Eerste afspraak verloskundige

Eerste afspraak met de verloskundige, hoe gaat dat?

Hoera, je bent zwanger! Je kunt nu direct een afspraak maken met een verloskundige. Maar waar vind je een geschikte verloskundige? Wanneer moet je voor het eerst naar haar toe en wat staat je te wachten tijdens de eerste afspraak? En ga je alleen of is het handig als je partner erbij is? 

Wanneer eerste afspraak verloskundige

Je kunt de verloskundige direct bellen als je een positieve zwangerschapstest in handen hebt. Even wachten kan ook, tot je een week of zes zwanger bent. De eerste afspraak vindt over het algemeen plaats tussen de achtste en tiende week van je zwangerschap. Voor een bezoek aan de verloskundige heb je geen verwijsbrief van de huisarts nodig.

In de zwangerschapskalender vind je alles over je zwangerschap van week tot week.

Verloskundige vinden

Afhankelijk van waar je woont, kun je kiezen uit één of meer verloskundigen bij jou in de buurt. Soms werken ze zelfstandig maar meestal in een praktijk met meerdere verloskundigen. Kijk op internet, in de telefoongids of zoek via het KNOV op postcode naar een praktijk in jouw woonplaats. Het kan daarnaast slim zijn om aan moeders in de buurt te vragen wie hun zwangerschap heeft begeleid en wat hun ervaring met deze verloskundige of praktijk is. 

Voorbereiding eerste afspraak

Het is handig als je van tevoren alvast de informatie opschrijft, die nodig is om de uitgerekende datum te bepalen:

  • Op welke datum was de eerste dag van je laatste menstruatie?
  • Was je menstruatie regelmatig (bijvoorbeeld om de 28 dagen)?
  • Op welke datum was de zwangerschapstest positief?
  • Wanneer ben je gestopt met anticonceptie?

Kijk ook even de vragenlijst door die verderop in dit artikel staat en denk vast na over de antwoorden. Verder is het verstandig om vragen die je hebt voor de verloskundige alvast op papier te zetten, zodat je ze niet vergeet.

Eerste afspraak: dit kun je verwachten

De eerste afspraak bij de verloskundige bestaat uit een intakegesprek en een aantal onderzoeken. Dit zal zo’n 45 minuten tot een uur in beslag nemen. Een stuk langer dus dan de controleafspraken die volgen, deze duren vaak maar zo’n 15 minuten. Dit gebeurt er tijdens de eerste afspraak:

Intakegesprek

Tijdens het intakegesprek neemt de verloskundige uitgebreid de tijd om je te leren kennen. Ook wil ze veel over jouw medische achtergrond en die van je partner te weten komen. Het is dus handig als je partner mee komt naar deze eerste kennismaking, als dat mogelijk is. Je krijgt verder een hoop informatie te horen, onder andere over de onderzoeken die je zult krijgen en over de mogelijkheid voor prenatale screening. Natuurlijk is er ook gelegenheid voor het stellen van vragen. 

Vragen van de verloskundige

De verloskundige zal je tijdens de eerste afspraak een heleboel vragen stellen: ze zal je onder andere vragen naar eventuele erfelijke ziektes in jouw of in je partners familie. Soms krijg je de vragenlijst van tevoren al thuisgestuurd, zodat je hem van tevoren alvast kunt invullen en de punten alleen hoeft te bespreken tijdens de intake. 

Er kan ook worden gevraagd naar nare ervaringen op seksueel gebied. Dat klinkt misschien raar, maar door zulke ervaringen kun je misschien opzien tegen een inwendig onderzoek. De verloskundige wil je zo goed mogelijk begeleiden tijdens de zwangerschap en de bevalling. Daarom is het belangrijk dat je zo open en eerlijk mogelijk bent.

Dit zijn vragen die je kunt verwachten:

  • Ben je ooit geopereerd? Zo ja, wanneer en waaraan?
  • Heb je ooit een bloedtransfusie gehad?
  • Ben je ooit onder behandeling geweest van een specialist? Zo ja, wanneer en waarom?
  • Gebruik je medicijnen, nu of toen je pas net zwanger was? Denk ook aan foliumzuur.
  • Ben je allergisch? Vooral allergieën voor bepaalde medicijnen zijn belangrijk.
  • Rook je? Zo ja, hoeveel? Zou je willen stoppen?
  • Gebruik je alcohol? Zo ja, hoeveel?
  • Heb je ooit drugs gebruikt? Zo ja, wat voor drugs en hoe lang geleden?
  • Heb je ooit een geslachtsziekte gehad? Zo ja, welke en wanneer?
  • Ben je ingeënt tegen rodehond (rubella)? Rodehond tijdens de zwangerschap.
  • Heb je ooit een negatieve seksuele ervaring gehad?
  • Heb je ooit last gehad van een blaasontsteking? 
  • Heb jij of iemand in je gezin soms last van een koortslip?
  • Komt er suikerziekte of hoge bloeddruk voor in jouw familie?
  • Komen er aangeboren of erfelijke aandoeningen voor in jouw familie of in de familie van je partner?
  • Zijn alle kinderen die in beide families zijn geboren levend en gezond ter wereld gekomen?
  • Indien er sprake is van een doodgeboren baby in de familie, is bekend wat de oorzaak was?
  • Zijn er in jouw familie of die van je partner kinderen geboren met geestelijke of lichamelijke afwijkingen bij de geboorte? Zo ja, welke?
  • Wanneer heb je voor het laatst een uitstrijkje laten maken? Wat was de uitslag?

