Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

 

Kort tongriempje: doorknippen of niet?

Als je baby een te kort tongriempje heeft, kan dat voor problemen zorgen tijdens het voeden als hij klein is en spraakproblemen geven als hij groter wordt. Daarom wordt vaak geadviseerd een te kort tongriempje door te knippen. Maar is dat wel echt nodig? En hoe gaat zo’n ingreep?

Wat is een (te) kort tongriempje?

Het tongriempje is een smalle weefselplooi tussen de tong en de bodem van je mond. Iedereen heeft een tongriempje: kijk maar eens in de spiegel en til je tong op. Als het goed is, kun je je tong zonder problemen optillen of uitsteken. Is je tongriempje te kort, dan lukt dat niet. De tong krijgt dan een V-vorm als je hem optilt of de vorm van een hart als je hem uitsteekt. Bij je baby kun je dit goed zien als hij huilt. Een te kort tongriempje komt bij ongeveer drie procent van de mensen voor.

Advertentie

Lees ook: Stap voor stap je baby aanleggen, zo doe je dat

Gevolgen te kort tongriempje voor je baby

Als je baby een te kort tongriempje heeft, kan dat problemen geven bij het voeden. Vooral als je borstvoeding geeft, want als je baby zijn tong niet goed kan bewegen, kan hij moeite hebben om op de juiste manier te drinken. Gaat het geven van borstvoeding moeilijk en herken je de volgende dingen, dan kan het zijn dan je baby een te kort tongriempje heeft:

  • Hij drinkt luidruchtig met een klikkend of smakkend geluid.
  • Het aanleggen gaat moeilijk, omdat hij je borst niet goed kan vasthouden met zijn mond.
  • Je baby groeit niet goed.
  • Je baby spuugt regelmatig. Hier lees je alles over reflux

Lees meer: Alles wat je moet (wil) weten over borstvoeding

Flesvoeding en te kort tongriempje

Ook als je je baby flesvoeding geeft, kan een kort tongriempje problemen geven. Om goed te kunnen drinken, moet je baby de flessenspeen namelijk vacuüm zuigen. Lukt dit niet, dan komt er lucht met de voeding mee en kan je baby last krijgen van buikkrampen. Ook kan het ervoor zorgen dat hij niet voldoende voeding binnenkrijgt en onrustig drinkt.

Lees meer: Zo weet je of je baby genoeg gedronken heeft

Gevolgen te kort tongriempje voor jou

Een te kort tongriempje bij je baby kan ook vervelende gevolgen hebben voor jou:

Gevolgen op langere termijn te kort tongriempje

Een te kort tongriempje hoeft niet voor problemen te zorgen tijdens het voeden. Als je baby goed drinkt, hoeft hij niet te worden behandeld. Vaak lost een te kort tongriempje zichzelf op, doordat het inscheurt door de eerste scherpe ondertandjes, door bestek of een speeltje dat je baby onder zijn tong stopt.

Als het tongriempje niet inscheurt, kan je kind er op een gegeven moment wel last van krijgen. Bijvoorbeeld tijdens het eten van vast voedsel of bij het likken aan een ijsje. Een (te) korte tongriem kan ook problemen geven bij het duidelijk uitspreken van woorden en letters: vooral de T, D, Z, S, TH, N en L zijn dan lastig. Ook kan het daardoor moeilijk zijn om een blaasinstrument te bespelen én wordt tongzoenen lastiger. En omdat je kind de buitenkant van zijn tanden en het tandvlees niet goed kan schoonhouden met zijn tong, ontstaat vaak een tandvleesontsteking.

Lees meer: Meest voorkomende spraakproblemen bij kinderen

Hazelbakerscore

Als je twijfelt of je baby last heeft van een kort tongriempje, kan de verloskundige, lactatiekundige of arts de tong beoordelen aan de hand van de Hazelbakerscore. Dit is een lijst met allerlei kenmerken en functionaliteiten van de tong waaraan punten zijn verbonden. Zo is een erg elastische tongriem bijvoorbeeld goed voor twee punten, een matig elastische tongriem voor één punt en een niet elastische voor nul. Vervolgens worden alle punten bij elkaar opgeteld. Is de functionele score lager dan elf, dan wordt een behandeling overwogen. Dit is ook zo als de uiterlijke kenmerken in totaal minder dan acht punten opleveren.

