Alles over zwemles

Alles over zwemles

Er worden tegenwoordig veel hogere eisen gesteld bij het behalen van het A-diploma dan vroeger. Waar het toentertijd nog mogelijk was met droog haar af te zwemmen, is dat tegenwoordig wel anders. Zwemexpert Britt Klaassen-Anholts vertelt wat zwemles voor kinderen precies inhoudt.

Op welke leeftijd beginnen met zwemles?

De meeste kinderen beginnen met zwemles als ze vier of vijf jaar oud zijn. Zo wennen ze al op jonge leeftijd aan water en zijn ze eerder zelfredzaam. Kinderen die pas op hun zevende met zwemmen beginnen, halen hun diploma meestal wel sneller, omdat hun motoriek dan beter ontwikkeld is en ze vlugger aanwijzingen oppikken. Er valt voor allebei dus iets te zeggen.

Zwemles: de eerste fase

De eerste fase van de zwemles is erop gericht om kinderen watervrij te maken. Ze leren zich thuis te voelen in het water en niet bang te zijn. Dat gebeurt met spelletjes, zoals lekker spetteren, bellen blazen, liedjes zingen, van de kant springen, rondjes draaien, op de mat klimmen, kopje onder gaan, door een poortje zwemmen of door dingen van de bodem op te rapen.

Watervrij

Sommige kinderen zijn al watervrij als ze starten met zwemles. Bijvoorbeeld kleuters die met hun ouders naar peuter- of babyzwemmen zijn geweest. Het hoeft niet zo te zijn dat een kind dat al watervrij is bij het starten van zwemles eerder een diploma haalt. Een kind kan ook té watervrij zijn en al een eigen zwemslag hebben ontwikkeld, waardoor een dergelijke zwemtechniek moeilijk af te leren is. Dit kan vertraging geven tijdens het leren zwemmen. Daarentegen kan het ook zeker vertraging geven als een kind nog helemaal niet vrij is in het water en nog angst heeft.

Angst overwinnen

De eerste fase van het zwemtraject gaat zeker sneller als je kind geen angst (meer) heeft voor water. Het is dus belangrijk dat je kind thuis al volledig onder de douche durft en kopje onder gaat in bad of in het zwembad. Het is dus zeker de moeite waard om dit te oefenen voordat je kind op zwemles gaat. Je kind watervrij maken kun je eventueel zelf doen met behulp van de ‘watervrijwaaier’, dit is een waterbestendige waaier met oefeningen voor in het zwembad, speciaal ontwikkeld om je kind watervrij te maken.

Zwemles: leren zwemmen

Als je kind op zijn borst en rug kan drijven, durft te springen in het water, volledig onder water durft en zijn ogen open kan doen onder water, is hij er klaar voor om de zwembewegingen te leren. Dat kan met behulp van drijfmiddelen, zoals een drijfpakje, bandjes of flexibeams; maar het kan ook zonder. Al deze methodes zijn prima.

Hoeveel kost zwemles?

Zwemles bestaat in allerlei vormen. Je kunt een of twee keer per week gaan, en de lesduur kan erg verschillen. Het is maar net wat jij en je kind prettig vinden en wat het zwembad aanbiedt. De kosten per maand kunnen erg uiteenlopen. Bij zwemverenigingen en gemeentelijke zwembaden zijn de lessen over het algemeen goedkoper dan bij particuliere zwemscholen. Vaak verschillen dan ook de groepsgrootte en de kwaliteit van de zwemles. Op de korte termijn zijn de kosten dan lager, maar op de lange termijn kunnen ze gelijk zijn of zelfs hoger.

Hoelang duurt het voor mijn kind zijn diploma heeft?

Hoe lang het duurt voordat je kind zijn diploma zal hebben, is niet te voorspellen. Dat ligt vooral aan hoe snel je kind het oppikt. Hoe snel je kind het zwemmen oppikt ligt aan heel veel factoren. Er wordt met opzet geen richtlijn gegeven over een ‘normale’ tijd die een kind over zijn A-diploma doet. Elk kind heeft zijn eigen tempo en dat is prima. Het zwemdiploma is in de regel het eerste diploma dat een kind in zijn leven haalt. Dat moet gewoon leuk zijn, zonder druk.

