aambeien zwanger

Aambeien en fissuren tijdens de zwangerschap

Aambeien en fissuren (scheurtjes in de anus) zijn een gênant zwangerschapskwaaltje waar je vast liever niet over praat. Maar je kunt er wel flink last van hebben én je bent ook zeker niet de enige. Een derde van de vrouwen heeft last van aambeien rond de bevalling. Hoe ontstaan ze? Hoe voorkom je ze en hoe kom je ervan af?

Wat zijn aambeien?

Aambeien zijn gezwollen bloedvaten aan de binnenkant van de endeldarm, vlakbij de anus. Ze treden meestal op in het derde trimester of na de bevalling. Je kunt er tijdens of na je zwangerschap last van krijgen doordat;

  • De bloedvatwanden dunner worden onder invloed van zwangerschapshormonen.
  • De groeiende baarmoeder en het gewicht van de baby zorgen voor extra druk op de bloedvaten.
  • Je last hebt van obstipatie. Artsen spreken van obstipatie als je minder dan 2 keer per week ontlasting hebt, als je harde en/of keutelvormige ontlasting hebt, als je hard moet persen om het eruit te krijgen, als je het gevoel hebt dat je niet helemaal leeg bent nadat je naar de wc bent gegaan, of zelfs een geblokkeerd gevoel hebt en als je handmatig ontlasting moet verwijderen. Daardoor ontstaan tijdens de stoelgang aambeien of worden ze naar buiten gedrukt.
  • Je tijdens de bevalling hard en langdurig moest persen, zeker als je kind ook een hoog geboortegewicht heeft ( > 8 pond).
  • Je een te hoge BMI of overgewicht hebt.
  • Je bekkenbodemspieren te gespannen zijn en niet de goede beweging maken tijdens het ontlasten.

Dit zijn 9 andere veel voorkomende zwangerschapskwaaltjes.

Wat zijn fissuren?

Fissuren zijn kleine scheurtjes in de anus. Dit komt in veel mindere mate voor bij zwangeren en na de bevalling. Deze herken je door een scherpe pijn tijdens het ontlasten en bloedverlies bij afvegen. Het is belangrijk om ook deze te voorkomen en goed te verzorgen.

Klachten aambeien

Je kunt last hebben van inwendige aambeien: deze bevinden zich in de anus en zie je dus niet. Je kunt ook last hebben van uitwendige aambeien die buiten de anus hangen. Als een aambei wordt afgekneld, kan er een pijnlijk stolsel ontstaan. Heb je last van aambeien, dan kan dit zorgen voor de volgende klachten:

  • Jeuk rond de anus
  • Wat helderrood bloedverlies tijdens de ontlasting
  • Bij uitwendige aambeien: lekken van dunne ontlasting of darmslijm
  • Gezwollen anus

Aambeien tijdens de zwangerschap

Zo’n 85 procent van de zwangere vrouwen krijgt last van aambeien. Tijdens de zwangerschap is de kans op aambeien extra groot omdat de druk op de anus toeneemt. Dit kan komen doordat je darmen tijdens de zwangerschap trager werken, wat kan zorgen voor obstipatie. Moet je lang en hard persen als je naar de wc gaat, dan wordt de druk op de aderen in de endeldarm te groot en kunnen er aambeien ontstaan. 

Ook de groei van je baarmoeder kan een oorzaak zijn. Doordat deze groter wordt, drukt het op weefsel binnen de anus. Lees hier alles over je baarmoeder tijdens de zwangerschap.

Aambeien na de bevalling

Aambeien ontstaan vaak door te hard persen. Niet alleen op de wc, maar ook tijdens de bevalling. Niet zo gek dus dat veel pas bevallen vrouwen last krijgen van dit vervelende kwaaltje. Persen tijdens de bevalling: hoe gaat dat precies?

aambeien

Tips om aambeien te voorkomen

Je kunt het krijgen van aambeien helaas niet helemaal voorkomen. Wel zijn er een paar dingen die je kunt doen om geen last te krijgen van obstipatie en zo de kans op aambeien te verkleinen.

