Bezoek aan consultatiebureau

Bezoek aan consultatiebureau

Na de geboorte van je baby komt er iemand van het consultatiebureau bij je thuis langs. Wanneer ga je voor het eerst naar het consultatiebureau toe? Met welke vragen kun je er terecht? En hoe bereid je je bezoek aan het consultatiebureau voor?

Op het consultatiebureau krijg je te maken met de wijkverpleegkundige, de jeugdarts en de assistente. De ene keer heb je een afspraak bij de arts, wiens taken meer op het medisch vlak liggen. En de volgende keer krijg je de wijkverpleegkundige te spreken, die vooral de opvoedkundige vragen voor haar rekening neemt.

Wat gebeurt er bij een bezoek aan het consultatiebureau?

Bij ieder bezoek wordt je kind gewogen en gemeten. Je kind krijgt een uitgebreid lichamelijk onderzoek en een ontwikkelingsonderzoek. Zo kan de arts of verpleegkundige eventuele afwijkingen en gezondheidsproblemen opsporen en op tijd (laten) behandelen. Eventueel verwijst hij door naar de juiste instantie voor verder onderzoek of passende hulp. Dit gebeurt altijd in overleg met jou als ouder. Daarnaast kun jij de onderwerpen met ze bespreken die je op dit moment bezighouden. De arts of verpleegkundige noteert in het Groeiboek van je kind wat er is besproken.

Met welke vragen kun je bij het consultatiebureau terecht?

Vragen over voeding

De eerste afspraak op het consultatiebureau vindt plaats als je baby ongeveer vier weken oud is. Als je wilt kun je al eerder een keer langsgaan bij het weeguurtje of inloopspreekuur. Vooral als je borstvoeding geeft kan dat fijn zijn: omdat je bij een baby die aan de borst drinkt niet goed kunt zien hoeveel hij drinkt, is zijn groei een goede graadmeter.

Welke voeding je ook geeft, in de eerste weken heb je waarschijnlijk een hoop vragen. Het consultatiebureau kan je antwoord geven op vragen over borstvoeding, flesvoeding, eerste hapjes, vitamines en of je baby voldoende binnenkrijgt en groeit.

Vragen over het slaapgedrag van je baby

Eén van de dingen waar de meeste moeders in het begin tegenaan lopen, is het ritme van hun baby. Hij wil bijvoorbeeld alleen maar overdag slapen en is ’s nachts klaarwakker, net als jij eens even lang wilt doorslapen. Geen enkele baby is hetzelfde, maar op het consultatiebureau kunnen ze je advies geven hoe je daar het beste mee om kunt gaan. En over hoe je baby veilig kan slapen, over doorslapen en andere vragen over slapen.

Vragen over verzorging

Zelf ga je het liefst elke dag onder de douche en wil je er zo goed mogelijk uit zien. Maar hoe zit het nu met je baby? Kun je die hetzelfde verzorgen als jezelf? En waar moet je op letten? Ook hierbij kan het consultatiebureau je adviseren. Je baby in bad doen: in 6 stappen.

Medische vragen

Niet alleen de dagelijkse verzorging van je baby is belangrijk. Ook met dingen waarvan je je afvraagt of het normaal is dat je baby er last van heeft, kan het consultatiebureau helpen. De arts of verpleegkundige kan je vertellen of het gaat om een onschuldig kwaaltje of dat je baby misschien echt ziek is. Ze geven je advies en verwijzen je zo nodig ook door naar de huisarts of fysiotherapeut.

Vragen over de ontwikkeling van je baby

De belangrijkste taak van het consultatiebureau is het volgen van de ontwikkeling van je kind. Daarnaast onderzoeken ze de oren, ogen, kennis, spraak en motoriek van je kind. Je kunt de ontwikkeling van je kind volgen in het Groeiboek, dat je bij het eerste huisbezoek van de wijkverpleegkundige krijgt. Door simpele testjes kunnen ze bij het consultatiebureau nagaan of je kind zich ‘normaal’ ontwikkelt. Zo heb je iedere keer de controle of je kind het goed doet.

