verstopping-baby

Obstipatie baby: wat kun je doen?

Obstipatie of verstopping komt vaak voor bij baby’s. Hoe komt een baby aan obstipatie, wat kun je eraan doen en wanneer moet je je zorgen maken?

Wat is obstipatie

De ontlasting van je baby is afhankelijk van zijn leeftijd en welke (vaste of vloeibare) voeding hij krijgt. Een baby heeft last van obstipatie of verstopping als hij last heeft met poepen. De poep is dan meestal hard of droog en het poepen kost veel moeite of doet pijn. Ook veel windjes, buikpijn, krampen, een bolle buik, slecht drinken, weinig eetlust, hangerig of huilerig gedrag kunnen duiden op obstipatie.

Over het algemeen spreken we van obstipatie als een kind minder dan drie keer per week poept. Al zegt het aantal poepluiers ook weer niet zoveel als het om obstipatie gaat: als de ontlasting van je baby zacht is en er makkelijk uitkomt, is er niets aan de hand. Daarnaast heeft elke baby een ander ontlastingsritme.

Borst- en flesvoeding

De kans op verstopping verschilt bij baby’s die borst- en kunstvoeding krijgen:

  • Bij baby’s die enkel borstvoeding krijgen, komt obstipatie niet vaak voor. De spreiding is groot: deze baby’s poepen van zeven keer per dag tot een keer per zeven dagen.
  • Bij baby’s die kunstvoeding krijgen komt obstipatie vaker voor. Deze baby’s poepen gemiddeld drie keer per dag tot drie keer per week.
  • Bij het overstappen van borst- op kunstvoeding kan (tijdelijk) verstopping optreden. Het wennen aan de andere voeding duurt meestal zo’n twee weken.

Oorzaak obstipatie bij baby’s

De oorzaak van obstipatie is meestal een gebrek aan vocht. Om afvalstoffen kwijt te raken, hebben de nieren vocht nodig. Is er niet genoeg vocht, dan halen de nieren het vocht uit de darmen. Met als gevolg dat je baby wel gewoon plast, maar hardere ontlasting krijgt.

Maar er zijn nog meer oorzaken:

  • Kunstvoeding: te weinig water ten opzichte van de melkpoeder of verandering van merk kunstvoeding.
  • Borstvoeding: tijdens de overgang van borst- naar kunstvoeding.
  • Vaste voeding: te weinig vocht, vezels en/of vet binnenkrijgen kan voor obstipatie zorgen. Banaan, appel en witte rijst zijn bekende ‘stoppers’.

Let op vochtverlies

Het is dus belangrijk dat je baby genoeg vocht binnenkrijgt en binnenhoudt. Niet alleen hebben baby’s meer vocht nodig dan volwassenen, ze verliezen dit vocht ook sneller. Zeker als het een warme dag is of als je baby koorts of diarree heeft.

Wat kun je doen bij obstipatie

Obstipatie gaat vaak vanzelf over, maar er is wel het een en ander wat je kunt doen om je baby te helpen:

  • Laat je baby rustig drinken en zorg dat hij na elke voeding een boertje laat om lucht in de darmen te voorkomen.
  • Babymassage: je kunt het buikje van je baby voorzichtig masseren tegen de klachten. Maak ronddraaiende bewegingen met de klok mee. Kijk altijd hoe je baby reageert, elk kind is anders
  • Vanaf zes maanden kun je je baby tussen de voedingen door extra vocht geven (water, rooibosthee of slappe thee zonder suiker).
  • Beweging: doordat je baby beweegt, zet hij ook zijn darmen in beweging. Door met de beentjes van je baby te ‘fietsen’ of rondjes te draaien terwijl je baby op zijn rug ligt.
  • Medicijnen: bij de drogist zijn verschillende middelen te halen tegen obstipatie. De werking is niet wetenschappelijk onderzocht en bewezen en lees de bijsluiter goed. Geef je kind nooit laxeermiddelen zonder met de jeugdarts of huisarts te overleggen.
  • Bij kunstvoeding: kijk goed of je het juiste aantal schepjes melkpoeder gebruikt in verhouding tot water. Te weinig water ten opzichte van de hoeveelheid melkpoeder kan leiden tot obstipatie. Giet eerst water in de fles en dan pas het melkpoeder. Dit mengt beter en bovendien weet je zo zeker dat je de juiste hoeveelheid water hebt. 10 Ml extra water per 100 ml voeding kan helpen om verstopping tegen te gaan. Let er dan wel op dat je kind alles opdrinkt.
  • Bij vaste voeding: kijk of je baby genoeg vocht, vezels en vet binnenkrijgt. Deze zijn alle drie nodig voor een gezonde stoelgang.

Wanneer bel je de huisarts

Bij de meeste baby’s die last hebben van obstipatie wordt geen oorzaak gevonden en gaat deze vanzelf over. Poept je baby minder dan twee keer per week, valt hij af of heeft hij pijn bij het poepen, dan is het tijd om de huisarts te bellen. Er kan eventueel een drankje tegen verstopping of een micro-klysma worden voorgeschreven. Dit laatste is een kleine tube met vloeistof die je in de anus spuit. Meestal poept je baby dan binnen een kwartier.

Vind je het te lang duren of vertrouw je de situatie niet? Als je zorgen hebt mag je altijd je huisarts of het consultatiebureau bellen.

Voedselallergie

Ongeveer één tot zes procent van de baby’s jonger dan één jaar is allergisch voor bepaalde voeding. In veel gevallen daarvan gaat het om koemelkeiwitallergie of kortweg koemelkallergie. Een van de symptomen hiervan kan obstipatie zijn, maar vrijwel altijd is er dan ook meer aan de hand. Lees hier verder over hoe je een koemelkallergie kunt herkennen en behandelen.

Nelleke de Kom

Jeugdarts

Nelleke de Kom is jeugdarts bij de GGD Hollands Noorden in Alkmaar. Ze beantwoordt bijna dagelijks vragen over baby's, peuters en schoolkinderen. Nelleke heeft zelf twee kinderen; een jongen van vier jaar oud en een meisje van twee.