thuis bevallen

Alles over thuis bevallen

Hoe dichter je bij de uitgerekende datum komt, hoe vaker je de vraag zult horen: ga je thuis bevallen of in het ziekenhuis? Als je meer dan 37 weken zwanger bent en je baby gezond is en goed ligt, dan kun je thuis bevallen.

Thuis bevallen

Een thuisbevalling is een typisch Nederlands fenomeen. Hier is het heel normaal, terwijl het in de meeste andere westerse landen veel minder gebeurt: een ziekenhuisbevalling is daar de norm. Volgens de laatste cijfers kiest jaarlijks zo’n 13% van de Nederlandse moeders ervoor om thuis te bevallen.

Hoe gaat een thuisbevalling in zijn werk?

Bij een thuisbevalling zijn je eigen verloskundige en een kraamverzorgster aanwezig. Vanaf het moment dat je regelmatige weeën hebt, bel je de verloskundige. Ze zal (een paar keer) langskomen om te kijken hoe het gaat en de ontsluiting te controleren. Op het moment dat de ontsluiting ver genoeg gevorderd is, blijft de verloskundige bij je en zet zij alle spullen klaar voor de thuisbevalling. Ze belt ook een kraamverzorgster, die komt assisteren bij de bevalling en daarna de zorg overneemt. Verloskundigen in Nederland zijn goed opgeleid, ze hebben alles bij zich om eventuele levensreddende handelingen te verrichten (bijvoorbeeld het toedienen van zuurstof) tot de ambulance er is.

Als je thuis bevalt, zal je partner een iets grotere rol spelen dan bij een bevalling in het ziekenhuis. Hij maakt de verloskundige en kraamverzorgster wegwijs, kan spullen aangeven en drankjes klaarmaken.

Thuis of in het ziekenhuis bevallen?

Thuis bevallen of poliklinisch bevallen: dat is een keuze die iedere zwangere vrouw moet maken, tenzij je om medische redenen sowieso in het ziekenhuis moet bevallen. De een kiest voor het ziekenhuis omdat daar alle medische apparatuur en pijnstilling beschikbaar is, terwijl anderen er juist om die reden liever wegblijven. Ook thuis bevallen heeft zo z’n voor- en nadelen:

Voordelen van thuis bevallen

  • In je eigen huis voel je je vaak het meest op je gemak, waardoor je meestal meer ontspannen bent dan tijdens een bevalling in het ziekenhuis.
  • Je bent op eigen terrein en dus ‘de baas’; de zorgverleners zijn te gast. Dat maakt het vaak makkelijker voor je om de bevalling te doen zoals je dat zelf wilt: je houdt de regie meer in eigen hand.
  • Je kunt zelf bepalen wie bij je bevalling is.
  • Je hoeft niet puffend in de auto naar het ziekenhuis.
  • Na de bevalling ben je gelijk thuis, in je eigen bed, met je eigen badkamer om de hoek.
  • De kraamverzorgster die bij de bevalling is, blijft daarna gelijk in huis om je op weg te helpen. Zij ruimt ook alles op en verzorgt jou en je baby.
  • Een thuisbevalling wordt volledig vergoed door je zorgverzekeraar.

Nadelen van thuis bevallen

  • Een nadeel van thuis bevallen is dat je bij complicaties alsnog naar het ziekenhuis moet.
  • Medische pijnbestrijding zoals een ruggenprik, een pethidine-injectie of lachgas kun je thuis niet krijgen. Je kunt thuis wel kiezen voor andere methodes zoals TENS, acupunctuur, hypnose of waterinjecties.
  • Er zijn geen specialisten als gynaecologen of kinderartsen in de buurt die snel kunnen bijspringen in geval van nood.

Voorwaarden

Een thuisbevalling is niet altijd overal mogelijk. Zo moet je huis aan een aantal voorwaarden voldoen:

  • Thuis bevallen mag niet hoger dan de eerste verdieping.
  • Er moet stromend water zijn op de verdieping waar je bevalt.
  • Je bed moet met klossen verhoogd zijn tot een hoogte van 80 centimeter.
  • Heb je een waterbed? Dan moet je een ander bed regelen om op te bevallen.

Je moet in geval van nood snel naar het ziekenhuis vervoerd kunnen worden, eventueel op een brancard. Heb je een wenteltrap of een heel steile trap naar boven, dan kan de verloskundige aanraden om op de benedenverdieping te bevallen.

Wat heb je nodig voor een thuisbevalling?

Voor een thuisbevalling moet je bepaalde dingen in huis halen. Hier vind je een handige lijst:

  • Navelklem
  • steriele gaasjes
  • kraammatrasje of celstofonderleggers (onderleggers zijn hygiënische vochtopnemende matjes die iets dunner zijn dan een kraammatras)
  • flesje alcohol (70%)
  • desinfecterende zeep
  • pak zigzagwatten
  • 2 pakken kraamverband
  • 2 kruiken
  • digitale koortsthermometer
  • bedzeil
  • ondersteek (te leen bij de thuiszorg)
  • klossen (via de thuiszorg) of kratten om je bed mee op te hogen
  • vuilniszakken
  • rol toiletpapier
  • 2 emmers
  • pak dik maandverband
  • netbroekjes/stretchbroekjes (handig om je kraamverband in te doen)
  • zaklamp

De meeste artikelen vind je in het kraampakket. Zet voor de zekerheid toch ook een vluchttas klaar, voor het geval je lastminute naar het ziekenhuis moet.

Tips en voorbereiding

Om de thuisbevalling zo soepel mogelijk te laten verlopen, kun je het een en ander voorbereiden.

  • Zet het bed vanaf 37 weken op klossen.
  • Zorg ervoor dat je huisnummer en naambordje goed duidelijk zijn.
  • Check of de deurbel goed werkt.
  • Laat buiten een lamp branden, net als in de gang. Als de verloskundige ’s avonds moet komen, ziet ze goed waar ze moet zijn.
  • Zet het kraampakket binnen handbereik, net als de ondersteek, emmers en vuilniszakken.
  • Leg, als de weeën eenmaal beginnen, ook alvast kleertjes klaar voor de baby en vul de warmwaterkruiken.

Is een thuisbevalling veilig?

Uit onderzoek is gebleken dat thuis bevallen onder begeleiding van een verloskundige net zo veilig is als een ziekenhuisbevalling. Desondanks laait er af en toe discussie op over de veiligheid van thuis bevallen. Van de vrouwen die thuis zijn bevallen, kijkt 96% daar tevreden op terug.

Pijnbestrijding thuis

Medische pijnbestrijding is tijdens een thuisbevalling geen optie. Dit betekent echter niet dat er thuis niets mogelijk is: een massage, warme douche of bad en ademhalingsoefeningen kunnen ook verlichting bieden. Een daarvoor opgeleide verloskundige heeft ook nog de mogelijkheid om je thuis een steriele waterinjectie te geven. Tijdens een wee worden in de huid van de onderrug 4 injecties gegeven met steriel water. Dit werkt 3 kwartier tot 2 uur verdovend.

Alsnog naar het ziekenhuis

Als er tijdens een bevalling thuis complicaties optreden, moet je alsnog naar het ziekenhuis. Ook als je zelf tijdens de bevalling het gevoel krijgt dat je toch liever in het ziekenhuis wilt bevallen, kan dat in principe gewoon nog. Als er geen sprake is van een noodgeval, kun je rustig met eigen vervoer gaan. Is er wel spoed bij, dan word je opgehaald door een ambulance.