Vragen over het ouderschap

Nu je een baby hebt, ben je niet alleen verantwoordelijk voor hem. Waarschijnlijk zul je zelf ook moeten wennen aan het ouderschap. Je vraagt je misschien wel af of je het goed doet en of het wel normaal is zoals je je voelt. Heb je bijvoorbeeld vragen over huilbuien, onzekerheid, vermoeidheid, anticonceptie en opvoeding, stel ze dan ook aan het consultatiebureau.

Inentingen

Het is de taak van de jeugdarts om kinderen in te enten. De vaccinaties zijn vastgelegd in het Rijksvaccinatieprogramma. Als je op vakantie gaat met je baby is het altijd goed om dit te melden. Misschien heeft je kindje dan een extra prik nodig. Er zijn ook vaccinaties die buiten het programma vallen (rotavirus, kinkhoestvaccin). Deze worden niet gegeven op het bureau. Je zult hiervoor doorverwezen worden naar je huisarts of de GGD.

Is het verplicht om naar het consultatiebureau te gaan?

Nee, je mag zelf weten of je wel of niet met je kind naar het consultatiebureau gaat. Het is wel verstandig, omdat het consultatiebureau in de gaten kan houden of alles goed gaat met je kind. De medewerkers zijn erop getraind achterstanden, stoornissen en medische problemen op te sporen en zien dingen die je als ouder niet zo snel zullen opvallen.

Wél is het zo dat het consultatiebureau niet meer dan een adviserende rol heeft: je mag zelf weten hoe jij de opvoeding van je kind aanpakt. Voel je je niet fijn bij een advies van de jeugdarts of wijkverpleegkundige, dan hoef je dat niet op te volgen.

Bezoek consultatiebureau voorbereiden

Zet de onderwerpen die op jou betrekking hebben op papier en neem dat mee als je naar het consultatiebureau gaat. Zodat je niet, als je buiten staat, bedenkt dat je de helft van je vragen bent vergeten te stellen.

Dit neem je mee naar het consultatiebureau:

  • De Groeigids die je hebt gekregen bij het huisbezoek van de wijkverpleegkundige
  • De vaccinatiekaarten (het is handig om die in de Groeigids te bewaren)
  • Een schone luier en billendoekjes
  • Een omslagdoek voor als je na het wegen en meten met een blote baby op je beurt moet wachten

Hoe vaak moet een  baby naar het consultatiebureau?

In het eerste jaar zal je baby acht keer worden uitgenodigd. Dit zijn de vaste contactmomenten die wettelijk zijn vastgelegd. Deze controles zijn niet alleen belangrijk vanwege de vaccinaties die dan worden gegeven, maar ook om de groei en ontwikkeling van je baby in de gaten te houden. Die gaan in het eerste jaar namelijk razendsnel. Hoe ouder je kind, hoe minder vaak hij naar het consultatiebureau hoeft.

Hoe vaak moet een peuter of kleuter nog naar het consultatiebureau?

Na z’n eerste verjaardag heeft je kind de meeste bezoekjes aan het consultatiebureau achter de rug. Hij groeit vanaf dan minder snel en z’n lichamelijke ontwikkeling verloopt iets geleidelijker. Tot hij vier jaar is zal hij nog zes uitnodigingen krijgen. Met veertien maanden, met achttien maanden, met twee en drie jaar en vlak voordat hij naar school gaat, rond drie jaar en negen maanden. Bij het veertienmaandenconsult en het allerlaatste bezoek zal je kind ook worden gevaccineerd.

