babykwaaltjes

De meest voorkomende babykwaaltjes

Je baby kan last krijgen van typische babykwaaltjes: van spruw tot darmkrampjes. Deze babykwaaltjes mogen dan onschuldig zijn, ze kunnen wel vervelend zijn voor je baby. Wat zijn de meest voorkomende babykwaaltjes, hoe herken je ze en wat je eraan kan doen?

1. Geelzucht

Ongeveer de helft van alle pasgeboren baby’s ziet wat geel de eerste dagen na de geboorte. Dit is volkomen onschuldig en gaat vanzelf over. Heeft je baby last van geelzucht, dan ziet hij eerst geel in het gezicht, daarna verkleuren ook zijn buik, rug en ledematen. Als het langer duurt, kan zelfs het oogwit geel worden. Baby’s zijn vaak ‘op hun geelst’ tussen dag drie en dag vijf na de geboorte. Daarna verdwijnt de gelige kleur vanzelf. Daglicht kan hierbij helpen.

Advertentie

Bij baby’s die borstvoeding krijgen, kan geelzucht wat langer duren, soms wel een paar weken. Dit wordt ook wel moedermelkgeelzucht genoemd.

Kijk hier wat de oorzaak is van geelzucht baby’s en wat je eraan kunt doen.

2. Bloedende navel

Na de geboorte krijgt je baby een navelklem om ervoor te zorgen dat het restje van de navelstreng eraf valt. Meestal gebeurt dat na een dag of zes. Bij sommige kinderen blijft er een stukje herstelweefsel of wild vlees achter: een navelgranuloom. Op het consultatiebureau kunnen ze dat aanstippen met zilvernitraat, zodat het verdwijnt. Je baby kan de eerste tijd ook nog last hebben van wat bloed bij zijn navel. Dit kan meestal geen kwaad en geneest vanzelf. Het komt waarschijnlijk door het schoonmaken van de navel met een alcoholgaasje, waardoor het korstje eraf steeds gaat. Als het wondje te lang openblijft of vies ruikt, is het wel verstandig om naar het consultatiebureau of de huisarts te gaan.

Tips: zo verzorg je de navel van je pasgeboren baby.

3. Spugen

Het is niet gek als je baby na de voeding een mondje melk teruggeeft, dat doen de meeste baby’s. Zolang je baby goed groeit en hij voldoende plasluiers heeft, is er niets aan de hand. Misschien heeft hij te veel voeding gehad en kan het laatste beetje er niet meer bij. Of heeft hij te veel lucht binnengekregen bij het drinken. Het kan ook zijn dat het gaatje van de flesspeen te groot is. Geeft je baby regelmatig melk terug na het voeden? Houd hem dan een poosje rechtop, dan kan de voeding beter zakken.

Bij de meeste baby’s gaat het spugen vanzelf over als ze vast voedsel krijgen. Als je baby grote hoeveelheden blijft spugen en er zichtbaar last van heeft, kun je met hem naar de huisarts gaan. Mogelijk heeft hij last van reflux, waarbij er naast melk ook maagzuur omhoogkomt. De huisarts kan je bij flesvoeding dan adviseren de melk in te dikken met johannesbroodpitmeel of medicijnen voorschrijven. Werkt dit niet, dan is mogelijk sprake van koemelkallergie.

Lees ook: Wanneer trek je aan de bel als je baby (te) veel spuugt?

4. Darmkrampen

Huilt je baby vooral ’s avonds hard en langdurig? Strekt hij hierbij zijn beentjes en trekt hij ze daarna weer in? Zie je dat hij pijn heeft en is hij ontroostbaar? Dan is de kans groot dat hij last heeft van darmkrampjes. Waarschijnlijk ontstaan darmkrampjes doordat de darmen van baby’s nog niet helemaal volgroeid zijn. Ook kan het zijn dat je baby te veel voeding krijgt of dat hij lucht binnenkrijgt bij het drinken.

Buikkrampen komen veel voor in de eerste drie maanden en verdwijnen daarna meestal vanzelf. Geef je borstvoeding en heeft je baby ook overdag krampen, dan kan het komen door iets dat jij hebt gegeten. Want wat jij eet, komt in de moedermelk terecht. Om de pijn te verzachten kun je zachtjes over je baby’s buik wrijven. Of draag hem in buikligging op je arm of leg een warme kruik in een handdoek gerold tegen zijn buik aan. Meer tips bij darmkrampjes vind je hier.