Hoeveel zwemdiploma’s is veilig

Met zwemdiploma’s A en B zijn kinderen al redelijk vaardig, maar met C erbij ook ‘zwemveilig’ in open water. Zwemmen in buitenwater is altijd riskanter, omdat je met andere omstandigheden te maken hebt. Ik adviseer altijd de drie zwemdiploma’s te halen: het A-, B- en C-diploma. Gemiddeld staan er voor het A-diploma veertig à vijftig klokuren, dat is dus ongeveer één schooljaar. Voor B en C staan beide twaalf weken.

Er zijn ook snelzwemcursussen, waarbij je kind bijvoorbeeld drie of vijf maanden lang elke week een paar uur achter elkaar les heeft. Je kind moet dan wel veel plezier hebben in het zwemmen. Bovendien is er weinig ruimte om de behaalde vaardigheden te behouden. Ik adviseer daarom altijd om regelmatig met je kind te blijven zwemmen en spelletjes te doen in het water. Het oefenen en herhalen van de zwemslagen kost nu eenmaal tijd, maar is van essentieel belang.

De Nationale Raad Zwemveiligheid geeft duidelijk het volgende aan:
‘De Nationale Norm Zwemveiligheid geeft duidelijkheid over wanneer je voldoende vaardigheden beheerst om plezier te hebben en je te redden in verschillende situaties. Dat is bij Zwemdiploma C. Je beheerst dan de vaardigheden voor een zwembad met attracties en open water, zoals recreatieplassen, brede sloten en vaarten.

Voor het Zwemdiploma A leer je de vaardigheden te beheersen voor een zwembad zonder attracties. Voor het Zwemdiploma B leer je vaardigheden te beheersen voor een zwembad met attracties, zoals een (wildwater)glijbaan, een golfslagbassin en een stroomversnelling. Pas bij het Zwemdiploma C leer je vaardigheden om op een veilige manier plezier te hebben en je te redden in open water. Vaardigheden worden opgebouwd per zwemdiploma.’

Net als autorijden

Zwemmen kun je vergelijken met autorijden: je moet uren maken om het goed onder de knie te krijgen. Dat geeft zelfvertrouwen en maakt je kind sterker en veiliger in het water. Zo onderhoudt je kind wat hij tijdens de zwemlessen heeft geleerd. Blijf als ouder dus oefenen met je kind, ook als hij al en diploma op zak heeft.

tip

Waar gaat je kind op zwemles

Het is goed om de kwaliteit van de zwemles in de gaten te houden, zodat je als ouder een goed gevoel hebt bij de zwemles die je kind volgt. Ook is het verstandig om van tevoren een kijkje te nemen bij de les waar je je kind wilt aanmelden. Praat daar met andere ouders over ervaringen en resultaten. De meest bekende organisaties in Nederland zijn het Nationaal Platform Zwembaden/NRZ, KNZB en ENVOZ. De diverse zwembonden hebben allen hun eigen richtlijnen om de kwaliteit van de zwemdiploma’s te waarborgen.

Kind wil niet naar zwemles

Sommige kinderen doen er alles aan om aan de zwemles te ontkomen. Thuis al smoesjes bedenken of eenmaal in het zwembad telkens naar de wc gaan en zo lang mogelijk wegblijven. Geef je kind de tijd, leg vooral geen druk, dat werkt averechts. Als hij echt met grote tegenzin naar zwemles gaat, kijk dan kritisch naar waar dit aan kan liggen. Is de les wel kindvriendelijk, is je kind angstig voor een bepaald onderdeel, wordt er te veel van je kind verwacht (door zowel ouder als lesgever), of wordt hij juist niet uitgedaagd of bij de les betrokken? Er kunnen allerlei factoren meespelen.

Wat is de rol van de zwemonderwijzer?

Plezier hebben in het water en een vertrouwensband krijgen met een kind is het belangrijkste, dan gaat het leren vanzelf. Vrijwel ieder kind haalt uiteindelijk zijn diploma, de één wat sneller dan de ander. Vanuit vertrouwen kun je bouwen. Ik zorg als lesgever dan ook voor een sterke basis en lesgeven doe ik op een speelse manier, waarbij ik het kind het vertrouwen geef dat hij iets kan. Succesbelevingen voor het kind zijn hierbij het allerbelangrijkste.

Britt Klaassen-Anholts

Zwemonderwijzer

Britt Klaassen-Anholts, moeder van twee, is zwemonderwijzer en docente bewegingsonderwijs. Samen met haar man heeft ze sinds 2006 een eigen succesvolle zwemschool. Haar boek 'Met succes op zwemles!' is uniek en bevat eenvoudige en leuke tips, oefeningen en spelletjes om op een plezierige manier het zwemtraject te ondersteunen, voor zowel ouder én kind.