bloeddruk tijdens je zwangerschap

Hoge of lage bloeddruk tijdens je zwangerschap

Te laag, te hoog: je bloeddruk kan tijdens je zwangerschap alle kanten op gaan. Welke gevolgen heeft dat voor jou en je baby? Lees hier alles over je bloeddruk tijdens zwangerschap.

Bloeddruk tijdens zwangerschap

Bij iedere controle meet de verloskundige je bloeddruk, oftewel de hoeveelheid druk die je bloed uitoefent op de wanden van je bloedvaten. Je bloeddruk bestaat altijd uit twee cijfers: de zogenaamde bovendruk, die ontstaat als je hart samentrekt, en de onderdruk; dat is de druk in je bloedvaten wanneer je hart ontspant.

Gemiddelde bloeddruk

Normaal gesproken ligt je bloeddruk rond de 120/80, maar het is normaal als die waardes tijdens je zwangerschap veranderen. Bloeddruk is de druk die op de slagaders komt te staan wanneer het bloed in je lichaam wordt rondgepompt. Als je hart zich samenknijpt is de druk het hoogst, dit noem je de bovendruk. Als je hart zich ontspant is de bloeddruk het laagst, dit noem je de onderdruk.

De gemiddelde bloeddruk is 120/80 (bovendruk/onderdruk). Als je van nature een lage bloeddruk hebt (bijvoorbeeld 90/60), kan een bloeddruk van 120/80 normaal lijken terwijl dit niet zo is. Daarom is het goed je bloeddruk te kennen voordat je zwanger raakt. De verloskundige controleert bij elke afspraak je bloeddruk om goed in de gaten te houden of deze gaat stijgen.

Normaal gesproken is je bloeddruk de eerste 6 maanden vaak wat lager dan voor de zwangerschap. De laatste 3 maanden van de zwangerschap is de bloeddruk weer op hetzelfde niveau als voor de zwangerschap en soms iets hoger. Blijkt je bloeddruk de eerste 6 maanden toch ineens te stijgen? Dan is de kans groot dat je verloskundige de nodige maatregelen gaat nemen. Hoge bloeddruk wordt ook wel hypertensie genoemd.

Lage bloeddruk tijdens zwangerschap

Rond de vierde maand kan het zijn dat je bloeddruk daalt. Niet zo gek: behalve je baby die zich ontwikkelt, groeien er ook talloze nieuwe bloedvaatjes in je organen en placenta. Je lijf kan al dat extra bloed niet in één keer aanmaken. De hoeveelheid neemt dus langzamer toe dan het aantal adertjes, waardoor je bloeddruk daalt. Dit is niet gevaarlijk. In maand 7 of 8 is je lichaam weer ‘bij’.

Een lage bloeddruk heeft geen invloed op je baby. Wel kun je zelf last hebben van duizeligheid of vermoeidheid. Je kunt ook flauwvallen door een lage bloeddruk. Zorg er daarom voor dat je genoeg eet en drinkt en sta niet te snel op als je lange tijd hebt gezeten.

Hoge bloeddruk tijdens zwangerschap

Een hoge bloeddruk tijdens de zwangerschap is een van de meest voorkomende kwalen. Van de vrouwen die voor het eerst zwanger zijn, krijgt zo’n 10 tot 15% er mee te maken.  Tijdens de zwangerschap kan je bloeddruk ineens hoger worden. Dit heet hoge bloeddruk of hypertensie. Vaak heb je geen klachten en merk je er niet zo veel van. Hoge bloeddruk tijdens de zwangerschap is op zich niet gevaarlijk. Afhankelijk van wanneer het optreedt tijdens de zwangerschap, zul je extra in de gaten gehouden worden. Want heel soms kun je wel klachten krijgen en moet er snel ingegrepen worden.

Je bloeddruk is te hoog als de onderdruk boven de 90 uitkomt. Zelf hoef je daar gek genoeg niks van te merken, daarom is het belangrijk dat je verloskundige regelmatig je bloeddruk meet. Je kunt niet zo veel doen om een hoge bloeddruk te voorkomen. Wel is roken tijdens je zwangerschap een risicofactor.

1 op de 10 vrouwen krijgt tijdens de eerste zwangerschap te maken met hoge bloeddruk, meestal na zeven maanden. Hoe je er precies aan komt, weten wetenschappers nog niet precies. Wel dat de aanmaak van zwangerschapshormonen hier een belangrijke rol bij speelt.