5. Spruw

Spruw is één van de meest voorkomende babykwaaltjes. Je herkent het aan witte spikkels op de tong, op het slijmvlies van de wangen en op het gehemelte van je baby. Als de witte aanslag wordt veroorzaakt door melkvoeding kun je het gemakkelijk wegvegen. Bij spruw kan dat niet. Spruw is een infectie die wordt veroorzaakt door de schimmel Candida Albicans. Zowel baby’s die borst- als kunstvoeding krijgen, kunnen er last van hebben. Een baby met spruw wil meestal niet eten en heeft pijn in zijn mond. Ook kan hij last krijgen van luieruitslag. Geef je borstvoeding, dan kun je zelf last hebben van pijnlijke tepels. Spruw verdwijnt meestal vanzelf. Is dat na een week nog niet gebeurd, ga dan naar de huisarts.

Meer weten? Alles over spruw bij je baby (en het voorkomen ervan).

6. Luieruitslag

Elke baby krijgt vroeg of laat last van luieruitslag. Op de billen of aan de binnenkant van de bovenbenen ontstaan dan rode, schrale plekken die pijnlijk kunnen zijn. Luieruitslag wordt meestal veroorzaakt door het schuren van de luier langs de tere huid en door irritatie van de huid door urine en ontlasting. Heeft je kind last van spruw of doorkomende tandjes: ook dat kan voor luieruitslag zorgen.

Verschoon je baby extra vaak als hij luieruitslag heeft. Maak zijn billen schoon met lauw water zonder zeep en dep ze zachtjes droog. Laat je kind als het even kan daarna met de billen blootliggen, zodat de plooien goed kunnen drogen. Smeer de billen daarna in met zinkzalf. Is de luieruitslag na een paar dagen niet over of wordt het erger, ga dan met je baby naar de huisarts. Kijk hier voor meer tips bij luieruitslag.

7. Smetplekken

Baby’s kunnen snel last krijgen van smetplekken: een rode, geïrriteerde huid, meestal in lichaamsplooien zoals in de nek, bij de liezen, oksels, knieholtes of achter de oren. Deze plekken kunnen vochtig zijn en een beetje stinken. Smetplekken ontstaan doordat de huid in de huidplooien tegen elkaar aanwrijft of broeierig wordt en/of omdat er vocht achterblijft na het badderen, of door kwijlen of spugen. De combinatie van vocht, warmte en wrijving zorgt ervoor dat de huid geïrriteerd raakt en bacteriën of schimmels hun gang kunnen gaan.

Droog je baby altijd goed af in de huidplooien om smetplekken te voorkomen. Houd beginnende smetplekken goed droog en behandel deze plekken met zinkzalf. Verdwijnt de plek niet of wordt het erger, ga dan even langs de huisarts. Soms is er een antischimmel- of eczeemcrème nodig om de plek te behandelen.

Tips van onze dermatoloog: zo verzorg je de tere huid van een pasgeboren baby.

8. Traanogen of plakkerige ogen

Het traanbuisje dat het traanvocht van het oog naar de neus brengt, zit bij veel pasgeboren baby’s nog dicht. Hierdoor kan je baby last krijgen van een traanoog. Dit gaat meestal na een week of zes vanzelf over als de traanbuis volgroeid is. Tot die tijd kun je er niets tegen doen. Soms kunnen de oogjes ook ontstoken raken, bijvoorbeeld als bacteriën bij een verkoudheid niet goed kunnen worden afgevoerd door de traanbuis. Het ooglid wordt dan rood en zwelt op.Maak de ogen dan schoon door ze te deppen met een watje of gaasje met afgekoeld, gekookt water. Veeg naar de neus toe, anders komt het vuil weer in het oog. Ook kun je de traanbuis ‘masseren’ door er met je pink zachtjes overheen te wrijven.

Lees ook: Waarom krijgen sommige baby’s last van traanoogjes en andere baby’s niet?

9. Berg

Bijna elke baby krijgt in meer of mindere mate last van berg. Dit is een huidaandoening die je herkent aan witte of geelwitte schilfers of korstjes op het hoofd van je baby. Het kan een beetje muf ruiken. Soms hebben baby’s er maar een paar weken last van en is het bijna niet zichtbaar door hun haren heen. Bij andere baby’s is het heel hardnekkig, zit het hele hoofd onder en duurt het maanden voordat het minder wordt.