Als dit niet je eerste zwangerschap is, wordt er ook gevraagd naar je eerdere zwangerschap(pen) en bevalling(en). Dit geldt ook voor eventuele miskramen of als je eerder een abortus hebt ondergaan. Was je toen bij een verloskundigenpraktijk onder controle, neem dan zoveel mogelijk informatie mee naar de eerste afspraak.

Tenslotte zal de verloskundige je wat vragen stellen waar je misschien nog helemaal niet over na hebt gedacht: bijvoorbeeld of je borstvoeding wil gaan geven en waar je wilt bevallen. Hier hoef je echt nog geen antwoord op te hebben, er is tijd genoeg om hierover na te denken. De verloskundige kan je wel helpen aan informatie over deze onderwerpen.

Bevallen: thuis of in het ziekenhuis?

Uitgerekende datum

Aan de hand van de laatste menstruatie berekent de verloskundige tijdens de eerste afspraak de zwangerschapsduur en krijg je de uitgerekende datum te horen. Soms is het niet mogelijk om al tijdens het eerste bezoek een definitieve uitgerekende datum vast te stellen, bijvoorbeeld als je de eerste dag van je laatste menstruatie niet meer weet, of je cyclus niet regelmatig was. Om er zeker van te zijn dat de uitgerekende datum klopt, krijg je dan een termijnecho aangeboden. Deze wordt gemaakt rond 11 weken en geeft met zekerheid de datum waarop je uitgerekend bent.

Handig: zo bereken je zelf de uitgerekende datum.

Bloeddruk en gewicht

Na het gesprek zal de verloskundige je bloeddruk meten. Dit zal ze tijdens alle komende afspraken blijven doen. Soms wordt ook je gewicht bijgehouden (alleen op indicatie en dus incidenteel). Je bloeddruk kan tijdens de zwangerschap alle kanten op gaan. Hoge of lage bloeddruk tijdens de zwangerschap.

Bloedprikken

Tijdens het eerste bezoek zal de verloskundige misschien zelf bloed bij je afnemen, of ze vraagt je om na het bezoek bloed te laten prikken. Dit is nodig om je bloedgroep en rhesusfactor vast te stellen. Ook wordt gecheckt of je misschien een ziekte of aandoening onder de leden hebt, zoals hepatitis B of hiv. Daarnaast wordt ook je ijzergehalte en bloedsuiker gecontroleerd.

Grootte baarmoeder

De verloskundige zal je ook vragen om even op de onderzoekstafel te gaan liggen en door zachtjes op je buik te drukken de grootte van de baarmoeder te voelen. Is er twijfel of de grootte van de baarmoeder overeenkomt met de duur van de zwangerschap, dan kan dit een reden zijn om een echo te doen. De groei van de zwangere buik

Eerste echo

Vaak wordt tijdens de eerste of tweede controle een echo gemaakt. Dit is de zogenaamde termijnecho. Met deze echo kan worden bepaald hoe lang je al zwanger bent, of het hartje klopt en of er eventueel sprake is van een meerlingenzwangerschap. Sommige verloskundigenpraktijken hebben een eigen echoapparaat, maar lang niet allemaal. In dat laatste geval word je doorverwezen naar een echocentrum om een echo te laten maken. Tip: dit zijn de standaardecho’s die je krijgt.

Hartje luisteren

Ook al sta je te popelen om het hartje van je baby te horen, reken daar niet op bij de eerste afspraak. Pas vanaf de 12e week van de zwangerschap zal het hartje via een speciaal apparaat te horen zijn.

Naar de verloskundige of gynaecoloog

Als je zwangerschap normaal verloopt, word je de hele periode begeleid door de verloskundige. Over het algemeen word je alleen bij complicaties of een verhoogd risico begeleid door een gynaecoloog of een klinisch verloskundige: dan moet je in het ziekenhuis bevallen. De verloskundige zal je bevalling dus begeleiden als je tussen week 37 en 42 bevalt. Vóór de 37 weken en na 42 weken zal je onder begeleiding van een gynaecoloog bevallen. Lees hier meer over wanneer je naar de gynaecoloog wordt doorverwezen.

Als het niet klikt met de verloskundige

Zeker bij je eerste zwangerschap komt er veel op je af: nieuwe informatie, veranderingen in je lichaam en de wetenschap dat met elke week de geboorte van je kind dichterbij komt. Het is dan belangrijk dat je je op je gemak voelt bij je verloskundige. Mocht je daar na het eerste bezoek twijfels over hebben, spreek ze dan uit. Soms klikt het gewoon niet en is het beter om van verloskundige of van praktijk te wisselen.

Karlijn Janssen

Verloskundige

Karlijn Janssen is sinds 2010 verloskundige en heeft enkele jaren haar eigen verloskundigenpraktijk gehad. Op dit moment werkt ze bij Geboortecentrum Amsterdam. Karlijn geeft advies en voorlichting aan zwangere vrouwen en hun eventuele partner. Ze specialiseert zich momenteel ook tot echoscopiste. Ze heeft twee zonen.