Hooikoorts als je zwanger bent

Hooikoorts als je zwanger bent

Heb je last van hooikoorts en ben je zwanger? Wees gerust, je baby heeft er geen last van. Maar jij wel; constant niezen, een loopneus en jeukende ogen. Logisch dat je hier moe van wordt. De meeste medicijnen tegen hooikoorts mag je nu helaas niet, maar er zijn alternatieven.

Wat is hooikoorts?

Hooikoorts is één van de meest voorkomende (inhalatie)allergieën. Samen met jou heeft nog zo’n vijftien tot twintig procent van de Nederlanders hier last van. Om precies te zijn is hooikoorts een overgevoeligheidsreactie van je lichaam op het stuifmeel van bepaalde grassen, planten en bomen die in bloei staan.

Histamine

Van het stuifmeel dat je inademt raakt je immuunsysteem in de war. Dit gebeurt trouwens ook met andere stoffen waar je allergisch voor kan zijn, zoals dierenharen, noten of huisstof. Deze stoffen worden allergenen genoemd.

Zodra de stof (allergeen) in je lichaam komt, wordt er een allergische reactie ontlokt. Je lichaam ziet de stof als vijand en maakt histamine vrij. Door de vrijgekomen histamine ga je niezen en tranen.

Histamine is trouwens altijd in je lichaam aanwezig. Het speelt een belangrijke rol bij onder andere de ademhaling, bloedcirculatie en het immuunsysteem. Maar er wordt meer aangemaakt zodra er een allergische reactie in je lichaam plaatsvindt. Een teveel aan histamine leidt tot de welbekende (hooikoorts-)klachten, zoals een verstopte neus, niesbuien en jeukende ogen.

Hooikoortsseizoen

Een ander woord voor stuifmeel is pollen; er wordt dan ook vaak over een pollenallergie gesproken. De pollen of de stuifmeelkorrels zweven in de lucht en adem je in. Niet iedereen heeft in dezelfde periode last van hooikoorts. Het hooikoortsseizoen loopt van februari tot september. Wanneer jij er last van hebt, hangt dan ook af van de bloeiperiode van de grassen, bomen en planten waar je allergisch voor bent.

Hooikoortsklachten

Iedereen kan hooikoorts krijgen. Maar de klachten kunnen per jaar verschillen; hierbij spelen de hoeveelheid stuifmeel een rol en de weersomstandigheden.

De meest voorkomende hooikoortsklachten zijn:

  • Niesbuien
  • Een loopneus
  • Een verstopte neus
  • Jeukende en branderige ogen, die steeds tranen
  • Vermoeidheid
  • Koortsig
  • Jeuk in de keel
  • Rode en gezwollen oogleden

Hooikoorts als je zwanger bent: slecht voor je baby?

Hooikoorts tijdens de zwangerschap kan geen kwaad voor je baby in je buik. Misschien heb je geluk en heb je nu je zwanger bent juist minder last van hooikoorts. Je afweersysteem en je hormoonhuishouding veranderen tijdens je zwangerschap en dat kan in je voordeel werken. Echte pechvogels hebben juist meer klachten.

Heb je veel last, dan kan de hooikoorts wel invloed hebben op je nachtrust. Een slechte nachtrust kan een negatieve invloed hebben op het immuunsysteem en dat heeft weer effect op je baby. Structureel weinig tot geen slaap kan daarom wél gevolgen hebben voor je baby. Probeer goed te luisteren naar je lichaam en haal indien mogelijk overdag wat slaap in.

Hooikoortsmedicijnen tijdens de zwangerschap

Het advies is om zo min mogelijk medicijnen te slikken tijdens de zwangerschap. Ze worden opgenomen in je bloed en komen via de placenta bij je baby terecht. Of hooikoortsmedicijnen wel of geen invloed hebben op de ontwikkeling van een ongeboren baby, is (nog) niet wetenschappelijk bewezen. Daarom zijn artsen ook terughoudend met het voorschrijven van hooikoortsmedicatie tijdens de zwangerschap.

Advies per medicijn

We sommen hieronder adviezen voor zwangere vrouwen per (hooikoorts-) medicijn voor je op.

Let op! overleg altijd eerst met je huisarts of verloskundige of je het medicijn mag gebruiken en lees altijd de bijsluiter goed door.

