Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

 

Alles over koorts bij je kind

Koorts bij je kind: het komt geregeld voor, met name tot de leeftijd van vijf jaar. Kan koorts kwaad voor je kind? Op zich niet, het is een normale reactie op een infectie. Wel is het belangrijk om te letten op andere symptomen. Wat kun je doen (en wat beter niet) als je kind koorts heeft?

In samenwerking met expert

Kimberley de Wit

Huisarts

Wanneer heeft je kind koorts?

De normale lichaamstemperatuur is ongeveer 37 graden. ’s Ochtends is de temperatuur meestal iets lager dan in de loop van de dag. Bij een temperatuur boven de 37,5 graden spreken we van verhoging. Geeft de thermometer 38 graden of hoger aan, dan heeft je kind koorts.

Advertentie

Tip: Hier koop je een goede thermometer

Hoe ontstaat koorts?

Koorts is een reactie van het afweersysteem op virussen, bacteriën en schimmels van buitenaf. Bij een hogere temperatuur kan het lichaam infecties beter bestrijden. Als de infectie overwonnen is, daalt de temperatuur weer.

Meestal krijgt een kind koorts door een onschuldige virusinfectie, zoals bij griep of verkoudheid. Koorts kan ook door een bacteriële infectie worden veroorzaakt, zoals een keelontsteking. In sommige gevallen is het een teken van een ernstige infectie, zoals longontsteking of hersenvliesontsteking. Maar dat komt gelukkig veel minder vaak voor.

Koorts na vaccinatie

Soms krijgt een kind koorts na een inenting van het Rijksvaccinatieprogramma. Zijn lichaam reageert dan op de vaccinatie door afweerstoffen aan te maken. Dit kan geen kwaad, de afweerstoffen zorgen er juist voor dat zijn lichaam goed voorbereid is wanneer je kind echt in aanraking komt met de ziekte waartegen hij is ingeënt. Koorts is in die zin dus de bedoeling en het voorkomt dat je kind later ziek wordt. De meeste prikken kunnen de eerste twee dagen koorts geven, de BMR-prik soms na vijf tot twaalf dagen.

Advertentie

Leestip: De BMR-vaccinatie: waarom en met deze bijwerkingen moet je rekening houden

Hoe meet je koorts bij je kind?

Vermoed je dat je kind koorts heeft, bijvoorbeeld omdat hij warm aanvoelt en hangerig is? Je kunt de temperatuur van je kind het beste rectaal meten (via de anus) met een gewone lichaamsthermometer. Een oorthermometer werkt misschien makkelijker en sneller, maar is minder betrouwbaar. Let bij het koorts meten op dat je kind geen onverwachte bewegingen kan maken, want daardoor kan de thermometer verder in de anus schieten en het slijmvlies beschadigen.

  • Meet de temperatuur via de anus. Dit is het betrouwbaarst.
  • Een oorthermometer is minder betrouwbaar en niet bruikbaar bij baby’s jonger dan drie maanden.
  • Eenmaal per dag de temperatuur meten is meestal voldoende.
  • Zodra de koorts zakt, hoef je niet meer te temperaturen.
  • Je merkt meestal aan het gedrag van je kind dat de koorts is gedaald: hij leeft dan weer op.

Handig: Check hier wat de meest nauwkeurige thermometers zijn

Tegen de avond is de temperatuur altijd iets hoger, ook bij een kind met koorts. Bij een infectie kan de koorts zelfs oplopen tot 40 of 41 graden. Hoge koorts bij een kind is niet schadelijk, je hoeft dit ook niet steeds te meten. Zolang het lichaam de warmte goed kwijt kan, komt de temperatuur zelden boven de 41 graden. Kleed je kind dus niet te warm aan zolang hij koorts heeft.

Advertentie

Koorts is meestal geen teken dat je kind erg ziek is. Dat merk je eerder aan andere symptomen. Verderop kun je lezen bij welke verschijnselen het nodig is om de huisarts te bellen. Ook lezen: Zo werkt het afweersysteem van je kind

Wat moet je doen?

Koorts op zich kan dus geen kwaad voor je kind: een hoge lichaamstemperatuur is niet schadelijk voor het lichaam of de hersenen. Wel is het belangrijk dat je kind de warmte kwijt kan én dat hij genoeg vocht binnenkrijgt. Met name een jong kind kan door koorts snel uitdrogen, en dat kan wél ernstig zijn. Dit kun je doen:

  1. Door koorts verliest je kind veel vocht. Geef hem regelmatig slokjes water of een waterijsje als hij daar trek in heeft.
  2. Je kind moet zijn warmte goed kwijt kunnen. Zet de verwarming niet hoger als je kind koorts heeft. Zorg dat de kamer waar hij verblijft een normale temperatuur heeft, ventileer regelmatig en let er ook op dat je kind niet op de tocht ligt.
  3. Kleed je kind dus ook niet te warm aan. Trek hem los zittende, dunne kleding aan. Het liefst van katoen, hierin kan hij zijn warmte goed kwijt. In bed is een laken of dunne slaapzak meestal genoeg. Als je kind rilt of het koud heeft, kun je hem een deken geven.
  4. Geef je kind voldoende rust. In bed blijven hoeft niet, maar let erop dat hij zich niet te veel inspant.
  5. Je mag gerust even naar buiten met je kind, als hij daar zin in heeft.
  6. Kijk regelmatig hoe het met je kind gaat. Is hij alert en niet versuft? Is zijn ademhaling normaal? Drinkt en plast hij genoeg? Wil hij spelen? Als je merkt dat hij zich heel anders gedraagt dan je gewend bent wanneer hij ziek is, overleg dan met de huisarts.