Hoe dan ook is berg een onschuldig babykwaaltje: het jeukt niet en doet geen pijn. Uiteindelijk gaat het meestal vanzelf over, maar je kunt berg ook behandelen om het sneller te laten verdwijnen. Dit doe je door wat olie op het hoofd te smeren en een poosje laten intrekken. Zo wordt de berg zacht en kun je de schilfers voorzichtig met een washand wegwrijven. Je kunt ook een speciale zalf tegen berg kopen. Lees hier waarom baby’s vaak berg hebben.

10. Eczeem (dauwworm)

Baby’s kunnen al vanaf jonge leeftijd te maken krijgen met eczeem: een gevoelige, droge huid waarop rode plekken, bultjes, vochtblaasjes, schilfers of kloofjes zichtbaar zijn. Er zijn veel verschillende soorten eczeem, maar bij baby’s komt constitutioneel eczeem het meest voor (ook wel dauwworm genoemd). Eczeem kan veel jeuk bij je baby veroorzaken en als de plekjes opengaan, kan het pijnlijk zijn.

Heeft je kind last van eczeem, dan is het belangrijk om ervoor te zorgen dat de huid van je kind niet droog wordt. Gebruik op beginnende eczeemplekjes een neutrale zalf of crème, zoals vaseline of lanette zalf. Is het eczeem erg hardnekkig, ga dan langs de huisarts of een dermatoloog. Een hormoonzalf met corticosteroïden kan tijdelijk helpen om de ontstekingsreactie in de huid te remmen, om de eczeemuitbraak onder controle te krijgen.

Meer tips: dermatoloog Marjolein Leenarts legt uit wat je kunt doen tegen eczeem.

11. Baby acne

Krijgt je baby in de eerste weken na de geboorte pukkeltjes in zijn gezicht? Grote kans dat het om baby acne Dit kan voor rode bultjes zorgen, maar ook voor puistjes met witte kop of mee-eters. Baby acne wordt veroorzaakt door hormonen die je baby voor zijn geboorte van jou heeft gekregen. Een onschuldig babykwaaltje dat vanzelf weer overgaat. Sterker nog, behandeling maakt het alleen maar erger. Niet aankomen dus! Duurt het naar jouw idee wel erg lang voordat de pukkeltjes weggaan, bespreek het dan met je huisarts of op het consultatiebureau. Dit zijn veelvoorkomende geboortevlekken bij baby’s.

12. Diarree

Het is normaal dat je baby de eerste maanden zachte ontlasting heeft. Maar is zijn poep opeens waterdun en moet hij vaker poepen dan normaal, dan heeft je baby waarschijnlijk diarree. Dat kan verschillende oorzaken hebben, zoals een bacterie, een virus of voedseltolerantie. Je baby kan ook last van dunnere ontlasting (spuitluier) hebben als er tandjes doorkomen. Als je baby diarree heeft, moet je alert zijn op verschijnselen van uitdroging. Dit kan heel gevaarlijk zijn voor je baby. Goed dus om te weten hoe je uitdroging herkent en voorkomt.

13. Obstipatie

Obstipatie (verstopping) komt vaak voor bij baby’s, vooral als ze kunstvoeding. Er wordt officieel van obstipatie gesproken als een kind minder dan drie keer per week poept. Maar eigenlijk zegt het aantal poepluiers niet zo veel, want zolang de ontlasting zacht is en er zonder moeite uitkomt, is er in principe niets aan de hand. Als je baby moeite of pijn heeft bij het poepen en de ontlasting hard of droog is, dan is er waarschijnlijk sprake van obstipatie. Andere symptomen zijn buikkrampen, een bolle buik, slecht drinken, weinig eetlust, hangerig of huilerig gedrag en veel windjes laten.

Heeft je kind last van obstipatie, dan is het belangrijk dat je baby genoeg vocht binnenkrijgt. Lees hier wat je nog meer kunt doen als je baby last heeft van verstopping.

Meer weten over de stoelgang van baby’s? Dit is normaal qua kleur, frequentie en hoeveelheid.

14. Koorts

De lichaamstemperatuur van baby’s schommelt veel meer dan die van een volwassene. Baby’s hebben dan ook sneller en vaker koorts. Dat hoeft niet direct te betekenen dat je baby ziek is. Koorts of verhoging kan al optreden als je kind erg moe of verkouden is, als er tandjes doorkomen of als hij net een hevige huilbui heeft gehad. Geef je baby extra te drinken als hij koorts heeft: leg hem wat vaker aan of geef wat extra lepeltjes vocht.

