kippenei-allergie

Kippenei-allergie: allergie voor kippeneiwit

Kippenei-allergie is samen met koemelkallergie de meest voorkomende voedselallergie bij jonge kinderen. Hoe ontstaat kippenei-allergie, wat zijn de symptomen en wanneer moet je het consultatiebureau of de huisarts inschakelen?

Wat is een kippenei-allergie?

Heeft je kind een kippenei-allergie, dan reageert hij op eiwitten die in het eiwit, en in mindere mate in het eigeel, van kippeneieren voorkomen. Deze allergie komt voor bij zo’n twee procent van alle kleine kinderen. Minder dan één procent blijft allergisch voor kippeneieren als ze volwassen zijn. Het is een lastige allergie omdat deze eiwitten in veel producten voorkomen.

Advertentie

Oorzaak kippenei-allergie

Net als een koemelkallergie komt een kippenei-allergie vooral bij baby’s en peuters voor. Als je kind last heeft van een kippenei-allergie, ontstaat er een allergische reactie als de eiwitten van het kippenei in zijn bloed terechtkomen.

Normaal wordt het voedsel in de darmen in stukjes gesplitst, die door de darmen worden gezeefd en in het bloed worden opgenomen. Bij baby’s zijn de darmen nog niet volgroeid, waardoor ze meer stukjes eiwit doorlaten. Deze niet volledig verteerde eiwitten komen zo in de bloedbaan van je baby terecht. Bij sommige kinderen reageert het immuunsysteem daarop door zogenaamde IgE antistoffen aan te maken. Deze antistoffen kunnen dan vervolgens bij hernieuwde blootstelling aan kippenei allergische reacties veroorzaken.

Tips: zo boost je het afweersysteem van je kind.

Symptomen kippenei-allergie

Het lastige bij een kippenei-allergie is dat er geen symptoom is dat meteen duidelijk maakt dat het om een kippenei-allergie gaat. Vaak heeft je kind last van jeuk of eczeem. Ook kunnen er klachten aan de luchtwegen en het maag-darmkanaal optreden.

Klachten van de luchtwegen:

  • Hoesten of kriebelhoest
  • Niezen, loopneus, rode jeukende ogen
  • Kortademigheid of piepende ademhaling
  • Slijmvorming

Klachten van het maag-darmkanaal:

Ernstige klachten

In sommige gevallen kunnen kinderen na het eten van kippenei last krijgen van ernstige allergische klachten. Denk bijvoorbeeld aan acute benauwdheid of een lage bloeddruk. In heel ernstige gevallen kan je kind een anafylaxie krijgen. Dit is een zeer heftige allergische reactie die levensgevaarlijk kan zijn. Er is dan sprake van een medisch spoedgeval: bel direct 112.

De ernst van een optredende allergische reactie is afhankelijk van de sterkte van de allergie, de gevoeligheid die per persoon kan verschillen en de hoeveelheid kippenei die gegeten is.

Meer weten? Dit kun je doen als je kind een allergische reactie heeft.

Kippenei-allergie en borstvoeding

Jonge baby’s kunnen al last hebben van kippeneiallergie. Geef je borstvoeding en eet je iets waar kippenei in is verwerkt, dan kan je baby dit binnenkrijgen via de moedermelk.

Voeding en borstvoeding: deze producten kun je beter laten staan.

Wanneer de huisarts inschakelen?

Als je denkt dat je kind een kippenei-allergie heeft, maak dan een afspraak met de huisarts of het consultatiebureau. Het is belangrijk dat er een diagnose wordt vastgesteld. Zo voorkom je dat jij (als je borstvoeding geeft) of je kind onnodig een ingewikkeld dieet moeten volgen. Ook is het belangrijk dat de huisarts medicijnen voorschrijft in het geval van een bevestigde kippenei-allergie.

