koortslip baby

Koortslip: wanneer gevaarlijk voor je baby

Kinderen en volwassen kunnen last hebben van een koortslip. Voor baby’s jonger dan vier maanden is een koortslip gevaarlijk. Waarom is dat zo en hoe kun je je baby hiertegen beschermen?

Wat is een koortslip?

Een koortslip is een infectie van de huid, op of vlakbij de lippen, die wordt veroorzaakt door een herpesvirus (herpes simplex virus). Een koortslip begint met jeuk en een branderig gevoel. Daarna ontstaan er pijnlijke verdikkingen en blaasjes. Deze blaasjes zijn gevuld met vocht waarin zich het herpesvirus bevindt. Ze kunnen openbarsten of verdrogen en worden korstjes. In deze fase is de koortslip besmettelijk.

Het virus kan worden overgedragen door besmet speeksel of door het geven van een zoen. Als de blaasjes en korstjes zijn verdwenen, kan het virus niet meer worden overgedragen. Het duurt ongeveer twee weken voordat een koortslip is genezen maar als je eenmaal bent besmet, blijft het virus in je lichaam. Als je een koortslip hebt gehad, kan deze dus regelmatig terugkomen. Dit gebeurt meestal als je een lage weerstand hebt.

Wanneer is een koortslip besmettelijk?

Het herpesvirus bevindt zich in het vocht in de blaasjes. Dat vocht is zeer besmettelijk en kan worden doorgegeven door bijvoorbeeld een zoen of knuffelen. Maar het kan ook op een voorwerp zitten. Denk bijvoorbeeld aan een bijtring, ander speelgoed of een drinkbeker.

Het besmettingsgevaar is pas geweken als de blaasjes zijn ingedroogd of als er een korstje op zit. Wees daarom met baby’s in de buurt heel voorzichtig. Zoen of knuffel een baby pas weer als de koortslip helemaal is verdwenen.

Vagina besmet met herpesvirus

Je hebt misschien al vaker iets gelezen over het herpesvirus en een koortslip, maar ook de vagina kan besmet zijn met het herpesvirus. Als dit vlak voor de bevalling het geval is, kan een baby tijdens de geboorte besmet raken. Als je weet dat jouw vagina besmet is met het herpesvirus moet je dit altijd aan je verloskundige vertellen.

Waarom is een koortslip gevaarlijk voor een baby?

Een koortslip is niet per se gevaarlijk voor een baby, maar wel de besmetting met het herpesvirus. Vooral voor baby’s jonger dan vier maanden is een herpesinfectie gevaarlijk. Zij hebben namelijk nog geen optimaal ontwikkeld afweersysteem, waardoor ze kans lopen op een hersenvliesontsteking of een ontsteking van het hersenweefsel. Dit zijn ernstige aandoeningen die epilepsie of (blijvende) ontwikkelingsachterstanden kunnen veroorzaken. Of erger: een dodelijke afloop.

Ooginfectie

Baby’s stoppen regelmatig hun handen in hun mond of wrijven met hun handen over hun gezicht of in hun ogen. Als een baby een koortslip heeft, kan hij met zijn handen aan de blaasjes zitten en daarna in zijn ogen wrijven. Hierdoor kan het herpesvirus naar de ogen verspreiden. Dit kan een (ernstige) ooginfectie veroorzaken.

Antistoffen

Sommige moeders zijn voor hun zwangerschap al besmet met het herpesvirus. Tijdens de zwangerschap worden dan antistoffen meegegeven aan de baby. Deze baby’s hebben daardoor een natuurlijke bescherming en hebben een kleinere kans om op jonge leeftijd een koortslip te krijgen. Als de moeder geen herpesvirus heeft, maakt zij ook die antistoffen niet aan. De baby heeft dan ook niet die extra bescherming.

Symptomen koortslip baby

Een koortslip bij een baby begint met gezwollen tandvlees en een pijnlijke mond. Ook deze symptomen kunnen voorkomen:

  • Blaasjes op of rond de mond
  • Pijn in de mond
  • Koorts
  • Slecht drinken
  • Sufheid
  • Gezwollen lymfeklieren
  • Zere keel

Vaak eten en drinken baby’s slecht als ze last hebben van een koortslip. Houd dit goed in de gaten. Als je baby minder volle plasluiers heeft, is dit een signaal dat hij te weinig drinkt.

Behandeling koortslip baby

Neem altijd contact op met het consultatiebureau of je huisarts als je baby een koortslip heeft. Zeker als hij jonger is dan vier maanden. Een koortslip gaat vanzelf weer over. De laatste korstjes gaan meestal zeven tot veertien dagen na de eerste verschijnselen weer weg. Als je baby erg veel pijn heeft, kun je de pijnlijke plekken verkoelen door bijvoorbeeld een natte doek op de plekken te leggen.

Slaapzak en wanten

Het is belangrijk dat je baby niet aan de koortslip komt. Was regelmatig zijn handen en houd goed in de gaten dat hij niet aan de blaasjes komt. Je kunt je baby het beste in een slaapzak laten slapen waar hij zijn handen niet vrij heeft. Als je niet zo’n slaapzak hebt, kun je ook wanten of sokjes om zijn handen doen, zodat hij minder aan de koortslip kan komen.

Geen aspirine

Geef je baby nooit een aspirine als hij een koortslip heeft. Dit kan het syndroom van Reye veroorzaken. Dit is een zeer zeldzaam, maar dodelijk syndroom dat schade aan verschillende organen kan veroorzaken. Vooral aan de hersenen en de lever. Vraag altijd om advies aan het consultatiebureau of je huisarts als je een pijnstiller aan je baby wilt geven en lees van te voren goed de bijsluiter.

Voorkomen koortslip baby

Hoe graag je je baby ook wilt kussen en knuffelen, doe het niet als je een koortslip hebt. Ook andere mensen die een koortslip hebben, kun je het beste uit de buurt van je baby houden. Heeft iemand die op kraambezoek wil komen een koortslip? Neem geen risico en vertel diegene dat je het bezoek wilt uitstellen.

Verder kun je je baby op deze manieren beschermen tegen een koortslip:

  • Plak een pleister op je koortslip.
  • Smeer Zovirax of een andere crème op je koortslip.
  • Bij heel jonge baby’s wordt zelfs aangeraden om een mondkapje te dragen.
  • Wees extra voorzichtig als je borstvoeding geeft. Zet tijdens het voeden een mondkapje op en controleer je tepels en tepelhoven. Ontdek je blaasjes, dan moet je tijdelijk stoppen met de borstvoeding en contact opnemen met je huisarts. Om de melkproductie op gang te houden, kun je kolven. De melk moet je wel weggooien.
  • Was je handen voor en na de verzorging van je baby. Vraag ook aan het kraambezoek of zij hun handen wassen voordat ze je baby aanraken.
  • Drink niet uit je baby’s fles en gebruik niet hetzelfde bestek. Als je wilt controleren hoe warm de melk in de fles is, kun je wat melk op je pols druppelen om te voelen of de temperatuur goed is.
  • Heb je ergens aangezeten wat je baby in zijn mond stopt, was dit dan voordat je het aan je baby geeft.
  • Neem extra vitaminen in. Je krijgt meestal een koortslip als je minder weerstand hebt.