remifentanil

Remifentanil als pijnbestrijding tijdens de bevalling

Beval je in het ziekenhuis, dan is remifentanil één van de opties qua pijnbestrijding. Het wordt toegediend via een pompje dat je tijdens je bevalling zelf kunt bedienen. Klinkt goed? Hier alles dat je wilt weten over deze nieuwe manier van pijnstilling.

Wat is remifentanil?

Remifentanil, een morfine-achtig medicijn, wordt nog niet zo heel lang gebruikt als pijnbestrijdingsmiddel bij bevallingen. Wél wordt het al jaren gebruikt in de operatiekamer. Het is een pijnstillend medicijn dat vanaf ongeveer vier centimeter ontsluiting gebruikt mag worden. Omdat er bijwerkingen aan remifentanil zitten, mag het alleen in het ziekenhuis worden toegediend. Wil je thuis bevallen, dan kun je er geen gebruik van maken.

Zelf in controle

Deze pijnstiller wordt via een infuus toegediend. Zodra je hieraan bent verbonden, krijg je continu een lage dosering van het middel toegediend. Door middel van het pompje en een drukknop kan je jezelf een extra dosis geven als je veel pijn hebt. Dat is fijn, omdat je zo het gevoel hebt meer controle te hebben over de pijn. Het pompje is uiteraard wel begrensd. Jezelf per ongeluk een overdosis geven kan dus nooit.

Het effect van remifentanil

Na zo’n één tot anderhalve minuut voel je het effect en wordt de ergste pijn onderdrukt. Het vereist wel wat timing; het beste is om tussen twee weeën op de knop te drukken. Zo wordt de pijn op het hoogtepunt van volgende wee enigszins gedempt. Remifentanil werkt kort én snel en kan al binnen enkele minuten uitgewerkt zijn. Bij tien centimeter ontsluiting is het nodig om te stoppen met remifentanil.

Controle bij gebruik

Van tevoren wordt de conditie van je baby beoordeeld door het maken van een hartfilmpje. Zo’n hartfilmpje maken, duurt ongeveer een half uur. Twijfelt de klinisch verloskundige of gynaecoloog over de toestand van de baby, dan kan dat een reden zijn om geen remifentanil te geven. Ook na het toedienen van het medicijn zal de hartslag van je baby steeds bewaakt worden. Tijdens het toedienen wordt ook de zuurstof in jouw bloed gemeten. Je krijgt een zuurstofmetertje om je vinger en om de vijftien minuten wordt je bloeddruk en pols gemeten.

Remifentanil vs pethidine

Pethidine is een ander morfine-achtig medicijn, dat via een injectie in de bil of het bovenbeen wordt gegeven. Het neemt de pijn van de weeën niet weg, maar het verdooft de ergste pijn. Een verschil is dat remifentanil al binnen enkele minuten werkt, terwijl pethidine meer tijd nodig heeft (een half uur) om in te werken. Verder heeft remifentanil een hele korte afbraaktijd als je het vergelijkt met pethidine. Sommige onderzoeken tonen aan dat remifentanil beter werkt dan pethidine en veiliger is voor de baby. Wel werkt het weer minder goed dan een ruggenprik. Maar de ruggenprik staat dan ook bekend als de meest effectieve pijnstiller tijdens de bevalling. Na zo’n vier uur kan het pijnstillende effect van remifentanil afnemen.

Wat zijn de bijwerkingen van remifentanil?

  • Het medicijn kan er soms voor zorgen dat je minder goed ademhaalt. Het zuurstofgehalte in je bloed kan hierdoor tijdelijk minder worden.
  • Jeuk kan een tijdelijke bijwerking van het medicijn zijn. Gelukkig is dit onschuldig en verdwijnt het weer zodra de pijnstilling stopt.
  • Ook kan je er misselijk van worden.
  • Sommige vrouwen voelen zich wat suf door het medicijn. Dat kan ervoor zorgen dat ze het idee hebben de bevalling niet bewust te ervaren.

Voordelen remifentanil

  • Het middel werkt snel en is ook weer snel uitgewerkt zodra de toevoer wordt stopgezet.
  • Het gevoel zelf de controle te hebben over de pijnbestrijding is prettig. Het is een fijn idee dat je elk moment op de knop kan drukken voor een extra dosis.
  • Er hoeft geen anesthesist aanwezig te zijn in het ziekenhuis om het middel toe te dienen. Dat betekent: minder wachttijd.
  • Het opstarten is niet pijnlijk. Alleen het inbrengen van het infuus kan als niet zo fijn worden ervaren.
  • Het verdooft de pijn beter dan pethidine, maar minder goed dan een ruggenprik.

Nadelen voor de moeder

  • Het middel bestrijdt de pijn minder goed dan een ruggenprik
  • Er kunnen bijwerkingen zoals jeuk, sufheid en misselijkheid ontstaan. Gelukkig zijn ze onschuldig en verdwijnen ze ook snel weer als de pijnstilling stopt.
  • Er is een infuus nodig.
  • Het middel heeft een beperkte tijd, ongeveer 4 uur.
  • Als je remifentanil krijgt moet je in bed blijven liggen, omdat je duizelig en suf kunt worden. Rondlopen is daarom niet mogelijk, wat minder prettig kan zijn als je weeën weg moet puffen of gebruik wilt maken van de douche.
  • Het middel kan er soms voor zorgen dat je minder goed ademhaalt, waardoor het zuurstofgehalte in je bloed tijdelijk wat kan afnemen. Bij een te laag zuurstofgehalte kan het zijn dat je wat extra zuurstof krijgt.
  • Je moet voortdurend aan een monitor liggen, omdat je bloeddruk, polsslag, ademhaling en je zuurstofgehalte in de gaten gehouden moeten worden.
  • Niet alle ziekenhuizen bieden remifentanil aan als pijnbestrijding tijdens de bevalling. Check dit daarom van tevoren even mocht je er gebruik van willen maken.
  • Je verloskundige draagt de zorg over aan de gynaecoloog. Je bevalling wordt dan verder begeleid door een arts-assistent of klinisch verloskundige.

Nadelen voor de baby

Het medicijn komt via de placenta bij de baby terecht. Het kan dat de baby hierdoor ook slaperig en minder beweeglijk wordt. Het komt zelden voor dat de baby hierdoor gelijk na de geboorte moeite heeft met goed doorademen.

De effecten op de baby op langere termijn zijn verder nog niet onderzocht.