Naar de basisschool

Naar de basisschool

Nog even en dan mag je kind naar de basisschool. Hoe zorg je ervoor dat hij er klaar voor is? Hier lees je hoe je jouw kind kunt voorbereiden op de basisschool.

Je kind gaat naar de basisschool

Nog even en dan is het zover: je kind gaat naar de basisschool. Misschien kijk je er al een tijdje naar uit of moet je er nog even niet aan denken; feit is dat je kind vroeg of laat naar school gaat. Wat staat jullie te wachten?

Basisschool kiezen

Maar voordat het zover is, aan jou de schone taak om een school te kiezen. Dat lijkt soms makkelijker gezegd dan gedaan. Want hoe bepaal je welke school het beste is voor je kind? En voor jou? Waar moet je op letten en hoe weet je nou of je kind er zich prettig zal voelen of niet?

Inschrijven bij de basisschool

Hoewel je het misschien niet verwacht, kampen sommige scholen met een wachtlijst. Dat betekent dat je je beter zo snel mogelijk in kunt schrijven. Zeker in de grote steden kun je er soms niet vroeg genoeg bij zijn.

Na schooltijd

En ging je kind tot nu toe naar de kinderopvang, dan ben je gewend dat hij de hele dag onder de pannen is. Straks is hij al om 14.00 of om 15.00 uur uit, afhankelijk van het rooster dat je basisschool hanteert. Wat doe je dan? Regel je opvang of kun je het zelf oplossen? Ook iets om over na te denken, én te regelen.

Kortom: allemaal dingen om over na te denken voordat je kind naar school gaat. Maar als het werk eenmaal gedaan is, kun je je samen gaan voorbereiden op de grote dag.

Voorbereiden op de basisschool

Je kind voorbereiden op school is goed om te doen, maar overdrijf het niet. Daarmee maak je het te groot en kan je kind er juist tegenop gaan zien. Houd het dus vooral leuk en luchtig.

Goed gevoel

Het is belangrijk dat je kind er een goed gevoel bij heeft dat hij naar de basisschool gaat. Maak het daarom leuk: koop bijvoorbeeld samen de schoolspullen die hij straks nodig heeft en ga kort van tevoren een keertje kijken. Het is voor je kind al een stuk minder spannend als hij de school al een beetje kent en zijn juf of meester heeft gezien.

Afscheid nemen

Voor kinderen die al gewend zijn om een paar dagen per week naar de kinderopvang te gaan, is het makkelijker om straks 5 dagen van huis te zijn dan voor kinderen die 4 jaar lang bij hun ouders thuis zijn geweest. Heeft je kind moeite met afscheid nemen? Oefen dan van tevoren. Breng je kind een keer een middag bij opa en oma of regel een speelafspraak bij een vriendje. Ook voor jezelf kan dat prettig zijn.

Checklist basisschool

Naast de mentale voorbereiding spelen ook praktische zaken een rol. De checklist met praktische eisen waaraan je kind moet voldoen voordat hij naar school kan:

  1. Kan je kind zichzelf aan- en uitkleden?
    Op sommige scholen is het een must dat je kind dit al kan. Een juf heeft geen tijd om alle kleuters uit de klas aan te kleden. Natuurlijk hoeven kinderen die net op school zitten nog geen rits dicht te kunnen doen of veters te strikken, maar een jas of schoenen aantrekken zou moeten lukken.
  2. Is je kind zindelijk?
    Soms komt het voor dat je kind nog niet zindelijk is met 4 jaar. Scholen gaan daar verschillend mee om. Op de meeste scholen is een incidenteel ongelukje niet erg. Vaak hebben ze reservekleren. En helpen bij het billen afvegen kan ook nog. Als je kind echt nog niet zindelijk is, overleg dit dan voordat hij naar school gaat met de juf of meester. De meeste zaken zijn prima bespreekbaar.
  3. Is je kind klaar met het middagslaapje?
    De een is daar met tweeënhalf jaar al mee klaar, de ander slaapt op vierjarige leeftijd graag nog een uur. Vooral in het begin is school indrukwekkend en vermoeiend. Kijk goed naar je kind en houd in de gaten of hij het volhoudt. Je kunt in overleg met de leerkracht afspreken om je kind af en toe een middag thuis te laten, zodat hij lekker een middagslaapje kan doen.
  4. Kan je kind zonder lievelingsknuffel?
    Hoe zit het met beer, konijn of aap? Moet die echt thuisblijven? Dat verschilt per school. Niet op elke school mogen kinderen een knuffel meenemen. Soms mag een knuffel in het begin mee en wordt het afgebouwd (dan blijft de knuffel bijvoorbeeld na een tijdje in de tas op de gang).

