Moedergevoelens ontwikkelen

Moedergevoelens ontwikkelen

De geboorte van een baby, is ook de geboorte van een moeder. Maar dat betekent niet dat elke moeder ook direct moedergevoelens heeft. En wat als het even duurt?

Wat zijn moedergevoelens?

Moedergevoelens zijn de instinctieve gevoelens van een moeder voor  haar kind. Het zorgt ervoor dat een moeder van haar kind houdt en hem tegen elke prijs wil beschermen en verzorgen. Dat heeft de natuur goed bedacht, want een pasgeboren baby heeft een enorme dosis liefde en zorg nodig om zich goed te kunnen ontwikkelen en op te groeien. Letterlijk én figuurlijk. Uit onderzoek blijkt namelijk dat baby’s en kinderen die geen of nauwelijks (moeder)liefde krijgen, minder hard groeien.

Positieve invloed op hersens

Een moeder die van je houdt en je beschermt en verzorgt, is belangrijk voor de hersenen van kinderen. Onderzoek heeft aangetoond dat moeders die minder verzorgend zijn, kinderen grootbrengen die ongezonder en gestresster zijn. Bovendien krijgt een kind dat zich veilig gehecht heeft aan een ouder, een positief zelfbeeld en zal hij zich  sterker sociaal en emotioneel ontwikkelen.

Hoe moederliefde voelt, is met geen pen te beschrijven. Grappig genoeg is dit gevoel wel te zien op een hersenscan. Een moeder die naar haar kind kijkt, vertoont dezelfde hersenactiviteit als iemand die verliefd is. Ook de beloningsgebieden in de hersenen worden door het moedergevoel geactiveerd.

 

Moedergevoelens tijdens je zwangerschap

Volgens psychiater Daniel Stern, schrijver van het boek ‘The birth of a mother’, ontstaan moedergevoelens al tijdens de zwangerschap. In die maanden ontwikkel je een – zoals hij dat noemt – moederschaps-mindset. Je fantaseert over je toekomstige kind en jouw nieuwe rol als moeder. Hoe zal hij eruitzien? Zal hij op z’n vader lijken? Wat voor moeder word ik? Welke spullen heb ik allemaal nodig? Hoe zal de bevalling gaan? Bekende vragen dus waar de meeste zwangere vrouwen mee bezig zijn.

Hoe verder je zwangerschap vordert, hoe intenser deze gedachtes worden. Je buik groeit en bij elke schop realiseer je je opnieuw: ik word moeder! Het beeld dat je van je kind hebt, wordt in die negen maanden ook steeds concreter. Je legt oude babyfoto’s van jezelf naast de echofoto’s en zoekt gelijkenissen en verschillen. Volgens Stern dichten moeders hun kind vaak al allerlei eigenschappen toe voordat hij geboren is. Een baby die haerd schopt, is vast een druktemaker en een kind dat meedeint op muziek, vast muzikaal.

Oxytocine

Deze mentale voorbereiding heeft een functie: ze vergroten je moedergevoelens. Als je dagdroomt over namen, babykleertjes uitzoekt en naar de echofoto’s kijkt, maakt je brein het hormoon oxytocine aan. Oxytocine wordt ook wel het knuffelhormoon genoemd en komt onder andere vrij bij lichamelijk contact. Het triggert ook de nesteldrang, zo blijkt uit onderzoek van de McMaster Universiteit.

Het hormoon oxytocine is ook belangrijk tijdens de bevalling. Het is een neurotransmitter die er voor zorgt dat je baarmoeder krachtig samentrekt, je minder pijn voelt en de toeschietreflex bij borstvoeding wordt aangestuurd.

Emoties als je baby is geboren

En dan is het zover: je baby is geboren en je bent (weer) moeder geworden. Tijdens de eerste momenten met je pasgeborene zijn er allerlei hormonen in je lijf actief als je een natuurlijke bevalling hebt gehad. De hoeveelheid progesteron en oestrogeen in je bloed daalt, terwijl de hoeveelheid oxytocine, prolactine, endorfine en adrenaline juist snel toeneemt. Deze speciale ‘hormooncocktail’ is verantwoordelijk voor dat magische moment als je je baby voor het eerst ziet. Een bijzonder en belangrijk moment in het hechtingsproces.

Liefde maakt blind

In de ideale situatie – als de hormonen precies doen wat ze moeten doen – vallen moeders dus meteen in katzwijm. Ze worden op slag verliefd op dat verkreukelde wezentje, dat in hun ogen het mooiste op aarde is. De hormonen zorgen ervoor dat een moeder haar baby wil beschermen, voor hem zorgen en liefde en voeding geeft. Ook helpen deze hormonen je door die eerste mooie, maar vermoeiende dagen heen.

De aanblik van je eigen baby zorgt niet alleen voor de aanmaak van ‘liefdeshormonen’. Het schakelt ook de hersengebieden uit die betrokken zijn bij kritisch denken. Moederliefde maakt dus écht blind. Kijk je later de geboortefoto’s nog eens terug, dan ben je misschien verbaasd dat je dat lieve frummeltje destijds zo knap vond.

Geen moedergevoelens

Herken je helemaal niets van het bovenstaande? Maak je geen zorgen. Hoe je na de bevalling op je baby reageert is niet te voorspellen, iedere vrouw is immers anders. Waar de een op slag verliefd is, kan het bij de ander even duren voordat het moedergevoel zich aandient.

Veel vrouwen hebben een aantal dagen nodig voor ze echt verliefd worden op hun kind. Bij de een is het er ineens, bij de ander ontwikkelt het zich geleidelijk. Het hangt onder andere af van je persoonlijkheid, het verloop van je bevalling, maar ook hoe het met je baby gaat. Bij een moeder van een huilbaby kan het bijvoorbeeld langer duren voor ze moedergevoelens ontwikkelt. Naast moederliefde spelen er dan vaak een heleboel frustraties.

Met andere woorden: het is helemaal niet gek dat het even duurt voordat je overloopt van moederliefde. Geef het de tijd. Als je echter merkt dat je helemaal geen band krijgt met je baby of je hem geen liefde kunt geven, dan is het goed dit te bespreken met je omgeving, de verloskundige of de huisarts. Het is heel belangrijk dat je dit deelt en je er niet voor schaamt, want het kan zijn dat je een postpartum depressie hebt. Ook dit gaat over, maar het is wel nodig om hierbij professionele hulp in te schakelen.