlijk Ouderschap.

Natuurlijk Ouderschap na de babyfase

Op een gegeven moment gaat je kind praten en kan hij letterlijk zelf aangeven of hij honger, dorst of slaap heeft. Vanaf dat moment draait Natuurlijk Ouderschap vooral om het vervullen van de behoeftes van je kind. Al strookt dat niet altijd met wat er letterlijk wordt gevraagd door je kind, stelt de methode.

Een kind dat maar blijft jengelen om een nieuw speeltje, wil bijvoorbeeld niet altijd dat speeltje. Het kan ook zijn dat jij hem de afgelopen tijd niet genoeg exclusieve aandacht hebt gegeven, en dat hem dwars zit. Of misschien is hij gewoon moe. Hoe je vervolgens reageert op het gedrag van je kind heeft alles te maken met de interpretatie die jij aan het gedrag hebt gegeven.

Kritiek

Het is nooit wetenschappelijk bewezen dat Natuurlijk Ouderschap, en je kind altijd in al zijn behoeftes voorzien, tot een betere ontwikkeling en een gelukkiger kind leidt. Sterker nog, een toegefelijke opvoedingsstijl is niet voor alle kinderen een goed idee, zeggen experts. Bovendien is deze manier van opvoeden, als je het echt uitvoert zoals William Sears het bedoeld heeft, behoorlijk intensief voor ouders aangezien je je kind constant aandacht moet geven. Een baan en een privéleven is volgens critici dan ook lastig te combineren met Natuurlijk Ouderschap. Tot slot wordt samen slapen in Nederland sterk afgeraden vanwege onder andere het verhoogde risico op wiegendood.