Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

 

Alles over het RS-virus

Het RS-virus is een besmettelijk virus, dat lijkt op een ‘gewoon’ verkoudheidsvirus. Elk jaar is er meestal in de winter een uitbraak onder baby’s en kinderen. Vaak is het onschuldig en gaat het vanzelf over, maar met name bij baby’s kan deze virusinfectie ernstig verlopen. Waar moet je op letten en wanneer bel je de huisarts bij RS-virus baby?

In samenwerking met expert

Kimberley de Wit

Huisarts

Wat is het RS-virus?

Het RS-virus (respiratoir syncytieel virus) is een besmettelijk verkoudheidsvirus, dat veel voorkomt bij kinderen. Het kan een ontsteking in de keel, neus, oren en in de longen veroorzaken. Als een kind besmet is met het RS-virus, blijft het meestal bij neusverkoudheid en hoesten, maar soms kan het ook leiden tot een ontsteking van de kleine luchtwegen die naar de longblaasjes lopen: de bronchiolen. Dit wordt bronchiolitis genoemd. Dit is overigens niet hetzelfde als bronchitis, dan zijn vooral de grotere luchtwegen (bronchiën) ontstoken.

Advertentie

RS-virus baby

Bijna elke baby loopt voor zijn eerste verjaardag wel een keer het RS-virus op. Dat verloopt meestal zonder ernstige gevolgen. Met name bij baby’s jonger dan drie maanden, baby’s die te vroeg zijn geboren of bekend zijn met een hartafwijking of het syndroom van Down, is er een verhoogd risico op complicaties, zoals een longontsteking of uitdroging.

RS-virus besmettelijk

Het RS-virus is besmettelijk. Buiten het lichaam kan het virus uren overleven en het wordt overgebracht via hoesten, niezen, praten en aanraking van besmette personen of voorwerpen, zoals speelgoed. De tijd tussen besmet raken en ziek worden is twee tot acht dagen, maar meestal wordt een kind vijf dagen na de besmetting ziek. Kinderen jonger dan twee jaar zijn drie tot vier weken besmettelijk nadat ze ziek worden. Jonge kinderen die naar de kinderopvang gaan, hebben daardoor een verhoogde kans om besmet te raken met het RS-virus.

Het RS-virus komt vooral voor in de wintermaanden. Elk jaar ontstaat er vanaf november een epidemie, die duurt tot ongeveer maart. Door de coronamaatregelen in de winter van 2020/2021 kon het RS-virus zich niet verspreiden, waardoor de uitbraak pas in de zomer van 2021 begon.

RS virus herkennen

Het rs virus baby lijkt op een gewone verkoudheid. Je kind heeft een loopneus, niest, hoest en kan wat last hebben van koorts. Er kan ook een oorontsteking bij komen. Dit zijn de normale rs virus symptomen:

Advertentie
  • verkouden
  • (hevig) hoesten
  • koorts. Baby’s hebben een schommelende lichaamstemperatuur en krijgen sneller koorts. Het is niet gevaarlijk, maar je moet het wel in de gaten houden.

RS virus symptomen bij ernstig verloop

Soms kunnen de klachten binnen 24 uur zoveel erger worden dat opname in het ziekenhuis nodig is. Premature baby’s en baby’s met een aangeboren hartafwijking, een chronische longaandoening of het downsyndroom hebben een verhoogde kans op een ernstig verloop van een infectie door het RS-virus. Deze symptomen kunnen erop wijzen dat de infectie ernstig verloopt:

  • benauwdheid
  • een snelle of moeilijke ademhaling
  • een piepende ademhaling
  • onrustig en snel geïrriteerd zijn
  • sufheid, lusteloosheid
  • weinig eetlust, slecht drinken
  • een intrekkende borstkas (tussen de ribben gaat de huid naar binnen bij het inademen)
  • de neusvleugels bewegen mee bij het ademen (neusvleugelen)
  • blauwe/grijze lippen
  • koorts bij baby jonger dan 3 maanden

Neem bij de bovenstaande symptomen dan ook direct contact op met de huisarts. Twijfel je of je de symptomen goed beoordeelt, of maak je je zorgen? Dan mag je natuurlijk ook gerust de huisarts bellen voor overleg.

RS virus baby huisarts bellen

Als je kind ouder is dan drie maanden, normaal gesproken kerngezond is en niet al te veel last heeft van de ziekteverschijnselen, is het meestal genoeg om hem rustig te laten uitzieken. Is je baby jonger dan drie maanden, heeft hij gezondheidsproblemen of is hij te vroeg geboren? Neem dan altijd contact op met de huisarts. In dat geval wordt hij (uit voorzorg) mogelijk in het ziekenhuis opgenomen.

