vernix

Vernix: witte laag op de huid van een pasgeboren baby

Veel baby’s worden geboren geboorte met een vettig, wit laagje op hun huid: vernix. Maar wat is dit eigenlijk en wat is de functie van deze huidsmeer? En waarom is het goed om vernix nog even te laten zitten en je baby niet meteen te wassen?

Wat is vernix?

Vernix is een vettig, wit laagje waarmee de huid van je baby in de baarmoeder wordt bedekt. Het bestaat onder andere uit dode huidcellen, eiwitten en vet. Deze huidsmeer ontstaat vanaf de twintigste week van de zwangerschap. De wetenschappelijke naam is vernix caseosa. Dat betekent in het Latijn ‘vernis’ en caseosa ‘kaas’. In Amerika wordt het weleens omschreven als birthday frosting, omdat het ook een beetje op taartglazuur lijkt. Maar dan minder smakelijk. Vernix heeft belangrijke functies: zo beschermt het de babyhuid tegen het vruchtwater en houdt het de huid soepel. Hoeveel er nog van dit laagje te zien is op de huid van je baby na de bevalling, is afhankelijk van wanneer en hoe je baby wordt geboren.

De werking van vernix

Vernix wordt vanaf de twintigste zwangerschapsweek gevormd. Het bestaat uit 80 procent water, 10 procent vetten en 10 procent eiwitten. De vetten worden voor een deel door de talgklieren geproduceerd die bij een ongeboren baby relatief actief zijn. Dit witte laagje beschermt de tere babyhuid in de buik tegen de ammoniakzuren in het vruchtwater, houdt de huid soepel en helpt infecties te voorkomen. Zou deze laag de huid niet beschermen, dan zou je kind geboren worden met een droge, rimpelige huid. Het is dus aan vernix te danken dat baby’s worden geboren met een perzikzacht babyhuidje. Ook dient het als een soort isolatielaag: het zorgt ervoor dat je baby zijn temperatuur kan vasthouden in de baarmoeder.

Vernix en de bevalling

Het witte laagje op de huid van je baby speelt ook een rol bij de bevalling. Het zorgt ervoor dat je kind glibberig is, wat helpt bij de geboorte. Toch zit lang niet elke baby helemaal onder de vernix als hij wordt geboren. Het witte laagje wordt in de laatste weken van de zwangerschap beetje bij beetje door de huid opgenomen. Wordt je kind later geboren dan de uitgerekende datum, dan zal hij minder vernix op zijn huid hebben zitten dan een baby die juist vroeger is geboren. Ben je prematuur bevallen? Vernix ontstaat pas na de twintigste week van je zwangerschap. Premature baby’s worden dan ook geboren zonder of met nauwelijks vernix. Baby’s die worden geboren via een keizersnede hebben vaak meer vernix op hun huid zitten, dan baby’s die op de ‘natuurlijke’ wijze worden geboren.

Witte laagje laten zitten

Het ziet er misschien niet zo fris en fotogeniek uit, toch is het verstandig om je kind niet meteen helemaal schoon te maken na de bevalling. Het laagje vernix heeft na de bevalling een antibacteriële werking die goed is voor je baby. Is je baby niet bedekt met witte of lichtgrijze vernix, maar is het gelig of groen? Je baby heeft waarschijnlijk in het vruchtwater gepoept. In dat geval kun je je kind beter wél meteen schoonmaken. Nog een reden om je kind niet meteen schoon te maken: volgens sommige onderzoekers triggert de geur van vernix bij ouders een hormoon dat ervoor zorgt dat ze instant van hun baby houden. Hier lees je meer over de eerste 30 minuten van je pasgeboren baby. 

Restjes na het wassen

De WHO (World Health Organization) adviseert om vernix 24 uur te laten zitten en dan pas de baby te wassen. Soms blijft er na het wassen in de huidplooitjes wat vernix achter. Dit kan wat muf ruiken. Je kunt deze restjes huidsmeer voorzichtig verwijderen met een vochtig katoenen washandje of een hydrofiele doek of washand. 

Video: Tips van dermatoloog drs. Leenarts: wat kun je tegen berg doen?

Marjolein Leenarts

Dermatoloog

Marjolein Leenarts is medisch specialist in huidziekten en werkzaam in het Rode Kruis Ziekenhuis/Brandwondencentrum Beverwijk. Dit ziekenhuis staat bekend om haar expertise op het gebied van huid- en brandwonden. Als dermatoloog geeft ze advies bij huidproblemen, zoals luieruitslag of een droge huid. In 2015 verscheen haar ‘Handboek over de huid 0-4 jaar’, een compleet naslagwerk met alle ins & outs over de kinderhuid. Meer info: drleenarts.com.