Mogelijke oorzaken

Een hoge bloeddruk tijdens de zwangerschap treedt vooral op tijdens de eerste zwangerschap. Bij een lichte vorm verloopt de volgende zwangerschap meestal normaal. Heb je bij je eerste zwangerschap een ernstige vorm van hypertensie? Dan is de kans groot dat je hier bij een volgende zwangerschap weer last van hebt, al is het dan wel vaak minder ernstig.

Bij de meeste zwangere vrouwen is het onduidelijk waardoor er een hoge bloeddruk optreedt. Toch zijn er een aantal ziektes die de kans hierop verhogen. Bijvoorbeeld diabetes, vaat- en nierziekten, sommige auto-immuunziekten of een al eerder bestaande hoge bloeddruk. Ook bij een meerlingzwangerschap heb je er meer kans op. Waarschijnlijk spelen ook erfelijke factoren een rol. Heeft je moeder of zus een ernstige vorm van zwangerschapshypertensie gehad? Dan heb je zelf 5 keer zoveel kans op een hoge bloeddruk tijdens je zwangerschap.

Symptomen van hoge bloeddruk

Bij een lichte vorm van zwangerschapshypertensie heb je meestal geen klachten. Bij een ernstige vorm kun je last krijgen van de volgende klachten:

  • Hoofdpijn
  • Gezichtsstoornissen zoals vaag zien, lichtflitsen of sterretjes
  • Tintelingen in je vingers
  • Pijn of een knellend gevoel boven in je buik
  • Misselijkheid en braken
  • Zwangerschapsoedeem

Heb jij tijdens je zwangerschap last van bovenstaande klachten? Dan is het verstandig om contact op te nemen met je verloskundige of gynaecoloog.

Wat te doen bij een hoge bloeddruk?

Heb jij een hoge bloeddruk? Voldoende rust kan je bloeddruk weer laten dalen. Let ook op dat je niet te veel zout eet. Soms kiest een arts ervoor om je bloeddrukverlagende medicijnen voor te schrijven. Is je bloeddruk volgens de verloskundige echt te hoog, waardoor de kans op complicaties tijdens de bevalling groter is, dan zal hij of zij je doorverwijzen naar de gynaecoloog.

Houd je gezondheid goed in de gaten als je weet dat je een te hoge bloeddruk hebt. Krijg je het gevoel dat je een strakke band rondom je bovenbuik hebt, heb je hoofdpijn, tintelende vingers of zie je sterretjes? Neem dan contact op met je verloskundige. Er bestaat een kans dat je zwangerschapsvergiftiging hebt en naar het ziekenhuis moet. Gelukkig komt dit bij maar drie procent van de zwangeren voor.

Behandeling

Een hoge bloeddruk kan worden behandeld met medicijnen. Deze bloeddrukverlagers voorkomen dat een hoge bloeddruk niet erger wordt, maar genezen niet en halen ook de oorzaak niet weg. Zwangerschapshypertensie gaat alleen over door te bevallen. In sommige gevallen zul je ter observatie in het ziekenhuis worden opgenomen, als je een hoge bloeddruk hebt (onderdruk hoger dan 100 mm), eiwitverlies in je urine, afwijkende bloeduitslagen én je baby een duidelijke groeiachterstand heef. Tijdens zo’n opname wordt de gezondheid van jou en je baby in de gaten gehouden. Over het algemeen nemen je klachten na de bevalling snel af. Daarom kan het nodig zijn om je bevalling op te wekken met een keizersnede. Dit kan dus betekenen dat je baby te vroeg geboren wordt.

Gevolgen voor de baby

Een te hoge bloeddruk kan wél gevolgen hebben voor jou en je baby. Omdat je bloedvaten nauwer worden, krijgt je baby minder voedingsstoffen en zuurstof. Het kán voorkomen dat de baby hierdoor minder goed groeit. Rust een paar uur per dag op je linkerzij. Dat bevordert de doorstroming van de placenta.

Als je bloeddruk te hoog wordt, dan zijn je bloedvaten vernauwd. Dat vermindert de doorstroming van je placenta. Je baby krijgt dan minder voedingsstoffen en zuurstof via de placenta. Als je rust of slaapt, dan kun je beter op je linkerzij gaan liggen voor een goede doorstroming van de placenta. Is de bloeddruk steeds hoger dan 140/90 , dan kom je onder controle bij de gynaecoloog. Je krijgt dan bloeddrukverlagende medicijnen. Soms wordt je bevalling eerder opgewekt.

Pre-eclampsie (hoge bloedruk met stuipen) en het HELLP-syndroom hebben ook te maken met een te hoge bloeddruk. Ernstige vormen hiervan kunnen gevaar opleveren voor jezelf en je zwangerschap. Gelukkig zijn deze vormen zeldzaam.

BRON: UMC