Diagnose kippenei-allergie

Om vast te stellen of je kind een kippenei-allergie heeft, zal de arts eerst persoonlijke gegevens verzamelen. Dit heet de anamnese. Daarna zal de arts vragen naar lichamelijke klachten. Als hij vermoedt dat je kind een kippenei-allergie heeft, wordt er meer onderzoek gedaan. Dit zijn de verschillende onderzoeken die mogelijk zijn:

  1. Serologisch onderzoek (vroeger RAST: Radio Allergo Sorbent Test)
    Het bloed van je kind wordt onderzocht om te kijken of er IgE-antilichamen in zitten. Als dit zo is, is er sprake van zogenaamde sensibilisatie. Dit wil zeggen er zijn allergische antistoffen specifiek gericht tegen kippeneiwit in het bloed aanwezig zijn. Dit is wat anders dan een zogeheten klinisch relevante allergie. Veel kinderen hebben deze antistoffen terwijl ze zonder problemen kippenei kunnen eten. Het verhaal (de anamnese) kan de betekenis van de gevonden antistoffen verklaren.
  2. Huidpriktest
    Sensibilisatie (het hebben van allergische antistoffen) kan ook worden aangetoond met een huidtest. Druppels van een allergeen (een stof die allergische reacties oproept bij mensen die daar gevoelig voor zijn) worden dan op de huid aangebracht. Door die druppel wordt een prikje gegeven en na een kwartier tot twintig minuten wordt het plekje bekeken. Ontstaat er een soort muggenbult van een bepaalde grootte met een roodheid eromheen, dan is de test positief. Maar ook dit betekent nog niet dat er een allergie is voor kippeneiwit. Dit moet de anamnese weer duidelijk maken of – bij twijfel – één van de volgende testen.
  3. Eliminatie-provocatie
    Net als bij een koemelkallergie kun je een kippenei-allergie aantonen met een voedselprovocatietest. Je kind mag dan, als er milde klachten zijn van de huid of het maagdarmkanaal, zo’n vier à zes weken geen producten eten waar kippenei in voorkomen. Dit heet eliminatie. Als de klachten verdwijnen, mag je kind weer kippenei gaan eten. Dit noemen we provocatie. Als de klachten terugkomen, is je kind waarschijnlijk allergisch.
  4. Dubbelblind placebo gecontroleerd onderzoek
    Een allergie is pas zeker als dit onderzoek is uitgevoerd. Stel dat je vermoedt dat je kind allergisch is voor kippenei, dan krijgt hij een paar testvoedingen. In die voedingen zit wel of juist geen allergeen. Jij, je kind en de arts weten niet waar het allergeen in is verwerkt. Dat weet alleen een derde persoon. Als je kind reageert op de zogeheten verum dag, dat wil zeggen de dag dat er kippenei wordt gegeven, en niet op de placebo dag (de dag met ‘nepvoeding’), dan is het duidelijk dat je kind een kippenei-allergie heeft.

Meer lezen: Dit zijn de meest voorkomende voedselallergieën. 

Behandeling kippenei-allergie

Als je kind de diagnose kippenei-allergie krijgt, moet hij vervolgens een kippeneivrij dieet volgen. Het lastige is dat kippeneiwit in veel producten is verwerkt. Denk bijvoorbeeld aan brood, cake, pasta en pap. Op deze website vind je een overzicht met producten waarin kippenei is verwerkt. Je vindt er ook de woorden die worden gebruikt op etiketten voor de aanwezigheid van ei. Je kunt eventueel ook naar een diëtiste gaan voor ondersteuning bij dit intensieve voedingsadvies.

Verschillende soorten eieren

Eieren van andere vogels bevatten eiwitten die lijken op die van de kip. Ook deze eieren kunnen allergische reacties geven. Denk bijvoorbeeld aan eieren van eenden, ganzen of kwartels. Het kan uitmaken of een ei rauw wordt gegeten of gekookt. Een kind dat wel een gekookt eitje kan eten, kan misschien geen rauw ei verdragen. Ook treden er vaak heftiger reacties op na het eten van eiwit, dan na het eten van eigeel.

Hoe vaak komt kippenei-allergie voor?

De allergie voor kippenei komt voor bij twee procent van alle kleine kinderen. Minder dan één procent blijft voor altijd allergisch voor kippenei. De meeste kinderen zijn op hun vierde jaar over de kippenei-allergie heen gegroeid. Het is daarom goed om regelmatig te controleren of je kind nog allergisch is voor kippeneieren. Doe dit altijd in overleg met de huisarts of diëtist.

Is kippenei-allergie erfelijk?

Erfelijkheid kan een rol spelen bij het ontstaan van allergische reacties. Als beide ouders een kippenei-allergie hebben, neemt de kans voor het kind met tachtig procent toe. Als ouders niet allergisch zijn, is de kans op zo’n allergie tien procent.