Hoe lang duurt koorts kind?

Koorts bij een kind duurt meestal drie dagen, maar kan ook wel zeven tot tien dagen duren. Dat hangt af van de oorzaak van de koorts. Hoe lang de koorts bij je kind duurt, zegt niets over de ernst van de ziekte. Zodra het lichaam de infectie heeft overwonnen, daalt de temperatuur en gaat je kind zich wat beter voelen.

Heeft je kind vijf dagen koorts, dan kun je het beste de huisarts bellen. Verderop lees je bij welke verschijnselen je dit sowieso altijd moet doen. Is je kind jonger dan drie maanden en komt de koorts niet door een inenting, bel dan ook direct de huisarts.

Lees ook: Alles over koorts bij baby’s

Uitdroging bij koorts

Een kind met koorts kan snel uitdrogen. Uitdroging betekent dat je kind door de koorts en het zweten te veel vocht verliest (en daarmee ook belangrijke zouten) en/of te weinig vocht binnenkrijgt. Het risico hierop is nog groter als je kind ook diarree heeft of moet overgeven. Heeft je kind koorts, houd dan goed in de gaten of hij genoeg drinkt en plast. Drinkt hij de helft minder dan normaal en/of heeft hij een halve dag niet geplast, bel dan de huisarts.

Lees meer: Zo voorkom je uitdroging bij baby of kind

Koorts en een koortsstuip

Bij snel stijgende koorts kan een kind een koortsstuip krijgen. Dit lijkt op een epileptische aanval: het lichaam van je kind verstijft en zijn armen en benen maken trekkende bewegingen. Hoewel het er eng uitziet, is het meestal niet gevaarlijk en gaat de aanval binnen een kwartier over. Bel wel altijd onmiddellijk de huisarts als je kind een koortsstuip heeft. Doe dit ook als de koortsstuip alweer voorbij is. Het is belangrijk dat de huisarts je kind onderzoekt om de oorzaak van de koorts te achterhalen. Kan de huisarts niet binnen een kwartier bij jullie zijn, bel dan 112.

Kijk ook: video kinder-EHBO bij een koortsstuip

Paracetamol als je kind koorts heeft?

Koorts is niet schadelijk en helpt de infectie in het lichaam van je kind te bestrijden. Je hoeft koorts bij je kind daarom niet te verlagen, dit is ook niet zinvol. Als je kind ouder is dan drie maanden, kun je eventueel wel een paracetamol geven als hij pijn heeft, zich erg ziek voelt of slecht drinkt. Vaak voelt je kind zich dan na een halfuur al beter.

Koop kinderparacetamol, bijvoorbeeld een zetpil, en lees goed de bijsluiter voordat je het aan je kind geeft. De dosering hangt af van de leeftijd en het gewicht van je kind. Houd je aan de dosering: te veel paracetamol kan schadelijk zijn. Vraag bij twijfel bij de apotheek of drogist naar de juiste dosering.

Kinderen ouder dan één jaar mag je in plaats van paracetamol ook korte tijd ibuprofen geven (lees ook hierbij goed de bijsluiter!), hoewel artsen de voorkeur geven aan paracetamol.

Meer tips: Zo voorkom je de verspreiding van griep in huis

Wanneer naar de huisarts met koorts kind?

Is de koorts na vijf dagen nog niet over, neem dan contact op met de huisarts. Doe dit ook als je kind een inenting van het consultatiebureau heeft gemist, om uit te sluiten dan je kind een kinderziekte heeft die ernstig kan zijn.

In de volgende situaties moet je direct de huisarts bellen. Als je kind koorts heeft en:

  • jonger is dan drie maanden.
  • als de koorts vijf dagen aanhoudt.
  • suf is of niet makkelijk wakker te maken is.
  • kreunt of ontroostbaar huilt.
  • rode vlekjes krijgt die niet verdwijnen als je erop drukt.
  • benauwd is of anders gaat ademen, bijvoorbeeld sneller, piepend of korte periodes niet ademt.
  • een andere huidskleur krijgt: bleek, blauw, grauw of blauwe lippen.
  • snel steeds zieker wordt.
  • steeds weer overgeeft en/of waterdunne diarree heeft.
  • erg weinig drinkt (minder dan de helft van wat hij normaal drinkt).
  • een halve dag niet heeft geplast.
  • een koortsstuip krijgt.
  • een verminderde weerstand heeft of een ziekte waarbij een infectie extra risico geeft.
  • een dik gewricht heeft dat hij niet goed kan bewegen.
  • als je kind na een aantal koortsvrije dagen opnieuw hoge koorts krijgt.
  • als er andere verschijnselen zijn waarover je je zorgen maakt.

Bekijk hier het overzicht met alle kinderziektes op een rij.

Bron: Thuisarts, Apotheek

Meer lezen: 10 tips om je baby gezond te houden tijdens het griepseizoen

Kimberley de Wit

Huisarts

Kimberley de Wit is werkzaam als huisarts in Haarlem en zelf moeder van twee kinderen. In 2011 rondde zij haar Geneeskunde opleiding af aan de VU Amsterdam en na enkele jaren werkervaring op de Interne Geneeskunde, Cardiologie, Longziekten en Reumatologie in het Spaarne Gasthuis in Haarlem besloot zij zich te specialiseren als huisarts. Ook deze specialisatie volgde zij in het VUmc.

Lees meer over
Ouders van Nu Voordeelpas

Wil jij besparen op baby- en kinderspullen, kleding, speelgoed en meer?

Dat kan met de Ouders van Nu Voordeelpas!
Shop met korting