Kleed je kind ook niet te warm aan. Heeft je baby hoge koorts, meer dan 39 graden, wees dan alert op uitdrogingsverschijnselen. Is er sprake van meer dan 40 graden koorts, loopt de koorts razendsnel op of houdt het een paar dagen aan, bel dan de huisarts. Neem ook contact op met de huisarts als je baby een suffe indruk maakt, lusteloos is, niet drinkt of moet overgeven. Of als je je gewoon zorgen maakt: beter een keer te veel gebeld dan te weinig!

Minder veelvoorkomende kwaaltjes

Onderstaande kwaaltjes komen misschien niet zo vaak voor als de hier boven genoemde top 14 babykwaaltjes, maar zijn wel belangrijk om te noemen.

  • Navelbreuk
    Als het navelstompje van je baby heeft losgelaten, kan er een bobbel ontstaan op de plek waar je een kuiltje zou verwachten. Zo’n uitstulping kan ontstaan doordat de spierlagen in de buikwand van je baby nog niet helemaal gesloten zijn. Door de opening in de buikwand kan dan een stukje vetweefsel of darm naar buiten komen, onder de huid van de navel. Dit noemen we een navelbreuk. Het ziet er misschien een beetje gek uit, maar het is niet gevaarlijk en geeft over het algemeen geen klachten. Meestal verdwijnt de bobbel vanzelf, als de spierlagen in de buik zich sluiten. Als je kind drie jaar na de geboorte nog steeds een navelbreuk heeft, verdwijnt deze waarschijnlijk niet meer. Overleg in dat geval met de huisarts of een operatie nodig is.
  • Koortsstuip 
    Als je baby last heeft van plotseling opkomende, snel stijgende koorts, kan hij een koortsstuip krijgen. Dat ziet er heel eng uit: het lijkt op een epileptische aanval. Je kind is even bewusteloos en het kan zelfs voorkomen dat hij kortstondig ophoudt met ademen. Na een koortsstuip valt een kind meestal in een diepe slaap. Hoe eng het er ook uitziet, het is bijna altijd ongevaarlijk en gaat vanzelf over. Toch is het verstandig om 112 te bellen als je kind een koortsstuip heeft. Zo weet je zeker dat er niets ergers aan de hand is. Lees hier wat de do’s en dont’s zijn als je kind een koortsstuip heeft.
  • Overstrekken
    Baby’s die overstrekken spannen hun rugspieren continue aan waardoor hun lijf strak en gespannen staat. Daarbij drukken ze hun hoofd in hun nek. Vaak hebben overstrekkende baby’s gebalde vuisten en liggen ze als een plank op je arm. Dit kan voor allerlei fysieke problemen zorgen, zoals een plat hoofdje en onderontwikkelde buikspieren. Daarnaast veroorzaakt het overstrekken onrust, (veel) huilen en slecht slapen. Ook kan het ertoe leiden dat je baby te weinig drinkt. Denk je dat je baby zich overstrekt, ga dan naar het consultatiebureau of de dokter. Zij kunnen je tips geven en eventueel doorverwijzen naar een kinderfysiotherapeut. Lees ook: Overstrekken baby: kan het kwaad?
  • Loensen
    Betrap je je baby erop dat hij flink scheel kijkt? Dit is in de eerste drie maanden na de geboorte vaak onschuldig. De ogen van je kind moeten nog leren om goed met elkaar samen te werken. Maar als je merkt dat je kind continu scheel kijkt of dat er na een paar maanden geen verbetering is, kan er meer aan de hand zijn. Neem in dat geval contact op met de huisarts of het consultatiebureau. Scheelkijken kan namelijk een lui oog bij je kind veroorzaken. Meer weten? Dit zijn de meest voorkomende oorzaken van loensen.
  • Afgeplat hoofdje
    Een afgeplat hoofdje is niet echt een babykwaaltje te noemen, maar het komt wel veel voor. Veel pasgeboren baby’s ontwikkelen een voorkeurshouding: ze liggen het liefst altijd met hun hoofd naar dezelfde kant, naar links of naar rechts gedraaid. Hierdoor kan er een afplatting van de schedel ontstaan. Een afgeplat hoofdje is niet gevaarlijk voor je kind, de hersenen ontwikkelen zich gewoon hetzelfde als bij een baby zonder afgeplat hoofdje. Het kan wel cosmetische gevolgen hebben voor de symmetrie van het gezicht. Heeft jouw kind een duidelijke voorkeurshouding? Check hier wat je kunt doen om een afgeplat hoofdje te voorkomen of te behandelen.