Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

 

Medicijnen tijdens de zwangerschap

Ook als je zwanger bent, kan het zijn dat je geneesmiddelen nodig hebt. Maar is dat niet gevaarlijk voor je baby? Mag je bijvoorbeeld paracetamol en ibuprofen als je zwanger bent? Alles wat je moet weten over het gebruik van medicijnen tijdens de zwangerschap.

In samenwerking met expert

Annerose van der Mijle

Apotheker

Effect medicijnen tijdens zwangerschap op je ongeboren baby

Of je nou medicijnen tijdens je zwangerschap neemt in de vorm van pillen, poeders of een drankje, de werkzame stoffen komen vrijwel altijd in je bloed terecht. Dat geldt ook voor andere toedieningsvormen zoals crèmes, oogdruppels, zetpillen en neusspray. En wat in jouw bloed komt, komt via de placenta ook bij je baby terecht. Het is daarom belangrijk om te weten welke medicijnen je wel en juist niet mag gebruiken als je zwanger bent. Zeker als je tussen de drie en twaalf weken zwanger bent, kan het effect van verkeerd medicijngebruik groot zijn op je baby. In deze periode worden de organen aangelegd en is je kind extra gevoelig voor schadelijke stoffen.

Schadelijk of onschadelijk?

Voordat je medicijnen tijdens je zwangerschap gebruikt, is het dus belangrijk om te checken of ze al dan niet schadelijk kunnen zijn voor je baby. Van sommige geneesmiddelen is het bekend dat ze absoluut negatieve gevolgen kunnen hebben op een ongeboren kind. Andere medicijnen kunnen zonder problemen worden gebruikt als je zwanger bent. Lees in elk geval altijd goed de bijsluiter voordat je medicijnen gebruikt. Twijfel je, vraag dan je arts, apotheker of verloskundige om advies.

Advertentie

Welke medicijnen tijdens zwangerschap zijn veilig?

Paracetamol

Zwanger en heb je hoofdpijn of griep? Dan kun je paracetamol gebruiken als je veel last hebt van deze klachten. Paracetamol heeft een koortswerende en pijnstillende werking en nauwelijks bijwerkingen. Er is veel onderzoek gedaan naar paracetamol. Hierbij zijn geen duidelijke aanwijzingen voor een hoger risico op afwijkingen voor je ongeboren kind of andere nadelige effecten op de zwangerschap. Toch is meer onderzoek nodig om de precieze veiligheid vast te stellen omdat sommige onderzoeken elkaar tegenspreken.

Paracetamol blijft wel het voorkeursmiddel bij de behandeling van pijn en koorts tijdens de zwangerschap. Van andere middelen voor pijnstilling tijdens de zwangerschap (zoals ibuprofen en diclofenac) is bekend dat ze nadelige effecten kunnen hebben, met name in het derde trimester. Wel is het advies om paracetamol alleen te gebruiken als je het echt nodig hebt. En dit altijd zo kort mogelijk en in de laagst mogelijke dosering te gebruiken.

Ibuprofen, naproxen en diclofenac

Ibuprofen, naproxen en diclofenac zijn ontstekingsremmende pijnstillers (NSAID’s) die vaak worden gebruikt als paracetamol niet voldoende werkt. Deze medicijnen zijn tijdens je zwangerschap minder onschuldig voor je baby.

Zo kan het gebruik in het begin van je zwangerschap mogelijk de kans vergroten op een miskraam, of leiden tot een hartafwijking of een aangeboren maagafwijking (gastroschisis ) bij je baby. Bij incidenteel gebruik en normale doseringen lijkt het risico echter zeer klein. Als je deze pijnstillers in het derde trimester gebruikt, kan het zorgen dat weeën niet doorzetten en voor extra bloedverlies bij de bevalling. Bij je baby kan het leiden tot: problemen met de bloedsomloop zorgen, bloedstollingsstoornissen, een afwijkende nierfunctie of een te hoge druk in de longen. NSAID’s mogen daarom niet gebruikt worden in het derde trimester, tenzij je arts anders beslist.