Sinds 2015 bepalen ouders samen met de jeugdarts en jeugdverpleegkundige per consult welke (zorg)vragen er spelen rond het kind. Onderstaand schema geeft daarnaast een idee van wat je als ouder bij elk bezoek kunt verwachten:

Leeftijd van je kind Wat gebeurt er?
10-14 dagen Huisbezoek. Tijdens het huisbezoek nemen we enkele algemene zaken met je door. We bespreken de zwangerschap en bevalling en eventuele ziekten en afwijkingen die voorkomen in de familie. Verder praten we over hoe het gaat en doen we de eerste algemene gezondheidscheck van je baby. De verpleegkundige vertelt wat je van het consultatiebureau kunt verwachten en waar je terecht kunt met vragen en zorgen.
4 weken Naar de jeugdarts op het consultatiebureau. Bij elk consult wordt gekeken hoe het gaat met de ontwikkeling van je kind en doen we een algemene gezondheidscheck. Natuurlijk is er ook aandacht voor jou als ouder. Er is ruimte voor vragen in elk contactmoment.
2 maanden De jeugdverpleegkundige van het consultatiebureau kijkt naar de ontwikkeling van je kind, zowel lichamelijk en emotioneel en doet een algemene gezondheidscheck. Ze besteedt ook aandacht aan hoe het met jou gaat. Zo vraagt de jeugdverpleegkundige of alles zo loopt zoals je verwacht of gewenst had.
Inenting DKTP/ Hepatitis B/HIB en pneumococcen  (2 vaccinaties).
3 maanden De jeugdarts van het consultatiebureau doet algemene gezondheidscheck en volgt ontwikkeling van je kind.
Inenting DKTP/ Hepatitis B/HIB (1 vaccinatie).
4 maanden Naar de jeugdverpleegkundige op het consultatiebureau, algemene gezondheidscheck en volgen ontwikkeling, adviezen over opvoeding.
Inenting DKTP/ Hepatitis B/HIB en pneumococcen  (2 vaccinaties).
6 maanden De jeugdarts van het consultatiebureau doet algemene gezondheidscheck en volgt ontwikkeling van je kind.
7,5 maanden Naar de jeugdverpleegkundige op het consultatiebureau, algemene gezondheidscheck en volgen ontwikkeling, adviezen over opvoeding.
9 maanden De jeugdarts van het consultatiebureau doet algemene gezondheidscheck en volgt ontwikkeling van je kind.
11 maanden Naar de jeugdverpleegkundige op het consultatiebureau, algemene gezondheidscheck en volgen ontwikkeling, adviezen over opvoeding.
Inenting DKTP/ Hepatitis B/HIB en pneumococcen  (2 vaccinaties).
14 maanden De jeugdarts van het consultatiebureau doet algemene gezondheidscheck en volgt ontwikkeling van je kind.
Vaccinatie BMR en Meningococcen  (2 vaccinaties).
18 maanden Naar de jeugdverpleegkundige op het consultatiebureau, algemene gezondheidscheck en volgen ontwikkeling, adviezen over opvoeding.
2 jaar De jeugdarts van het consultatiebureau doet algemene gezondheidscheck en volgt ontwikkeling van je kind.
3 jaar Naar de jeugdverpleegkundige op het consultatiebureau, algemene gezondheidscheck en volgen ontwikkeling, adviezen over opvoeding.
Ogentest.
3 jaar en 10 maanden De jeugdarts van het consultatiebureau doet algemene gezondheidscheck en volgt ontwikkeling van je kind.
Ogentest.
Vaccinatie DKTP.
Dit is waarschijnlijk de laatste afspraak die op het consultatiebureau plaatsvindt. Zodra een kind naar school gaat, vinden de afspraken plaats op de basisschool of op een GGD-locatie.

Naamsverandering consultatiebureau

Sinds 1 januari 2015 valt het consultatiebureau onder het Centrum Jeugd en Gezin, ofwel CJG. Dit komt doordat de gemeentes vanaf 2015 zelf verantwoordelijk zijn geworden voor de jeugdzorg. Voorheen werd dit landelijk georganiseerd.

Nelleke de Kom

Jeugdarts

Nelleke de Kom is jeugdarts bij de GGD Hollands Noorden in Alkmaar. Ze beantwoordt bijna dagelijks vragen over baby's, peuters en schoolkinderen. Nelleke heeft zelf twee kinderen; een jongen van vier jaar oud en een meisje van twee.