Er zijn drie soorten medicijnen die hooikoortsklachten kunnen verminderen:

  1. Antihistaminica – zonder recept verkrijgbaar
  2. Cromonen – zonder recept verkrijgbaar
  3. Corticosteroïden (ontstekingsremmers) – alleen via de huisarts verkrijgbaar
Jeuk Tranen/loopneus Verstopping
Anti-histaminica +++ ++/+ +/-
Cromonen + + +/-
Corticosteroïden ++ ++ +++

Bron: UMCG.nl

Antihistaminica

Deze medicijnen blokkeren de werking van histamine. Voorbeelden zijn:

  • Acrivastine Cetirizine (zoals Reactine en Prevalin Allerstop) – Dit medicijn kun je een aantal dagen veilig gebruiken als je zwanger bent. Het medicijn wordt al jaren zonder problemen gebruikt door zwangere vrouwen. Wil je het medicijn voor langere tijd gebruiken, overleg dan altijd met je huisarts.
  • Clemastine (zoals Tavegyl) – Overleg met je arts als je dit medicijn wilt gebruiken. Dit medicijn kun je niet de hele zwangerschap veilig gebruiken. Bij gebruik in de laatste zes maanden van de zwangerschap bestaat er een risico op (ademhalings-)problemen bij de baby.
  • Desloratadine
  • Ebastine
  • Fexofenadine (zoals Telfast) – Gebruik dit medicijn niet tijdens de zwangerschap of als je zwanger wilt worden. Het is niet bekend of het medicijn veilig is tijdens de zwangerschap, omdat maar weinig zwangere vrouwen dit medicijn hebben gebruikt.
  • Ketotifen
  • Levocetirizine
  • Loratadine
  • Mizolastine (wordt verkocht onder de naam Mizollen) – Ook dit medicijn kun je beter niet gebruiken tijdens de zwangerschap. Om dezelfde reden als Fexofenadine.

    Cromonen

    Cromonen zijn verkrijgbaar in de vorm van oogdruppels en neussprays met cromoglicinezuur:

  • Cromoglicinezuur (oogdruppels) – Deze oogdruppels kun je veilig gebruiken tijdens de zwangerschap. Het medicijn wordt al jaren zonder problemen gebruikt door zwangere vrouwen.
  • Nedocromil (oogdruppels) – Er is nog weinig bekend over het gebruik van dit medicijn tijdens de zwangerschap. Het advies is dan ook om dit medicijn niet te gebruiken als je zwanger bent of zwanger wilt worden.

    Corticosteroïden

  • Corticosteroiden, ofwel bijnierschorshormonen, verminderen de ontsteking en de overgevoeligsheidsverschijnselen. Stoffen die in deze medicijnen voorkomen zijn fluticason, flunisolide, budesonide, mometason, triamcinolonacetonide en beclometason.
  • Neussprays met budesonide, beclometason en fluticason kun je tijdens de zwangerschap veilig gebruiken. Gebruik Mometason en triamcinolon niet als je zwanger bent.

Bron: apotheek.nl

Belangrijk: Het advies luidt om voorzichtig om te gaan met dagelijks gebruik van deze medicijnen als je zwanger bent. Zijn ze veilig tijdens de zwangerschap, gebruik ze dan alleen als het écht nodig is.

Alternatieven voor hooikoortsmedicijnen

Een (beter) alternatief is om de medicijnen links te lagen liggen en op andere manieren de klachten binnen de perken te houden.

  • Houd de (slaapkamer)ramen gesloten in het hooikoortsseizoen.
  • Lucht het beddengoed niet buiten.
  • Hang de was niet buiten op.
  • Blijf uit de buurt van pas gemaaid gras.
  • Wrijf niet in je ogen. Dit verergert de klachten.
  • Draag buiten een zonnebril. Het liefst één die goed om de ogen sluit. Dit beschermt je ogen tegen stuifmeel.
  • Soms helpt het om wat vaseline rond je ogen, neus en mond te smeren.
  • Ook douchen voor het slapengaan kan helpen. Zo spoel je alles eraf.
  • De zee is een goede plek om te zijn. Aan zee, zeker bij een wind die vanaf zee komt, zijn namelijk minder pollen. Op het platteland zit drie tot vijf keer zoveel stuifmeel in de lucht dan in de stad.
  • Heb je huisdieren? Was ze dan regelmatig om het stuifmeel uit de vacht te halen.
  • Als je zwanger bent kun je je neus onbeperkt met zout water spoelen. Gebruik daarvoor een speciale Rhino Horn neusdouche, dan spoel je alle pollen goed weg.

Marike Stadermann

Kinderarts-allergoloog

Marike is kinderarts, in het Diakonessenhuis van Utrecht en Zeist, en gespecialiseerd in allergieën. Haar werk bestaat uit het onderzoeken en behandelen van allergieën bij kinderen. Denk hierbij aan koemelk- of een andere voedselallergie, astma, hooikoorts en wespenallergieën. Tips en adviezen voor ouders zijn te vinden via haar Facebook-pagina; De Allergie dokter voor kinderen.