‘Tulpen, molens, kaas. Als je iemand zou vragen wat typisch Nederlands is, krijg je waarschijnlijk zoiets als antwoord. Maar wat veel mensen niet weten, is dat kraamzorg ook iets ‘van ons’ is. Voor zover ik weet, bestaat er in andere landen geen kraamzorg zoals wij die hebben als onderdeel van de standaard geboortezorg.
Ik kraamde eens bij een stel dat hun eerste kind, een dochter, had gekregen. Allebei waren ze midden 30 en avontuurlijk ingesteld: ze hielden van reizen en hadden elkaar in het buitenland ontmoet, toen ze beiden na een relatiebreuk een lange reis door Zuid-Amerika maakten. Zij was Nederlandse, hij Amerikaans.
Vreemde in huis
Van mijn collega, die in week 27 van de zwangerschap telefonisch een intake met hen deed, begreep ik dat vader tijdens dat kennismakingsgesprek een wat kritische indruk maakte. Hij was niet bekend met kraamzorg en wilde precies weten wat een kraamverzorgende wel en niet doet. Want kraamzorg, dat vond vader eigenlijk maar onzin. Met z’n tweeën zouden ze het heus redden.
Bovendien vond hij het lastig om een vreemde in huis te hebben tijdens zo’n mooie, maar ook kwetsbare periode in het leven van zijn gezin. Waar hij vandaan komt, is dat helemaal niet zo gebruikelijk. Hij zou, mocht het nodig zijn, liever de hulp van vrienden of schoonfamilie inschakelen.
Lees ook: Nikky (29): ‘Had ik dat ‘village’ maar gecreëerd voordat ik moeder werd’
Zijn vriendin stond er heel anders in en wilde juist graag gebruikmaken van kraamzorg. Zij had zich ervoor aangemeld omdat ze bij haar zus, die een paar jaar eerder een kind had gekregen, had gezien hoe fijn de ondersteuning en begeleiding van een kraamverzorgende kunnen zijn.
Kraamzorg opstarten
Met precies 39 weken beviel de kraamvrouw in de vroege ochtend poliklinisch van hun dochter en mocht het gezin diezelfde dag naar huis. Niet veel later was ik bij hen om de kraamzorg op te starten.
Bij de opstart van een kraamweek probeer ik altijd zo veel mogelijk helder te krijgen wat een gezin van mij nodig heeft. Het is een vraag die ik altijd stel, eerst aan de kraamvrouw en vervolgens, als die er is, aan de partner. ‘Wat kan ik deze dagen voor jou betekenen?’
Lees ook: De kraamweek: wat kun je verwachten?
Open en eerlijk gesprek
Moeder antwoordde dat ze graag hulp wilde bij het geven van borstvoeding en dat ze hoopte dat zij en haar vriend na deze kraamweek genoeg zelfvertrouwen zouden hebben om zonder mijn hulp voor de baby te zorgen.
Daarna was het de beurt aan vader. Hij vertelde wat ik al wist: dat hij het eigenlijk niet nodig vond dat ik hen zou ondersteunen. En dat hij het niet prettig vond dat ik, een volkomen vreemde, er was. Vader zei het op een respectvolle manier en benadrukte dat het niet aan mij persoonlijk lag, waardoor zijn boodschap niet onaardig op mij overkwam. Ik waardeerde het dat hij open en eerlijk was.
Bijslapen
De daarop volgende dagen deed ik mijn werk zoals normaal. Bij zowel moeder als kind deed ik controles en af en toe pakte ik huishoudelijke klussen op. Bij moeder kwam op dag twee de borstvoeding op gang.
Moest er een luier worden verschoond of een flesje worden gemaakt, dan checkte ik eerst bij vader: jij of ik? De eerste twee dagen deden we het fiftyfifty, maar daarna liet hij de luiers en flesjes steeds meer aan mij over. Door onrustige nachten had hij steeds meer behoefte om net als zijn vriendin overdag rust te pakken en bij te slapen.
Bloemen als bedankje en goedmaker
Op dag 5 lag er een grote bos bloemen voor mij op het aanrecht. Daar snapte ik eerst even niets van, omdat de kraamweek nog helemaal niet was afgesloten. Hier moest ik nog een paar dagen kraamzorg verlenen. Of was hij mij nu echt al zat en wilde hij dat ik vertrok?
Niets van dat, want vader legde uit dat de bloemen een bedankje, maar vooral ook een goedmaker waren. Hij vertelde dat hij de nacht ervoor zo slecht had geslapen dat hij zich realiseerde hoe dankbaar hij was dat ik er voor hem, zijn vriendin en zijn dochter was. Daar voegde hij nog een paar heel mooie woorden aan toe: ‘Voor mij ben je geen vreemde meer. Jij voelt als familie.’
Lees ook: Kraamwerk: ‘Als bedankje kreeg ik een dood plantje van de supermarkt’
Liefhebber van onze rubriek Kraamwerk? Eerder gepubliceerde Kraamwerken vind je in ons dossier. Liever op papier? Dat kan! De bijzonderste afleveringen zijn gebundeld in een boek.