Wennen op de basisschool

Vanaf wanneer je kind welkom is om te wennen op de basisschool, hangt van de school af. Er zijn scholen die nieuwe leerlingen op de eerste schooldag van de maand laten beginnen. Op andere scholen mag je kind 2 weken voor zijn vierde verjaardag beginnen met halve dagen, en op weer andere scholen kan je kind pas na zijn verjaardag terecht. Het komt ook voor dat je kind eerst een paar uurtjes gaat wennen aan zijn nieuwe juf of meester en klasgenootjes. Als je kind vlak voor of in een schoolvakantie jarig is, gaat het wennen vaak net even anders. Meestal is het dan handiger om je kind pas na de vakantie te laten starten.

Aantal wendagen per basisschool

Als je kind 3 jaar en 10 maanden is, mag hij komen kennismaken op de basisschool. Maar daar zijn wel regels aan verbonden. Wennen vóór de vierde verjaardag mag maximaal 5 hele dagen. Scholen kunnen deze dagen verdelen in 10 halve dagen, of ze kunnen kiezen voor een kortere kennismakingsperiode. Basisscholen zijn niet verplicht om een wenperiode aan te bieden. En jij bent ook niet verplicht om je kind te laten wennen.

Wanneer voelt mijn kind zich thuis op school?

Het liefst wil je natuurlijk dat je kleuter zingend de klas in gaat. Dat hij met iedereen contact legt en daar net zo vrij is als thuis. Maar hoelang het duurt voordat hij gewend is, verschilt nogal per kind: sommigen hebben maar een paar weken nodig, anderen dik een jaar.

Als je kind een half jaar lang huilend de klas in gaat omdat hij zich niet prettig voelt, moet je daar wat mee doen. Maar een kind dat een half jaar wat stiller is, en moet wennen, dat is helemaal niet raar. Als je merkt dat je kind lekker naar school gaat – al is hij daar wat rustiger – en het thuis fijn heeft, is dat een goed teken.

Ineens een spurt

Sommige kinderen maken na een half jaar van stilte ineens een enorme ontwikkeling door. Die staan voluit mee te zingen, of beginnen in de kring wat meer te zeggen. Sommige kinderen voelen zich een beetje bedreigd door de kinderen bij hen in de klas die al anderhalf jaar ouder zijn. Ze voelen zich pas lekker als er weer nieuwe, jongere kinderen aan hun klas worden toegevoegd.

Zeker kinderen die qua temperament wat rustiger zijn en minder haantje-de-voorste, hebben wat meer tijd nodig om te wennen. Die kijken eerst de kat uit de boom.

Maak je niet te veel zorgen

Kortom: geef je kind de tijd om te wennen. Maak je niet te veel zorgen. Ga niet te krampachtig om met je kind en stel je verwachtingen bij. En vergelijk je kind niet met de meest vrije kinderen van de klas (vaak zijn dat ook kinderen die al langer in de klas zitten).

Checken op school

Wil je weten hoe het er op de school van jouw kind aan toegaat? Check de website van de school of vraag het na bij de leerkracht of directeur. Voordat je kind naar school gaat, krijg je meestal ook een informatiepakket toegestuurd waarin precies staat hoe de wenperiode geregeld is.

