menstruatiecyclus

Menstruatiecyclus: begrijpen en berekenen

Als je zwanger wilt worden, is het handig om te weten hoe je menstruatiecyclus in elkaar zit. Zo kun je berekenen wanneer de eisprong (ovulatie) ongeveer plaatsvindt en op welke dagen je het meest vruchtbaar bent. Op die manier vergroot je de kans op een zwangerschap.

De lengte van de menstruatiecyclus

De menstruatiecyclus begint op de eerste dag van de menstruatie. De cyclus eindigt op de dag vóór de eerste dag van de volgende menstruatie. Hoe lang de menstruatiecyclus duurt, verschilt per vrouw. Gemiddeld duurt de cyclus 28 dagen, maar bij sommige vrouwen is dit 21 dagen en bij anderen 36 dagen.

Advertentie

Ook kan je cyclus onregelmatig zijn. Dat betekent dat de periode tussen twee menstruaties steeds in lengte verschilt. De duur van de menstruatie kan ook verschillen, meestal zijn vrouwen tussen de drie en zeven dagen ongesteld.

menstruatiecyclus

Fases van menstruatiecyclus

Ook al verschilt de duur per vrouw, een menstruatiecyclus verloopt altijd in dezelfde volgorde.

  1. Eerste dag menstruatiecyclus
    Het begint altijd met een bloeding, dus als je ongesteld bent. Als je zwanger blijkt te zijn, is de eerste dag van je laatste menstruatie ook het uitgangspunt om te berekenen wanneer de baby vermoedelijk wordt geboren. Een menstruatie duurt meestal tussen de drie en zeven dagen.Met deze menstruatiekalender krijg je inzicht in je cyclus.
  2. Folliculaire fase
    Al voor je geboorte ontstonden de eicellen die in je eierstokken zitten opgeslagen. Een eicel zit in een follikel, ook wel eiblaasje genoemd. Na de menstruatie worden een paar follikels groter. Dit gebeurt onder invloed van het follikelstimulerend hormoon (FSH) en het luteïniserend hormoon (LH). Slechts één eicel (een enkele keer twee of zelfs drie) rijpt voldoende: deze follikel wordt zo’n twintig millimeter en de eicel kan worden bevrucht.
  3. Eisprong (ovulatie)
    Tijdens de eisprong (ovulatie) verlaat de eicel de eierstok en gaat naar de eileider. Zo’n 24 tot 36 uur voordat dit gebeurt, stijgt het luteïniserend hormoon. Op het hoogtepunt noemen we dit de LH-piek en ben je op je vruchtbaarst. Door deze LH-piek barst de follikel, het omhulsel van deze ene eicel. Zijn het twee of zelfs meer rijpe eicellen, dan heb je kans om zwanger te raken van een meerling. Lees hier meer over de LH-piek.
  4. Ongesteld of zwanger
    Als de eisprong heeft plaatsgevonden, wacht het eitje in de eierstok om bevrucht te worden. Ondertussen zorgt het hormoon progesteron ervoor dat het baarmoederslijmvlies dik genoeg wordt, zodat de eicel zich erin kan gaan nestelen. Wordt een eicel tijdens de ovulatiefase bevrucht en nestelt hij zich op de goede plek, dan ben je zwanger. Je kunt dan nog wel wat bloed verliezen, dat heet een innestelingsbloeding.Als de eicel niet wordt bevrucht, sterft hij af en wordt hij door je lichaam opgeruimd. De bekleding van de baarmoederwand wordt in dat geval zo’n veertien dagen later door je lichaam afgescheiden samen met wat bloed; je bent dan ongesteld en je menstruatiecyclus begint opnieuw.Alles over de bevruchting (conceptie): eicel en zaadcel.

menstruatiecyclus
Illustratie van de menstruatiecyclus en ovulatie.

Berekenen vruchtbare dagen

Als je zwanger wilt worden, is het handig om te weten hoe je menstruatiecyclus verloopt. In elke cyclus is er een eisprong. De twee dagen vóór en de dag van de eisprong ben je het meest vruchtbaar. Met een ovulatietest kun je zien wanneer je eisprong is en wanneer jouw meest vruchtbare dagen zijn.

Vruchtbare dagen berekenen

Wanneer ben je het meest vruchtbaar?

  • 6 dagen voor de eisprong – Geen bevruchting
  • 5 dagen voor de eisprong – Laag vruchtbaar
  • 4 dagen voor de eisprong – Beetje vruchtbaar
  • 3 dagen voor de eisprong – Vruchtbaar
  • 2 dagen voor de eisprong – Zeer vruchtbaar
  • 1 dag voor de eisprong – Zeer vruchtbaar
  • De dag van de eisprong – Zeer vruchtbaar
  • 1 dag na de eisprong – Alleen de eerste uren vruchtbaar
  • 2 dagen na de eisprong – Geen bevruchting

Bijvoorbeeld: je wordt ongesteld op 1 maart en opnieuw op 27 maart. 1 maart is dan dag één van je menstruatiecyclus en 26 maart de laatste dag. Je cycluslengte is dus 26 dagen.

Je kunt nu uitrekenen wanneer je volgende eisprong ongeveer zal plaatsvinden. Dit is rond de veertiende dag voor je volgende menstruatie. Bij een cyclus van 26 dagen is de eisprong dus ongeveer op dag 12. Het is geen exacte wiskunde, maar gemiddeld genomen. Weet jij precies hoe je menstruatiecyclus verloopt en ben je zwanger? Dan kun je heel eenvoudig de uitgerekende datum berekenen.

Met deze tips vergroot je je kans om zwanger te worden.

Vruchtbare dagen herkennen

Sommige vrouwen voelen duidelijk wanneer hun eisprong plaatsvindt, anderen merken er niets van. Toch geeft je lichaam signalen af dat je vruchtbaar bent. Zo verandert vlak voor de eisprong het baarmoederhalsslijm (cervixslijm) van samenstelling en kleur. Je merkt dan dat de afscheiding uit je vagina dunner, rekbaarder en doorzichtig is. Door het slijm kunnen zaadcellen zich goed voortbewegen naar de eicel. Hier lees je meer over wat je kunt afleiden uit de veranderingen van je cervixslijm.

Meer weten over ovulatiepijn? Zo voelt een eisprong.

Onregelmatige menstruatiecyclus

Duurt jouw menstruatiecyclus de ene keer veel langer dan de andere keer? Dan is het lastig om je vruchtbare dagen te berekenen. Een ovulatietest kan dan goed helpen om te checken wanneer je eisprong eraan komt en wanneer je vruchtbaar bent. Word je ook op die manier niet zwanger, neem dan contact op met je huisarts om te kijken of verdere begeleiding nodig is.

Je cyclus kan ook veranderen of zelfs uitblijven onder invloed van bepaalde gewoontes, zoals roken en alcohol- of drugsgebruik. Wat ook een negatieve invloed op je vruchtbaarheid kan hebben, is ziekte, stress, vermoeidheid, overgewicht of ongezonde voeding. Gezond eten, ontspanning en een gezonde levensstijl zorgen ervoor dat de menstruatiecyclus beter verloopt en dat vergroot de kans om zwanger te worden.

Lees hier meer over vruchtbaarheid verhogen: