Waarom is samen spelen belangrijk voor een kind?
Samen spelen is essentieel omdat een kind hierdoor belangrijke sociale vaardigheden leert, zoals samen delen, op zijn beurt wachten en overleggen. Naast de sociale ontwikkeling is spelen in het algemeen onmisbaar. Met steppen, rennen en klimmen traint je kind de grove motoriek. Tekenen, lego of kralen rijgen stimuleert juist de fijne motoriek.
Wanneer je kind dit samen met anderen doet, ontwikkelt hij diverse sociale vaardigheden:
Samen delen en op je beurt wachten.
Rekening houden met de mening van anderen.
Je aan afspraken houden.
Accepteren van leiderschap van anderen en zelf de leiding nemen.
Meningsverschillen bijleggen en overleggen.
Omgaan met frustratie en verlies.
Boosheid uiten en het weer goed maken.
Tip: Dit speelgoed stimuleert samenspel bij peuters
Op welke leeftijd gaan kinderen samen spelen?
Kinderen beginnen pas écht met samen spelen als ze rond de 4 jaar oud zijn en naar de basisschool gaan. Hoe kinderen spelen verandert naarmate ze ouder worden. Volgens kinderpsycholoog en opvoedkundige Tischa Neve is samen spelen een vaardigheid die kinderen stap voor stap moeten leren tijdens hun ontwikkeling.
Hoe spelen kinderen van 0 tot 2 jaar?
Tot ze 2 jaar zijn, spelen kinderen voornamelijk naast elkaar en zijn ze op zichzelf gericht. Ze zijn druk bezig om de wereld te ontdekken. Peuters missen op deze leeftijd nog het besef dat een ander kind ook gevoel heeft. Zien ze iets interessants in de handen van een ander? Dan pakken ze dat af. Pas na 2 jaar worden kinderen langzaam socialer en zijn ze soms bereid om te delen. Lees ook: Zo ga je het beste om met de peuterpuberteit.
Hoe spelen kinderen van 3 jaar?
Vanaf 3 jaar maken kinderen hun eerste vrienden en verzinnen ze samen simpele spelletjes. Dit is een fase van wennen. Vaak gaat het goed zolang één kind bepaalt en de ander volgt. Zich verplaatsen in de ander blijft lastig. Het afpakken van speelgoed leidt op deze leeftijd geregeld tot heftige conflicten, zoals schreeuwen of huilen. Dit hoort bij de sociaal-emotionele ontwikkeling en vormt de eerste stap naar het leren oplossen van ruzies.
Hoe spelen kinderen van 4 jaar?
Zodra je kind 4 jaar is en naar de basisschool gaat, leert hij in een rap tempo sociale vaardigheden. Overleggen, ruzies oplossen en elkaar de ruimte geven gaan steeds beter. In deze fase beginnen ook de speelafspraken na schooltijd. Houd deze afspraken in het begin kort (maximaal twee uur), omdat een schooldag gecombineerd met samenspel veel energie kost.
Hoe begeleid je het samen spelen met andere kinderen?
Je begeleidt je kind het beste door op de achtergrond te blijven en kinderen de ruimte te geven om zelf het spel te bepalen en conflicten op te lossen. Ieder kind is anders. De één zoekt direct contact op, de ander kijkt liever de kat uit de boom. Kijk goed naar de behoefte en interesse van je eigen kind.
Laat kinderen zoveel mogelijk met elkaar spelen zonder dat jij direct meedoet. Zeker jonge kleuters hebben soms sturing nodig, maar bemoei je niet te snel met ruzies. Kinderen leren enorm veel door conflicten zelf op te lossen. Meer lezen: Vrienden maken (en behouden): 6 tips om jouw kleuter hierbij te helpen.
Welke regels spreek je af tijdens een speelafspraak?
Zorg voor rust en duidelijkheid door vooraf vaste regels af te spreken over het aantal speelgasten en de gewoontes bij jullie in huis. Bespreek bijvoorbeeld vooraf met je kind hoeveel kinderen er tegelijk mee naar huis mogen en op welke dagen dit past in jullie schema.
Komt er een vriend mee naar huis? Herhaal dan bij binnenkomst kort de afspraken die bij jullie thuis gelden:
Binnen doen we de schoenen uit.
Samen spelen, samen delen en na afloop samen opruimen.
De slaapkamer van de ouders is verboden terrein.