Benauwdheid en een longontsteking horen bij de ernstige ziekteverschijnselen. Een snelle en moeilijke ademhaling (piepgeluiden), hijgerig naar adem happen, hoesten, een bleke of grauwe huid, tekenen van uitdroging (huilen zonder tranen, geen natte luier in 12 uur), niet of minder eten/drinken, snel vermoeid/uitgeput raken bij inspanning (zoals de fles drinken), een intrekkende borstkas: dit zijn allemaal signalen die duiden op een ernstig rs virus baby.

Advertentie

Twijfel je of je de symptomen goed beoordeelt, of maak je je zorgen? Dan mag je natuurlijk ook gerust de huisarts bellen voor overleg.

RS virus baby: wanneer naar het ziekenhuis?

Meestal worden jonge baby’s met het RS-virus uit voorzorg in het ziekenhuis opgenomen. Als ze het erg benauwd krijgen en/of te weinig energie hebben om goed te drinken, kunnen ze in het ziekenhuis medicijnen krijgen om de luchtwegen te verwijden, extra zuurstof en/of sondevoeding.

In Nederland worden ongeveer tien op de duizend baby’s met het RS-virus in het ziekenhuis opgenomen. Hiervan heeft tien procent beademingsondersteuning nodig op de intensive care: voor één op de duizend baby’s heeft het virus dus ernstige gevolgen.

RS virus voorkomen

Helaas kun je een infectie met het RS-virus niet voorkomen, maar je kunt wel iets doen om de kans te verkleinen:

  • Vraag bezoek hun handen te wassen, met name voordat ze je baby vasthouden.
  • Blijf uit de buurt van mensen die besmet zijn met een virus- of bacterie-infectie.
  • Was regelmatig je handen met water en zeep.
  • Bedek neus en mond als je moet niezen, met een zakdoekje of de elleboog.
  • Goede voeding is erg belangrijk, zo bouwt je kind weerstand op. Volgens het RIVM helpt borstvoeding om pasgeboren baby’s te beschermen tegen een infectie door het RS-virus.
  • Kleed je baby niet te warm of te koud aan. Als je kind het te koud heeft, worden de slijmvliezen gevoeliger voor infecties. Maar ook als je kind het te warm heeft, hebben virussen meer kans.
  • Ventileer goed in huis. Zet dus ook in de winter regelmatig het raam open.
  • Maak speelgoed en andere dingen waar speeksel en snot van verkouden kinderen op kan zitten iedere dag schoon. Zorg ook dat je deurknoppen, lichtknoppen, telefoons en tablets, afstandsbedieningen en andere voorwerpen die veel worden aangeraakt regelmatig schoonmaakt.
  • Zorg dat je kind niet in aanraking komt met sigarettenrook.

Tips voor herstel rs virus baby

Meestal gaat het RS-virus na een paar dagen tot een week vanzelf over. De beste remedie is rust, en je kunt een aantal dingen doen om het herstel zo goed mogelijk te ondersteunen:

  • Zorg dat je kind voldoende drinkt. Meer weten: zoveel moet je baby of kind drinken per dag.
  • Probeer als het nodig is de neus open te houden. Dit kun je doen door neusspray te gebruiken, bijvoorbeeld fysiologische zoutoplossing of een speciale kinderneusspray.
  • Ventileer je huis, ook de kamer waar je baby slaapt.
  • Voorkom te droge lucht in huis, dit kan het hoesten verergeren. Zet bijvoorbeeld een bakje water bij de verwarming.
  • Voelt je kind zich ziek of heeft hij koorts, dan kun je hem een paracetamol-zetpil geven om de pijn en koorts te verlichten.
  • Maar: vertrouw je het niet of duurt de ziekte te lang, neem dan altijd contact op met je huisarts.

RS virus baby overlijden

Misschien heb je berichten gelezen of verhalen gehoord over baby’s die aan het RS-virus zijn overleden. Het is niet gek als je hiervan bent geschrokken of extra bezorgd bent geworden. Elk verlies van een kind is verschrikkelijk en raakt enorm. En al is het verstandig om alert te zijn bij verkoudheidsklachten bij baby’s, het is ook goed om te onthouden dat de kans dat een kind hieraan overlijdt erg klein is. Volgens het RIVM is sterfte door het RS-virus in Nederland zeer zeldzaam. Volg de tips voor herstel op, volg je moeder- of vadergevoel, bel de huisarts bij ongerustheid, vermijd stress en zorg voor rust, ook bij jezelf. Daar heeft een ziek kind altijd baat bij.

Dit artikel is tot stand gekomen en goedgekeurd door artsen en andere (medische) deskundigen van het Ouders van Nu expertteam.

Bron: RIVM, Thuisarts, Wilhelmina Kinderziekenhuis

Kimberley de Wit

Huisarts

Kimberley de Wit is werkzaam als huisarts in Haarlem en zelf moeder van twee jonge kinderen. Zij behandelt dagelijks zowel de psychische als lichamelijke klachten van ouderen, volwassenen en kinderen. Een goede informatievoorziening op internet vindt zij belangrijk, om deze reden heeft zij zich aangesloten bij Ouders van Nu als expert.