Te kort tongriempje: wel of niet doorknippen?

Niet alle artsen en verloskundigen zijn een voorstander van het doorknippen (klieven) van een te kort tongriempje. Er zijn verschillende redenen waarom sommige mensen tegen het klieven van het tongriempje bij baby’s zijn:

  • Problemen bij het voeden worden volgens hen te vaak toegeschreven aan een te korte tongriem.
  • Een te korte tongriempje zou geen spraakproblemen geven.
  • Het probleem verdwijnt vanzelf door het oprekken of scheuren van het tongriempje.
  • De mond is heel gevoelig en tegenstanders zien de ingreep dan ook niet als eenvoudig en pijnloos.
  • Elke ingreep is er één te veel.
  • Een doorgeknipte tongriem kan weer aan elkaar groeien, waardoor er opnieuw moet worden ingegrepen.

Doorknippen tongriem baby’s

Baby’s hoeven niet te worden verdoofd bij het knippen van de tongriem. De ingreep duurt tien tot vijftien seconden en doet nauwelijks pijn. Is je baby jonger dan zes weken, dan kan de verloskundige of een lactatiekundige de ingreep doen als hij of zij daar ervaren in is. Is je baby ouder, dan kun je terecht bij een kno- of kinderarts. Veel artsen adviseren niet te lang te wachten met de ingreep: hoe jonger je baby is als een te korte tongriem wordt ingeknipt, hoe minder last hij heeft van de ingreep.

Voordat de tongriem wordt ingeknipt, mag je je baby nog voeden. Kort daarna wordt je baby in twee doeken gewikkeld, zodat zijn armen niet in de weg zitten. Degene die knipt, pakt de tong met duim en wijsvinger vast en trekt deze omhoog of er wordt een steel met een hartje aan het uiteinde tegen de onderkant van de tong gezet om de tong te beschermen, zodat de tongriem zichtbaar wordt. Met een smalle, steriele schaar wordt vervolgens een knipje in de tongriem gezet. Soms is het nodig om nog een keer te knippen. Daarna wordt het wondje afgedrukt en geneest het wondje vanzelf.

Als de ingreep is gedaan, mag je baby weer bij je op schoot en eventueel verder drinken. Vaak gaat het voeden na de ingreep al een stuk makkelijker. Al kan het ook zijn dat je baby even moet wennen aan de nieuwe manier van drinken.

Je baby voelt bijna niets van de ingreep. Hij reageert net als bij de hielprik. Sommige baby’s slapen door en sommigen huilen even. Niet vanwege de pijn, maar omdat ze het niet leuk vinden om zo te worden vastgehouden.

Doorknippen tongriem ouder kind

Bij kinderen is de behandeling van een korte tongriem moeilijker dan bij baby’s. De tongriem is steviger van structuur geworden en daardoor lastiger in te knippen. Ook is de ingreep pijnlijker. Als je kind ouder is dan zes weken, wordt de behandeling altijd door een kno- of kinderarts gedaan. Vaak met verdoving of zelfs onder narcose.

Moet het inknippen van een te korte tongriem onder narcose gebeuren, dan wordt je kind op de dagbehandeling van het ziekenhuis opgenomen. Als de operatie zonder problemen verloopt en er daarna geen complicaties zijn, mag hij een uur na de ingreep naar huis. Het wondje geneest meestal vanzelf, een grotere wond moet worden gehecht. Die hechtingen lossen vanzelf op.

Lees meer: Wanneer moet je de amandelen laten verwijderen bij je kind?

Bronnen: Verloskundigen Praktijk Hoogeveen, Antonius Ziekenhuis, Borstvoeding.com, De Verloskundige

Dit artikel is tot stand gekomen en goedgekeurd door artsen en andere (medische) deskundigen van het Ouders van Nu expertteam.

Nelleke de Kom

Jeugdarts

Nelleke de Kom is jeugdarts bij de GGD Hollands Noorden in Alkmaar. Ze beantwoordt bijna dagelijks vragen over baby's, peuters en schoolkinderen. Nelleke heeft zelf twee kinderen; een jongen van vier jaar oud en een meisje van twee.