berenklauw-kind

Berenklauw erg gevaarlijk voor kinderen

De berenklauw is een plant die voor flinke huidirritatie, zwellingen en zelfs brandwonden kan zorgen. Vooral kinderen die veel buitenspelen kunnen met deze plant in aanraking komen. Hoe herkent je kind een berenklauw en wat is de beste behandeling als hij toch een berenklauw heeft aangeraakt?

Wat is een berenklauw?

Een berenklauw is een grote, kruidachtige plant. De berenklauw komt oorspronkelijk uit de Kaukasus en werd zo’n 150 jaar geleden naar Nederland gehaald, vanwege de imposante grootte en mooie grote witte bloemen. Door de stijgende temperaturen is de plant het hier steeds beter gaan doen, maar nu is het niet zo’n geliefde plant meer. Je vindt berenklauwen vooral in parken en bermen, maar ook wel eens in woonwijken.

Advertentie

Ze bloeien vanaf juni tot oktober. In korte tijd kan de plant meters hoog worden. In Nederland zijn twee soorten berenklauwen: de gewone berenklauw en de reuzenberenklauw. De laatste is een stuk groter en is ook de gevaarlijkste van de twee.

1. Gewone berenklauw
De gewone berenklauw wordt tussen de negentig centimeter en anderhalve meter hoog. De plant heeft een groene stengel, grote, gekartelde bladeren en is ruw behaard met brandhaartjes. Die haartjes kunnen de huid flink irriteren, met zelfs brandwonden tot gevolg. Ook het sap van de plant kan huidirritatie veroorzaken, maar deze klachten zijn minder erg dan bij de reuzenberenklauw.

gewone-berenklauwDit is de gewone berenklauw.

2. Reuzenberenklauw
Een reuzenberenklauw is een stuk groter dan de gewone berenklauw. Deze plant kan tussen de drie en vijf meter hoog worden. Ze groeien net als de gewone berenklauw op plekken met een vochtige grond, in parken, langs sloten en spoorlijnen. Ook de reuzenberenklauw heeft brandhaartjes. De stengels zijn rood gevlekt en hebben een doorsnede van tussen de vijf en tien centimeter. De bladeren zijn erg groot, ze zijn grof gezaagd en diep ingesneden. Het sap dat uit de reuzenberenklauw komt, kan voor zwellingen, blaren en brandwonden zorgen.

reuzenberenklauw
Dit is de reuzenberenklauw.

Gevaren voor kinderen

Beide berenklauwen zijn gevaarlijk voor mensen en sommige (huis)dieren. De plant zelf is niet giftig, maar het sap dat in de bladeren en stengel zit heeft een fototoxische werking. Dat betekent dat de huid na aanraking met het sap erg gevoelig voor zonlicht wordt. Vooral spelende kinderen zijn een makkelijk slachtoffer. De grote, hoge bladeren van de berenklauw lijken een ideale verstopplek. Soms gebruiken kinderen de holle stengels ook als blaaspijp.

Eén enkele aanraking met het sap van de berenklauw is al voldoende om pijnlijke wonden op te lopen. Als je kind hiermee in contact komt, kan dat leiden tot flinke jeuk, huidirritatie en zelfs enorme blaren en brandwonden. Komt het sap van de plant in de ogen van je kind, dan kan hij in het ergste geval blind worden.

Tip: zo bescherm je je kind tegen tekenbeten

Klachten pas na 24 – 48 uur

Als je kind door een struik met brandnetels loopt, voelt hij dat meteen. Hij krijgt dan last van jeuk en bultjes. Bij een berenklauw merkt je kind dat niet. Vaak krijgt hij pas na 24 tot 48 uur last van klachten.

Zonlicht maakt de klachten nog erger. Het sap van de berenklauw bevat onder andere de stof furocoumarine, die actief wordt in het zonlicht. Als je kind door een berenklauw is geraakt en verder speelt in de zon, wordt die stof geactiveerd. Het gevolg: jeukende rode vlekken of blaasjes. Een paar uur later kunnen die plekken zich ontwikkelen tot grote blaren en ernstige brandwonden. Als je kind dus per ongeluk een berenklauw heeft aangeraakt, moet je hem meteen uit de zon houden en ook de rest van de week.

Meer weten over huiduitslag? Check onze handige rode vlekkenwijzer

Zwellingen en brandwonden: de gevolgen

Als je kind zwellingen, blaren en/of brandwonden heeft opgelopen, kan hij daar lang last van hebben. Brandwonden genezen pas na één of twee weken. Blaren die opengaan, worden pijnlijke open wonden. Als ze zijn genezen, kunnen er littekens of pigmentplekken op de huid zichtbaar blijven. Als het sap van de plant in de ogen van je kind komt, kan hij er – in het ergste geval – zelfs blind van worden.

Wat doe je als je kind in contact is gekomen met berenklauw?

Heeft je kind een berenklauw aangeraakt? Volg dan meteen de volgende stappen op:

  1. Haal hem meteen uit de zon en spoel zijn huid eerst af met lauw water en zeep. Wees hierbij niet te zuinig en neem het zekere voor het onzekere. Heb je geen water in de buurt? Bedek de huid van je kind dan meteen.
  2. Vermijd de rest van de dag en de week zonlicht.
  3. Zorg dat je kind het sap niet uitwrijft over zijn huid en gezicht. Laat hem ook niet zijn ogen of mond aanraken.
  4. Mocht de plant de ogen hebben geraakt of heeft je kind toch in zijn ogen gewreven, spoel de ogen dan lang en goed af met water (natuurlijk geen zeep). Ga daarna meteen naar de huisarts.
  5. Is het sap in de mond gekomen? Ga dan meteen naar de spoedeisende hulp (SEH).
  6. Zodra er huidirritatie is, rode vlekken, blaren of zwellingen, of als er sprake is van jeuk, ga dan naar de huisarts. Laat je daar goed informeren hoe je de wonden moet behandelen en verder verzorgen.

berenklauw
Beeld: Facebook/ZamarraKok.

Lees hier meer over de behandeling van brandwonden.

Tips: voorkomen is beter dan genezen

Hier volgen een paar handige tips om te voorkomen dat je kind in contact komt met een berenklauw:

  • Waarschuw je kind voor de berenklauw, net zoals je hem bijvoorbeeld waarschuwt voor brandnetels. Laat hem een foto van de berenklauw zien, zodat hij hem goed kan herkennen. Vertel hem ook wat er zo gevaarlijk aan deze plant is.
  • Leg uit dat je kind geen blaaspijp van de stengel mag maken, omdat het sap van de plant giftig is. Als je kind dat binnenkrijgt, is dat heel gevaarlijk.
  • Speelt jouw kind graag verstoppertje of is hij vaak in de bosjes te vinden? Trek hem dan kleding aan die zijn armen, benen en hals bedekt.
  • Vind je een berenklauw bij jou in de buurt, bij een speeltuin of park? Neem dan contact op met de gemeente. Dan kunnen zij de plant veilig weghalen.

Groeit er een berenklauw in je eigen tuin? Maai hem dan niet weg, want dat kan de groei juist bevorderen. Als je hem wilt weghalen, draag dan beschermende kleding, bijvoorbeeld een regenpak, handschoenen en een bril. Spoel daarna je kleding goed af. Je kunt natuurlijk ook een hovenier vragen om de berenklauw weg te halen.

Meer lezen: Zo maak je je tuin kindproof

Video: Bioloog waarschuwt voor berenklauw

In onderstaande de video waarschuwt bioloog Geert Alkema voor de niet te onderschatten gevolgen van de berenklauw voor kinderen.

Video: Bioloog waarschuwt voor berenklauw.

Bron: Rode Kruis