Volgens Richard Koekoek, relatiecoach en mediator, is het voor je kind van het allergrootste belang dat de samenwerking tussen jullie als ouders zo soepel mogelijk verloopt. Een stabiel co-ouderschap voorkomt latere relatieproblemen bij kinderen en vermindert klachten als angst en depressie. Deze tips helpen je bij het vormgeven van jullie nieuwe situatie.
Waarom is een ouderschapsplan voor co-ouders belangrijk?
Een ouderschapsplan is in veel gevallen verplicht en helpt om de gezamenlijke opvoeding helder vast te leggen zonder dat er direct juridische stappen nodig zijn.
In het plan leggen jullie samen duidelijke afspraken vast over de omgang met de kinderen, de onderlinge communicatie en praktische zaken zoals school, medische zorg en kinderalimentatie. Deze duidelijkheid is de basis voor een goed co-ouderschap en biedt houvast op momenten dat jullie het even niet met elkaar eens zijn.
Lees ook: Zo voorkom je een vechtscheiding
Hoe pak je co-ouderschap succesvol aan?
Zie het co-ouderschap als een nieuwe, zakelijke relatie met je ex, waarbij het belang en het geluk van je kind honderd procent centraal staat.
Dit betekent dat je woede, wrok en gekwetste gevoelens zoveel mogelijk opzij moet proberen te zetten. De romantische relatie mag dan over zijn, jullie gezin bestaat nog steeds in een andere vorm. Verantwoordelijkheid en volwassenheid zijn hierbij de basiswoorden.
Lees ook: Alles over het eenoudergezin
Hoe zorg je voor rust bij het halen en brengen?
Zorg voor vaste dagen en rituelen rondom overdrachten en houd de sfeer op die wisselmomenten zo neutraal en ontspannen mogelijk.
Neem echt even de tijd bij het halen en brengen en voorkom dat je kind halsoverkop zijn of haar koffers moet pakken. Maak het afscheid ook niet te zwaar of emotioneel. Gun je kind, zeker als de scheiding nog vers is, de tijd om aan te komen en even te rommelen, voordat jullie doorgaan met de orde van de dag. Laat je als ouder niet meeslepen door eventuele ergernissen, maar bewaar voor de kinderen de rust.
Lees ook: Co-ouderschap, dit moet je financieel en juridisch goed regelen
Waarom is interesse tonen in de andere ouder goed voor je kind?
Door positieve interesse te tonen in de tijd die je kind met de andere ouder doorbrengt, voelt je kind dat hij vrijuit van beide ouders mag houden zonder schuldgevoel.
Het is belangrijk dat je kind voelt dat jullie niet met elkaar concurreren. Reageer enthousiast op de verhalen over het verblijf bij je ex. Heeft je kind juist een negatief verhaal? Oordeel daar dan niet over. Soms wil een kind gewoon even spuien. Zet eventuele jaloezie of negatieve gevoelens opzij; jullie zijn beiden even belangrijk. En onthoud: praat in het bijzijn van het kind, en door eventuele familie, nooit negatief over je ex.
Wat als er een nieuwe partner in het spel is?
Stel het belang van je kind voorop wanneer je een nieuwe relatie hebt en bereid je kind rustig en stap voor stap voor op de nieuwe partner.
Het is heerlijk om weer verliefd te zijn, maar realiseer je dat deze situatie voor zowel je kind als je ex tijd nodig heeft. Wees richting je nieuwe partner duidelijk over de afspraken in het ouderschapsplan en wat er van jou verwacht wordt als ouder.
Lees ook: 10 tips voor alleenstaande ouders, die het leven makkelijker maken
Hoe blijf je het beste communiceren en plannen met je ex?
Informeer je ex altijd over medische afspraken, wijzigingen in opvang, sport of logeren, en doe dit via directe (zakelijke) communicatie, niet via het kind.
Zelfs als je liever weinig contact hebt, blijven sommige zaken belangrijk om te bespreken. Richard Koekoek adviseert om dergelijk contact als zakelijk te beschouwen, net zoals met een collega: helder en met respect. Gebruik vragen in plaats van verwijten, zoals: “Wat vind je ervan als we...?” Mocht je onregelmatig werken, stem dan wekelijks het schema af. Vaak nodigt een flexibele houding vanuit jou, ook meer flexibiliteit bij je ex uit.
Handig: 7 slimme budgettips voor single ouders
Wat doe je als regels in de beide huizen verschillen?
Probeer de belangrijkste opvoedzaken gelijk te trekken in het ouderschapsplan en respecteer verder dat de huisregels (zoals bedtijd of schermtijd) bij je ex anders kunnen zijn.
Het is voor een kind rustig als de opvoeding enigszins vergelijkbaar is, maar details zullen altijd verschillen. Maak onderscheid tussen grote kwesties en bijzaken. Schop geen stennis om dertig minuten extra schermtijd. Blijven er structurele problemen, zoals dagelijks ongezond eten? Bespreek dit dan zonder verwijten te maken, zonder dat de kinderen hierbij aanwezig zijn.
Hoe ga je ermee om als je kind heimwee heeft naar de ander?
Laat je kind merken dat het volkomen normaal is om heimwee of gevoelens van verdriet te hebben, en bied hem of haar direct de mogelijkheid om de andere ouder even te bellen.
Een opmerking als “Ik wil liever naar papa” kan pijnlijk zijn, maar probeer hier niet boos of afwijzend op te reageren. In de meeste gevallen is dit een uiting van tijdelijk verdriet of een momentopname. Door begrip te tonen zorg je dat je kind zich veilig voelt.
Lees ook: Tips van single moeders voor single moeders
Hoe ga je om met toekomstige veranderingen in het co-ouderschap?
Sta open voor wijzigingen in de omgangsregeling naarmate het kind ouder wordt en leg belangrijke veranderingen opnieuw goed vast in het ouderschapsplan.
Wat werkt voor een vierjarige (zoals om de dag wisselen), werkt mogelijk niet meer voor een tienjarige die behoefte heeft aan de stabiliteit van een ‘week-om-week’ regeling. Zorg dat je flexibel mee kunt bewegen met de behoeften van jullie kind.
Waarom is het fijn om niet als vijanden door het leven te gaan?
Wanneer jullie als ouders kunnen laten zien dat jullie geen ruzie meer hebben, creëert dit rust, stabiliteit en een veilige sfeer rondom belangrijke mijlpalen in de toekomst.
Dit is niet voor elke situatie haalbaar, zeker als een relatiebreuk zwaar is verlopen of als er nieuwe partners zijn. Maar als de kruitdampen zijn opgetrokken, is het prachtig als jullie samen belangrijke momenten kunnen vieren. Denk aan verjaardagen, diploma-uitreikingen of diploma’s. Jullie delen samen een schatkamer aan gezamenlijke herinneringen; wees daar zuinig op.
Bron: Kenniscentrum Kind en Scheiding