Meer weten? Zo leer je kinderen zelfstandig spelen
Hoe stimuleer je kinderen om samen te spelen?
Je stimuleert samenspel door actief mee te spelen met je kind, speelafspraken te initiëren en positief gedrag direct te benoemen met complimenten. Neemt je kind weinig initiatief? Dan helpen deze stappen:
- 1
Speel zelf mee: Ga naast je kind op de grond zitten en speel met hetzelfde speelgoed. Bouw samen een toren of maak een tekening om sociale vaardigheden te trainen.
- 2
Nodig andere kinderen uit: Help een verlegen kind over de drempel door zelf een klasgenoot mee te vragen. Vraag vooraf altijd wel even of je kind dit leuk vindt.
- 3
Help een handje: Geef kinderen houvast door een spel klaar te leggen, ze samen een treinbaan te laten bouwen of een knutselopdracht te geven.
- 4
Geef een compliment: Benoem goed gedrag direct. Zeg bijvoorbeeld: 'Jullie waren het even niet met elkaar eens, maar wat hebben jullie dat goed opgelost.'
- 5
Leg uit dat 'nee' zeggen mag: Kinderen moeten leren omgaan met afwijzing. Leg uit dat een ander kind soms even geen zin heeft, en dat je kind zelf ook 'nee' mag zeggen.
- 6
Grijp niet te snel in: Laat ruzies om kleine dingen even op hun beloop. Als je altijd ingrijpt, leert je kind niet hoe hij zelf conflicten oplost.
- 7
Wees objectief bij conflicten: Moet je toch ingrijpen? Benoem dan rustig wat je ziet zonder te oordelen: 'Ik zie jou huilen en jou slaan. Slaan doet pijn. Als je iets niet wilt, zeg je dat met woorden.'
Lees ook: Waarom goede vriendschappen belangrijk zijn voor de ontwikkeling van een kind
Zelfstandig spelen oefenen
Wil je je kind stimuleren, laat je kind dan met speelgoed spelen, terwijl jij naast hem zit en iets anders doet. Het is belangrijk dat jij het goede voorbeeld geeft en dit ook benoemt: ‘Mama gaat nu iets voor zichzelf doen en jij gaat zelf spelen’.
Laat hem in principe zijn eigen gang gaan en ondersteun of corrigeer alleen waar nodig. Geef kinderen een complimentje als ze zelfstandig spelen. Verwacht niet dat je peuter meteen een kwartier zelfstandig speelt zonder jou te storen. Begin met een paar minuten en bouw de tijd uit.
Vanaf welke leeftijd spelen kinderen op hun eigen kamer?
De meeste kinderen krijgen vanaf 4 jaar behoefte aan een eigen plekje om te spelen en indrukken te verwerken. Je merkt dat je kind hieraan toe is als hij zich vaker terugtrekt in zijn eigen kamer. Geef hem daar de ruimte voor; het is zijn terrein met zijn eigen spelregels. Dit geeft een flinke boost aan zijn zelfvertrouwen.
Wat zijn de beste tips om zelfstandig spelen te oefenen?
Je oefent zelfstandig spelen door te zorgen voor voldoende vrij spel, inspirerend speelgoed aan te bieden en door je kind niet te onderbreken als hij gefocust bezig is. Gebruik deze tips om je kind te helpen zichzelf te vermaken:
- 1
Oefening baart kunst: Laat je kind met houten speelgoed per leeftijd spelen terwijl jij ernaast je eigen ding doet.
- 2
Laat je kind zijn gang gaan: Onderbreek het spel niet onnodig. Kinderen hebben concentratie nodig en hebben het meeste plezier als ze het spel zelf bepalen.
- 3
Zorg voor open speelmateriaal: Dure spullen zijn overbodig. Met een emmer, een schepje of het juiste montessorispeelgoed vermaken kinderen zich urenlang.
- 4
Maak tijd vrij: Plan de agenda niet te vol. Kinderen hebben lege uren in de dag nodig om de rust en creativiteit te vinden voor zelfstandig spel.
- 5
Creëer een eigen plekje: Maak spelen op de eigen kamer aantrekkelijk, bijvoorbeeld met een mooie kindertafel en stoeltjes.
- 6
Wissel van locatie: Spelen in het bos, in de speeltuin of op het strand geeft je kind direct nieuwe impulsen.
Lees ook: Samen spelen, hoe leert een kind dat?