Tips voor als je kind naar de basisschool gaat

  • Speelafspraken. Kinderen zijn recht voor z’n raap. En dat pakt bij het maken van speelafspraken niet altijd goed uit. Je zult niet de eerste niet zijn die zijn kind na school huilend aantreft omdat een speeldate niet doorgaat. ‘Die wil niet met mij afspreken’ of ‘We hadden afgesproken en nu gaat hij ineens met die ander mee naar huis’. Het is voor 4-jarigen ook lastig om te plannen. Soms begrijpen ze het hele concept van een speelafspraak niet. Het is verstandig om je kind daarin een beetje te begeleiden. Een app-groep met ouders uit de klas van je kind, kan wat speelafspraken betreft, wonderen doen.
  • Is jouw kind een treuzelkont met eten? Dan is het verstandig om te oefenen met sneller eten. Want tijdens het 10 uurtje is er niet veel tijd voor het tussendoortje. Help je kind door bijvoorbeeld een voorverpakte ontbijtkoek al open te maken, een banaan alvast een stukje open te snijden en een fruitknijper een beetje los te draaien. Dit scheelt je kind tijd.
    Ook na de lunch spelen de kinderen vaak nog even buiten. Het zou sneu zijn als jouw kind dan nog als enige aan tafel overblijft omdat hij zo langzaam eet. Schrokken is niet nodig, maar een beetje tempo erin krijgen, is handig.
  • Zo’n eerste periode naar school is voor je kleuter hartstikke vermoeiend. Het zou ook zomaar kunnen, dat hij ’s middags spontaan in slaap valt op de bank. Een dutje is op zich niet erg, maar als je kind te lang slaapt, kom je ’s avonds in de knel met naar bed gaan. Probeer je kind wakker te houden na schooltijd en plan niet te veel activiteiten in die eerste weken. Breng hem langzaamaan in een vast ritme en breng hem lekker vroeg naar bed.
  • Je 4-jarige voelt zich heel wat als hij met nieuwe schoolspullen voor het eerst naar school gaat. Plan een dagje winkelen met hem in, of kijk online en beslis samen welke rugzak, broodtrommel en beker er worden gekocht. Zet op alle spullen duidelijk zijn naam zodat hij ze niet al na de eerste dag kwijtraakt.
  • In groep 1 wordt er van je kind verwacht dat hij zindelijk is en dat hij zelf zijn billen kan afvegen. Oefen met je kind hoe hij dat moet doen. Zorg ervoor dat zijn kleren makkelijk aan- en uit te trekken zijn (ook voor de gym), vermijd ingewikkelde knopen. De meeste scholen hebben reservekleding op school, maar het kan nooit kwaad om je kind wat extra kleding mee te geven.
  • Je kleuter krijgt veel nieuwe indrukken op de basisschool. Soms wordt het hem misschien iets te veel en dan is het fijn als hij troost kan zoeken bij iets vertrouwds. Bijvoorbeeld zijn knuffel (stop die in de rugzak). Of geef je kind iets kleins mee van huis en doe dat in zijn jaszak of broodtrommel. Vertel dat als hij je mist er naar kan kijken en dat jij dan dichtbij hem bent.
  • Ben je gewend dat de dag van je kind werd geëvalueerd met een peuterjuf of een crècheleidster? Op school gaat dat er anders aan toe. De juf of meester heeft helaas weinig tijd om je elke dag op de hoogte te houden en je kind zal misschien ook weinig los laten. Als je je kind deze vragen stelt dan kom je vast meer te weten over hoe zijn dag is verlopen.
  • Niet alleen je kind maakt nieuwe vrienden, ook jouw vriendenkring zal groter worden. Bij het maken van speelafspraken of bij het helpen in de klas kom je vaak in contact met andere ouders. Je zult merken dat jullie vaak veel met elkaar gemeen hebben en tips kunt uitwisselen.

En last but not least: ’s ochtends op tijd op school zijn, dat is in het begin echt een uitdaging. Met een volle maag, gepoetste tanden en een gevulde rugtas, ga er maar aan staan. Zeker als je geen ochtendmens bent. Daarom hier tips voor een relaxt(ere) ochtendspits: 10 tips, zo krijg je je kind op tijd op school.