  • Eet gezond en vezelrijk
    Kies zoveel mogelijk voor vezelrijke voeding. Vezels zorgen ervoor dat je darmen goed werken en dat er voldoende vocht in de ontlasting zit. Dit houdt je ontlasting zacht en soepel. Vezels zitten vooral in groente, fruit en volkorenproducten. Hier meer tips om verstopping te voorkomen.
  • Drink voldoende vocht
    Als je vezelrijk eet, is het belangrijk dat je genoeg water binnenkrijgt. Drink daarom elke dag zo’n twee liter water.
  • Ga op tijd naar de wc
    Moet je naar de wc? Ga dan meteen. Ophouden zorgt ervoor dat de ontlasting indikt, waardoor de kans op verstopping toeneemt.
  • Neem een goede houding aan op de wc.
    Ga zitten op de wc en bol je rug iets. Gebruik eventueel een klein krukje onder je voeten. Pers niet (mee) en laat de ontlasting vanzelf komen. Zet dus zeker niet te veel kracht. Wiebel wat naar voren en achteren om de darmen een beetje te prikkelen als de ontlasting niet vanzelf komt en ga weer zitten met een bolle rug. Herhaal dit eventueel. Neem de tijd maar blijf niet langer dan 10 minuten op de wc zitten.
  • Beweeg
    Voldoende beweging is goed om heel veel redenen, ook om obstipatie te voorkomen. Als je lange periodes achter elkaar zit, verhoogt dat bovendien de druk op de anus. Maak dus regelmatig een wandeling of ga sporten. Tips voor geschikte sporten als je zwanger bent.

Fissuren

Heb je last van aambeien en / of fissuren? Zorg er dan voor dat alles goed schoon blijft. Was je anus na het ontlasten met lauwwarm water en dep goed droog. Zeep of geparfumeerd toiletpapier gebruiken is geen goed idee: dit verergert de pijn en jeuk alleen maar. Beter kan je een watje met olijfolie gebruiken om het schoon te maken.

Zorg voor zachte ontlasting, door voldoende te drinken; Minimaal 2 liter vocht per dag en bij borstvoeding meer, vraag eventueel om extra vezels aan de huisarts, stop met persen, neem eventueel pijnstilling in overleg met de huisarts, en neem een warm bad om de pijn te verlichten.

Ook kan je bij de apotheek of drogist verschillende zalfjes en gels tegen aambeien kopen die je tijdens de zwangerschap kunt gebruiken, al is niet bewezen dat het echt werkt.

Bijvoorbeeld:

  • Sperti Aambeienzalf: breng bij klachten ’s morgens, ’s avonds en nadat je naar de wc bent geweest een dun laagje op het gebied rondom je anus aan. Tip: helpt ook tegen wallen!
  • Hamamelis Gel of Spray van Dr. Vogel. Hemoclin Spray gebruik je als je last hebt van uitwendige aambeien, de gel voor inwendige aambeien.
  • Curanol Zalf: dit homeopathische middel helpt om de bloedvaten elastisch te houden en bevordert de doorbloeding. Deze zalf kun je meerdere malen per dag dun op de aambeien en het gebied rondom de anus aanbrengen.
  • Op de fissuren kan je Vaseline- Lanettencreme smeren zolang je zwanger bent of borstvoeding geeft. Zodra je er mee gestopt bent en toch nog klachten hebt kan je in overleg met je huisarts een andere creme gebruiken; Diltiazem.

Je verloskundige of huisarts kan je eventueel ook Curanol tabletten (oraal gebruik) of zetpillen (rectaal gebruik) voorschrijven. Tip: welk middel je ook gebruikt, lees altijd eerst de bijsluiter.

Meer lezen: alles over medicijngebruik tijdens je zwangerschap.

Wanneer ga je naar de huisarts?

Als je pijn rond je anus, bloedverlies of uitwendige aambeien hebt, is het verstandig even langs de huisarts gaan. De huisarts kan je verschillende zalfjes en crèmes voorschrijven die geschikt zijn om te gebruiken tijdens de zwangerschap of doorverwijzen naar bekkenfysiotherapeut of een proctoloog.

Een bekkenfysiotherapeut kan je leren hoe je je bekkenbodemspieren kan ontspannen en goed moet gebruiken tijdens het ontlasten.

Wanneer deze opties niet helpen, kan hij je doorverwijzen naar een specialist. Deze kan de aambeien verwijderen door ze af te binden, de bloedvaatjes naar de aambeien dicht te schroeien of een irriterende vloeistof onder het slijmvlies in te spuiten. Deze behandelingen zorgen ervoor dat aambeien verschrompelen of afsterven.

Meer zwangerschapskwaaltjes:

Marianne Voet

Bekkenfysiotherapeut

Marianne Voet is bekkenfysiotherapeut en werkt onder andere bij Da Costa Fysiotherapie Amsterdam. Ze behandelt vrouwen met klachten die zijn ontstaan door de zwangerschap of de bevalling. Met ruim 25 jaar ervaring weet ze alles van onder andere bekkenklachten. Ze is moeder van drie kinderen.

Contact
Website