Advertentie

Aspirine

Een aspirine nemen, lijkt onschuldig maar het is toch wat anders dan het innemen van paracetamol. De werkzame stof in aspirine is namelijk acetylsalicylzuur. In lage doseringen (80-100 mg) wordt dit middel gebruikt als bloedverdunner. In hoge doseringen (300-600 mg) wordt het soms nog gebruikt als pijnstiller, maar als je zwanger bent, heeft dit zeker geen voorkeur. Voor deze hoge doseringen aspirine gelden namelijk dezelfde risico’s en adviezen als voor ontstekingsremmende middelen als ibuprofen, diclofenac en naproxen. Een aspirine kan dus nadelige effecten hebben tijdens een zwangerschap.

Check dit overzicht met welke medicijnen wel oké zijn en welke je absoluut niet moet nemen

Chronische ziektes en medicijngebruik

Soms heb je als je zwanger bent geen keuze en moet je medicijnen gebruiken, omdat je bijvoorbeeld een chronische ziekte hebt zoals diabetes, hypertensie, epilepsie of astma. Hetzelfde geldt als je depressief bent of ergens anders aan lijdt waardoor een gewoon leven zonder medicatie nagenoeg onmogelijk is. De medicatie wordt dan zo aangepast of ingesteld door de huisarts of specialist, dat het risico voor jou en de baby zo klein mogelijk is.

Medicijngebruik zwangerschap bij infecties

Heb je tijdens je zwangerschap een urineweginfectie of een andere infectie, dan kan het zijn dat je antibiotica voorgeschreven krijgt. Dit gebeurt bij zo’n 20 procent van alle zwangere vrouwen. Het effect en het mogelijke risico van het nemen van zo’n kuur verschilt per middel. Natuurlijk weet je arts precies wat je wel en niet mag, maar hierbij alle mogelijke antibiotica op een rij die je wel of juist niet mag gebruiken:

Advertentie
  • De penicillines, cefalosporines en erytromycine kunnen worden gebruikt. Met deze middelen is jarenlange ervaring.
  • Trimethoprim – een foliumzuurantagonist – wordt bij voorkeur niet tijdens het eerste trimester voorgeschreven. Als dat toch gebeurt, dan altijd in combinatie met 0,5 mg foliumzuur.
  • Tetracyclines worden niet voorgeschreven tijdens het tweede en derde trimester.
  • Ook aminoglycosiden mogen niet worden gebruikt tijdens de zwangerschap, tenzij dit strikt noodzakelijk wordt geacht.
  • Het gebruik van chinolonen wordt afgeraden tijdens het tweede en derde trimester.

Bron: Verloskundige

Meer lezen: Antibiotica tijdens je zwangerschap, hoe gevaarlijk is dat?

Dit artikel is tot stand gekomen en goedgekeurd door artsen en andere (medische) deskundigen van het Ouders van Nu expertteam.

 

Annerose van der Mijle

Apotheker

Annerose van der Mijle is apotheker en is werkzaam bij Moeders van Morgen, onderdeel van Bijwerkingencentrum Lareb. Moeders van Morgen is het Nederlandse kenniscentrum op het gebied van geneesmiddelen bij kinderwens, tijdens de zwangerschap en in de borstvoedingsperiode.

Wij doen kennis op door onderzoek. Via online vragenlijsten verzamelen we de ervaringen van zwangere vrouwen. Zwangere vrouwen kunnen zich aanmelden via onze website. Daarnaast geven wij ook informatie over geneesmiddelgebruik rondom de zwangerschap en houden wij een digitale kennisbank bij.

Social media:

Onderzoeken: Publicaties:

Redactioneel – Offer – Gezond tijdens en na je zwangerschap

Gezond tijdens en na je zwangerschap

Zwangerschapsvitamines
Shop nu