Lees ook: Alles over erfelijkheid en genen.

Tips voor kinderen met kippenei-allergie op kinderdagverblijf of school

Op het kinderdagverblijf of op school wordt regelmatig getrakteerd. Vertel het daarom altijd als jouw kind een kippenei-allergie heeft.

  • Traktaties. Zorg voor een voorraad van traktaties die jouw kind wel mag. Controleer wel regelmatig de houdbaarheid van deze traktaties.
  • Uitleg ‘noodplan’. Wat als je kind toch op het kinderdagverblijf of school kippenei eet of iets eet waarin ei is verwerkt? Zorg dat er een ‘noodplan’ klaarligt, zodat er meteen kan worden ingegrepen. Denk bijvoorbeeld aan het telefoonnummer van de huisarts.

Tips voor thuis

De kleinste hoeveelheid ei kan al klachten veroorzaken bij iemand die allergisch is. Hier wat tips voor als je kind kippeneiallergie heeft of als er een vriendje over de vloer komt met deze vorm van allergie.

  • Vraag aan degene met kippenei-allergie of hij helemaal geen ei mag, of bijvoorbeeld wel ei in gebakken producten (brood, muffin) of in gekookte vorm.
  • Lees voor het koken goed de etiketten van de ingrediënten.
  • Controleer of messen en ander keukengerei goed schoon is.
  • Zorg dat er bij het bereiden of serveren van eten geen kruisbesmetting plaatsvindt. Als een ingrediënt in contact is geweest met ei, kun je dat niet meer aan iemand geven met een kippenei-allergie.

Griepprik en andere vaccinaties

In de griepprik en sommige andere vaccinaties zitten sporen eigeel van kippenei. Meestal levert dit geen problemen op, zelfs niet bij kinderen die erg allergisch zijn voor kippenei.  Overleg bij twijfel met de huisarts of op het consultatiebureau hoe je kind het beste ingeënt kan worden.

Meer weten? Deze inentingen horen bij het Rijksvaccinatie programma.

Geef kippenei vanaf 4 tot 6 maanden

Een aantal jaar geleden was het advies om je kind voor zijn eerste jaar geen eieren te geven. Tegenwoordig wordt aangeraden om je baby juist kennis te laten maken met ei als hij tussen de vier en zes maanden oud is. Zo zou je het risico op een kippenei-allergie verkleinen.

Geadviseerd wordt om je baby één keer per week een beetje ei te geven. Geef fijngeprakte of gepureerde stukjes gebakken roerei zonder zout. Je kunt de stukjes ei eventueel door een groentehapje verwerken. Laat je baby voorzichtig wennen door het geven van kleine hoeveelheden. Op het consultatiebureau kun je een stappenplan krijgen voor het introduceren van kippenei. Hetzelfde advies geldt trouwens voor pindakaas, om zo de kans op een pinda-allergie te verkleinen.

Zeker voor baby’s die al eczeem hebben, kan het eten van eieren op jonge leeftijd de kans op een voedselallergie verlagen. Als je kind eczeem heeft, bestaat de kans dat het via zijn kapotte huid in aanraking komt met kippenei-eiwitten. Deze eiwitten kunnen namelijk ook in huisstof, kleding en beddengoed zitten. Maar contact via de huid is niet de juiste manier voor je baby om voor het eerst met dat kippenei-eiwit in aanraking te komen. Dat moet via het maagdarmkanaal gebeuren. Als het eerste contact via de huid gaat, kan het afweersysteem van je kind in de aanval gaan en antistoffen aanmaken. Gaat het eerste contact via het maagdarmkanaal, dan is de kans op een allergie veel kleiner.

Lees meer over appelallergie, allergie voor huisstofmijt en pinda-allergie.

Hans de Groot

Allergoloog

Hans de Groot ziet als allergoloog zowel kinderen als volwassenen en is gespecialiseerd in o.a. voedselallergie, insectallergie, hooikoorts en de behandeling ervan met immunotherapie. In het Reinier de Graaf ziekenhuis in Delft heeft Hans een allergiecentrum opgezet, inclusief de zogenaamde pindapoli waar met snelle diagnostiek en introductie van voeding een allergie zo snel mogelijk wordt voorkomen bij baby’s met eczeem.